IV KZ 16/24

Sąd Najwyższy2024-10-02
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjakara pozbawienia wolnościwarunkowe zawieszeniebezwzględna przyczyna odwoławczaobsada sąduSąd Najwyższykodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, uznając ją za niedopuszczalną z mocy ustawy, ponieważ skazany nie został ukarany bezwarunkowym pozbawieniem wolności.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skazanego Z.C. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Sądu Apelacyjnego w Katowicach o odmowie przyjęcia kasacji. Skazany zarzucił, że sąd odwoławczy powinien był z urzędu stwierdzić bezwzględną przyczynę odwoławczą (wadliwą obsadę sądu) i przyjąć kasację. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za bezzasadne, wskazując, że kasacja na korzyść może być wniesiona jedynie w przypadku skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia, a zarzut wadliwej obsady musi być formalnie podniesiony przez skarżącego.

Sąd Najwyższy rozpatrzył zażalenie skazanego Z.C. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 13 marca 2024 r., które odmówiło przyjęcia kasacji złożonej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 25 października 2023 r. Zarządzenie to uznało kasację za niedopuszczalną z mocy ustawy. Skazany Z.C. wniósł zażalenie, zarzucając, że sąd odwoławczy powinien był z urzędu stwierdzić istnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej w postaci wadliwej obsady sądu i w związku z tym przyjąć kasację do rozpoznania. Sąd Najwyższy uznał jednak zażalenie za niezasadne. Wskazał, że zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k., kasacja na korzyść może być wniesiona jedynie w przypadku skazania oskarżonego za przestępstwo na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. Sąd Najwyższy podkreślił, że domaganie się od sądu odwoławczego merytorycznego badania, czy nie występują niepodniesione bezwzględne powody odwoławcze, nie znajduje podstawy w przepisach k.p.k. i skutkowałoby obejściem ograniczeń ustawowych. Jednocześnie zaznaczył, że odmowa przyjęcia kasacji nie wyklucza możliwości podniesienia zarzutu bezwzględnej przyczyny odwoławczej w ramach wniosku o wznowienie postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd odwoławczy nie ma takiego obowiązku. Strona musi formalnie podnieść zarzut bezwzględnej przyczyny odwoławczej.

Uzasadnienie

Przepisy k.p.k., w szczególności art. 523 § 2 k.p.k., ograniczają możliwość wniesienia kasacji na korzyść do określonych sytuacji (skazanie na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia). Domaganie się od sądu odwoławczego badania z urzędu niepodniesionych bezwzględnych przyczyn odwoławczych stanowiłoby obejście tych ograniczeń.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
Z.C.osoba_fizycznaskazany
A.K.inneobrońca skazanego
W.K.inneZastępca Przewodniczącego Wydziału II Sądu Apelacyjnego w Katowicach

Przepisy (8)

Główne

k.p.k. art. 523 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Kasacja na korzyść może być wniesiona jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania.

Pomocnicze

k.p.k. art. 93 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 530 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 429 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 170 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja na korzyść może być wniesiona tylko w przypadku skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia. Zarzut bezwzględnej przyczyny odwoławczej musi być formalnie podniesiony przez skarżącego. Badanie z urzędu niepodniesionych bezwzględnych przyczyn odwoławczych przez sąd odwoławczy stanowi obejście przepisów k.p.k.

Odrzucone argumenty

Sąd odwoławczy powinien z urzędu stwierdzić istnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej (wadliwa obsada sądu) i przyjąć kasację.

Godne uwagi sformułowania

kasacja na korzyść można wmieść jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania Domaganie się, by to Sąd odwoławczy, za pośrednictwem którego wnosi się do Sądu Najwyższego kasację, merytorycznie badał, czy nie występują sprawie niepodniesione bezwzględne powody odwoławcze nie znajduje podstawy w k.p.k. Odmienny pogląd skutkowałby efektywnym obejściem ograniczenia z art. 523 § 2 k.p.k.

Skład orzekający

Włodzimierz Wróbel

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja warunków dopuszczalności kasacji na korzyść oraz obowiązków sądu w zakresie badania bezwzględnych przyczyn odwoławczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z odmową przyjęcia kasacji z powodu niespełnienia wymogu kary bezwarunkowego pozbawienia wolności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące dopuszczalności kasacji w polskim prawie karnym, co jest ważne dla praktyków.

Kiedy kasacja jest możliwa? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe ograniczenia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
IV KZ 16/24
POSTANOWIENIE
Dnia 2 października 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Włodzimierz Wróbel
w sprawie
Z.C.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 2 października 2024 r., zażalenia skazanego Z.C. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II Sądu Apelacyjnego w Katowicach
‎
z dnia 13 marca 2024 r., (sygn. akt II WKK 22/24) o odmowie przyjęcia kasacji,
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenia.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem z dnia 13 marca 2024 r., Zastępca Przewodniczącego Wydziału II Karnego Sądu Apelacyjnego w Katowicach, SSA W.K., na podstawie art. 93 § 2 k.p.k. oraz art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k., odmówił przyjęcia kasacji złożonej dnia 6 marca 2024 r. przez obrońcę skazanego, adwokat A.K., od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 25 października 2023 roku (sygn. akt II AKa 188/23), uznając ją za niedopuszczalną z mocy ustawy.
Na to zarządzenie zażalenie wniósł Z.C., zarzucając orzeczeniu, że z urzędu należało stwierdzić zaistnienie w sprawie bezwzględnej przyczyny odwoławczej w postaci wadliwej obsady sądu
a tym samym przyjąć kasację do rozpoznania.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i przekazanie sprawy prezesowi Sądu Apelacyjnego w Katowicach do ponownego rozpoznania o
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Zażalenie nie okazało się zasadne.
Z.C. został skazany na karę 1 roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę 100 stawek dziennych grzywny przy ustaleniu wysokości stawki dziennej na 30 zł, przy czym wykonanie kary pozbawienia wolności warunkowo zawieszono na okres próby wynoszący 5 lat. W kasacji obrońca podniósł zarzuty rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego a to, art. 433 §1 i 2 k.p.k. w zw. z 7 k.p.k. i art. 440 k.p.k., jak również art. 170 §1 k.p.k.
Zgodnie jednak z art. 523 § 2 k.p.k. kasację na korzyść można wmieść jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. Jeżeli w sprawie zachodzi tzw. bezwzględna przyczyna odwoławcza, która pozwala na rozpoznania kasacji, pomimo wyroku z innym rozstrzygnięciem niż skazanie na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia, zarzut ten musi zostać podniesiony formalnie przez skarżącego. Domaganie się, by to Sąd odwoławczy, za pośrednictwem którego wnosi się do Sądu Najwyższego kasację, merytorycznie badał, czy nie występują sprawie niepodniesione bezwzględne powody odwoławcze nie znajduje podstawy w k.p.k. Odmienny pogląd skutkowałby efektywnym obejściem ograniczenia z art. 523 § 2 k.p.k., skutkującym tym, że  każda kasacja powinna być rozpoznawana przez Sąd Najwyższy, gdyż potencjalnie podlegałaby z urzędu badaniu na okoliczność zaistnienia bezwzględnych przyczyn odwoławczych.
Odmowa przyjęcia kasacji nie stoi natomiast na przeszkodzie możliwości podniesienia zarzutu bezwzględnej przyczyny odwoławczej z uwagi na niewłaściwą obsadę sądu we wniosku o wznowienie postępowania, w którym orzekał tak obsadzony sąd.
Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji.
[ms]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI