IV KZ 18/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał na posiedzeniu w dniu 13 sierpnia 2025 r. zażalenie skazanego M.B. na zarządzenie sędziego Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 14 kwietnia 2025 r. (sygn. akt VI Ka 337/24), które odmówiło przyjęcia jego osobistej kasacji od prawomocnego wyroku. Sąd Okręgowy wskazał, że skazany nie uzupełnił braku formalnego kasacji, polegającego na jej niesporządzeniu i niepodpisaniu przez adwokata lub radcę prawnego. Skazany w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów k.p.k., błędną wykładnię, stronniczość sędziego oraz naruszenie prawa do obrony i dostępu do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niezasadne. Przypomniał, że zgodnie z art. 526 § 2 k.p.k., kasacja wnoszona przez skazanego (z pewnymi wyjątkami) musi być sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego, co stanowi tzw. przymus adwokacko-radcowski. Sąd wskazał, że skazanemu wyznaczono obrońcę z urzędu, który nie znalazł podstaw do wniesienia kasacji, a następnie umożliwiono skazanemu wniesienie kasacji przez obrońcę z wyboru. Po złożeniu kasacji osobiście, wezwano go do uzupełnienia braku formalnego, czego nie uczynił. Sąd Najwyższy podkreślił, że termin na uzupełnienie braków formalnych jest ustawowy i nie podlega modyfikacjom, a postępowanie w przedmiocie przyjęcia kasacji nie jest miejscem do analizy zarzutów dotyczących postępowania rozpoznawczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego w kasacji karnej i konsekwencji jego niespełnienia.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku formalnego kasacji w postępowaniu karnym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy osobista kasacja skazanego, niesporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, może zostać przyjęta przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kasacja wnoszona przez skazanego, z pewnymi wyjątkami, musi być sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego (tzw. przymus adwokacko-radcowski).
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na art. 526 § 2 k.p.k., który nakłada obowiązek sporządzenia kasacji przez profesjonalnego pełnomocnika, wskazując, że jest to wymóg formalny, którego niespełnienie skutkuje odmową przyjęcia środka zaskarżenia.
Czy odmowa przyjęcia kasacji z powodu braku formalnego narusza prawo do obrony skazanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli skazanemu zapewniono możliwość skorzystania z pomocy profesjonalnego pełnomocnika (np. wyznaczono obrońcę z urzędu lub dano szansę na skorzystanie z obrońcy z wyboru) i nie usunął on braków formalnych w wyznaczonym terminie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że prawo do obrony nie zostało naruszone, ponieważ skazanemu wyznaczono obrońcę z urzędu, a następnie dwukrotnie dano szansę na wniesienie kasacji przez obrońcę z wyboru lub uzupełnienie braków formalnych. Niespełnienie tych wymogów w ustawowym terminie skutkuje odmową przyjęcia kasacji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M.B. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 530 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 526 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Określa wymóg sporządzenia i podpisania kasacji przez adwokata lub radcę prawnego.
Pomocnicze
k.p.k. art. 120 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 127a § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 41
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja wnoszona przez skazanego musi być sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego (art. 526 § 2 k.p.k.). • Niespełnienie wymogów formalnych kasacji skutkuje jej odmową przyjęcia. • Prawo do obrony nie jest naruszone, gdy skazanemu zapewniono pomoc profesjonalnego pełnomocnika i nie usunął on braków formalnych w terminie.
Odrzucone argumenty
Skazany argumentował, że ma prawo do wniesienia osobistej kasacji. • Skazany podnosił zarzuty naruszenia prawa do obrony i dostępu do SN. • Skazany kwestionował prawidłowość postępowania i zarzucał stronniczość sędziego.
Godne uwagi sformułowania
obowiązuje więc tzw. przymus adwokacko-radcowski, powodujący, że osobista kasacja skazanego nie może zostać przyjęta. • Nie można też się zgodzić ze skarżącym, że pozbawiono go prawa do obrony, skoro wyznaczono mu obrońcę z urzędu, a także dano – dwukrotnie – szansę sporządzenia i wniesienia kasacji przez obrońcę z wyboru. • termin na uzupełnienie braków formalnych ma charakter ustawowy i nie podlega modyfikacjom.
Skład orzekający
Paweł Wiliński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego w kasacji karnej i konsekwencji jego niespełnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku formalnego kasacji w postępowaniu karnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu karnym – przymusu adwokacko-radcowskiego w kasacji, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.
“Kasacja bez adwokata? Sąd Najwyższy wyjaśnia, dlaczego to niemożliwe.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.