IV KZ 16/23

Sąd Najwyższy2023-07-04
SNKarnewznowienie postępowaniaŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniakodeks postępowania karnegoprzesłanki wznowieniaprawomocnośćfałszywe zeznaniaustalenie przestępstwa

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, wskazując na brak podstaw prawnych i konieczność prawomocnego ustalenia popełnienia przestępstwa.

Sąd Najwyższy rozpatrzył zażalenie na postanowienie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania. Stwierdzono, że wnioskodawca nie wykazał nowych faktów ani dowodów, a jedynie wskazał na rzekome przestępstwo popełnione w trakcie postępowania. Zgodnie z przepisami, popełnienie przestępstwa musi być ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym, co nie miało miejsca w tej sprawie. W związku z tym, zażalenie zostało oddalone, a zaskarżone postanowienie utrzymane w mocy.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 marca 2023 r. w sprawie IV KO 21/23, które odrzuciło wniosek o wznowienie postępowania z powodu jego oczywistej bezzasadności. Sąd Najwyższy uznał, że zaskarżone postanowienie było trafne, ponieważ wnioskodawca nie przedstawił żadnych nowych faktów ani dowodów, które ujawniły się po prawomocnym zakończeniu postępowania, a które są wymagane przez przepisy art. 540, 540a lub 540b k.p.k. Wnioskodawca odwoływał się do okoliczności znanych już w trakcie pierwotnego procesu. Co więcej, wnioskodawca sugerował popełnienie przestępstwa przez złożenie fałszywych zeznań przez pokrzywdzoną K.K. Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 541 § 1 k.p.k., aby przestępstwo mogło stanowić podstawę wznowienia postępowania, musi ono zostać ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym. Ponieważ taki wyrok nie zapadł, a wnioskodawca jedynie oceniał sytuację jako przestępstwo, najpierw powinien złożyć zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa. Dopiero po prawomocnym ustaleniu tego faktu w odrębnym postępowaniu, mógłby powołać się na to jako podstawę wniosku o wznowienie. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia i utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, okoliczności te nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania, jeśli nie zostały ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym.

Uzasadnienie

Przepisy k.p.k. dotyczące wznowienia postępowania wymagają ujawnienia nowych faktów lub dowodów po prawomocnym zakończeniu sprawy. Popełnienie przestępstwa, które ma być podstawą wznowienia, musi być ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym. Wnioskodawca nie spełnił tych wymogów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy (utrzymanie w mocy postanowienia)

Strony

NazwaTypRola
M.K.osoba_fizycznawnioskodawca
K.K.osoba_fizycznapokrzywdzona

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 541 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Popełnione przestępstwo musi być ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym, aby mogło stanowić podstawę wznowienia postępowania.

k.p.k. art. 545 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 540

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 540a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 540b

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wnioskodawca nie wykazał nowych faktów ani dowodów ujawnionych po prawomocnym zakończeniu postępowania. Okoliczności wskazane przez wnioskodawcę dotyczyły zdarzeń znanych już w trakcie pierwotnego procesu. Popełnienie przestępstwa, które ma być podstawą wznowienia, musi być ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym.

Godne uwagi sformułowania

żadna ze wskazanych okoliczności nie mieści się w katalogu przesłanek zawartych w art. 540 k.p.k., 540a k.p.k. lub 540b k.p.k. popełnione „przestępstwo” aby mogło stać się podstawą wznowienia postępowania, musi być ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym.

Skład orzekający

Małgorzata Wąsek-Wiaderek

przewodniczący

Jerzy Grubba

sprawozdawca

Andrzej Stępka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretację przesłanek wznowienia postępowania karnego, wymogu prawomocnego ustalenia przestępstwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wznowienie postępowania karnego opartego na rzekomym popełnieniu przestępstwa w trakcie postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe wymogi formalne dotyczące wznowienia postępowania karnego, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Kiedy można wnioskować o wznowienie postępowania karnego? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
IV KZ 16/23
POSTANOWIENIE
Dnia 4 lipca 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek (przewodniczący)
‎
SSN Jerzy Grubba (sprawozdawca)
‎
SSN Andrzej Stępka
w sprawie
M.K.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu w dniu 4 lipca 2022r.
zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 marca 2023r. w sprawie IV KO 21/23 o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności
na podstawie art. 545§3 k.p.k. i art. 437§1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie
UZASADNIENIE
Zażalenie nie mogło zostać uwzględnione.
Bezsprzecznie w zaskarżonym postanowieniu trafnie wskazano, że „żadna ze wskazanych okoliczności nie mieści się w katalogu przesłanek zawartych w art. 540 k.p.k., 540a k.p.k. lub 540b k.p.k.”. Jest tak rzeczywiście, skoro wnioskodawca odwołuje się nie do nowych faktów czy dowodów, które ujawniły się dopiero po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie, czego wymagają wymienione przepisy, a do okoliczności, które znane już były w tracie procesu.
Co zaś najistotniejsze, wnioskodawca wprost wskazuje we wniosku i i zażaleniu na to, że w jego ocenie w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa. Dotyczyć miałoby to złożenia przez pokrzywdzoną K.K. fałszywych zeznań.
Nie wdając się w dalej idącą analizę tej kwestii, gdyż byłaby ona obecnie przedwczesna, stwierdzić trzeba, że zgodnie z dyspozycją art. 541§1 k.p.k. popełnione „przestępstwo” aby mogło stać się podstawą wznowienia postępowania, musi być ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym.
Skoro zatem wnioskodawca tak ocenia zaistniałą w jego sprawie sytuację, najpierw winien złożyć zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa, a dopiero po ustaleniu tego w prawomocnym wyroku może wskazać to jako podstawę wniosku o wznowienie postępowania.
W tej sytuacji brak było podstaw do uwzględnienia zażalenia skazanego, a zaskarżone postanowienie należało utrzymać w mocy.
Kierując się przedstawionymi względami Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.
(Z.K.)
[ł.n]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI