IV KZ 14/17

Sąd Najwyższy2017-06-29
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjaobrońca z urzęduzażalenieSąd Najwyższypostępowanie okołokasacyjneTrybunał Konstytucyjnykontrola orzeczeń

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia zażalenia skazanego na postanowienie o odmowie ustanowienia obrońcy z urzędu do sporządzenia kasacji, uznając je za oczywiście bezzasadne.

Skazany M. Ż. zaskarżył zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w K. o odmowie przyjęcia jego zażalenia na postanowienie o odmowie ustanowienia obrońcy z urzędu do sporządzenia kasacji. Skazany argumentował, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego powinien umożliwić mu zaskarżenie tej decyzji. Sąd Najwyższy uznał jednak, że przywołany wyrok TK nie dotyczy przepisu, na podstawie którego odmówiono przyjęcia zażalenia, a samo zarządzenie jest niedopuszczalne do zaskarżenia w tej formie. W związku z tym, zażalenie skazanego zostało uznane za oczywiście bezzasadne.

Sprawa dotyczy zażalenia skazanego M. Ż. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Karnego – Odwoławczego w Sądzie Okręgowym w K. z dnia 20 kwietnia 2017 r., sygn. akt VII Ka (…), o odmowie przyjęcia zażalenia skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 13 marca 2017 r., sygn. akt VII Ka (…), o odmowie ustanowienia kolejnego obrońcy z urzędu w celu sporządzenia i podpisania kasacji. Skazany argumentował, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r. (K 30/11) powinien mieć wpływ na wykładnię art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. i umożliwić mu zaskarżenie decyzji o odmowie ustanowienia obrońcy. Sąd Najwyższy w Izbie Karnej, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu w dniu 29 czerwca 2017 r., postanowił utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie dotyczył art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k., a niedopuszczalność wniesienia zażalenia na odmowę ustanowienia adwokata w celu sporządzenia kasacji wynika właśnie z tego przepisu. Sąd podkreślił, że skoro TK nie stwierdził niezgodności art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. z Konstytucją, nie ma podstaw do stwierdzenia, że wyrok ten otworzył drogę do zaskarżania takich orzeczeń w postępowaniu okołokasacyjnym. Sąd Najwyższy powołał się na utrwalone orzecznictwo w tym zakresie. Jednocześnie zaznaczył, że decyzja o odmowie wyznaczenia adwokata może podlegać pośredniej kontroli procesowej na podstawie art. 528 § 2 k.p.k. w zw. z art. 447 § 3 k.p.k., co umożliwia wniesienie zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia sporządzonej kasacji. Ponieważ w badanej sprawie nie wydano jeszcze zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji, wniesione przez skazanego zażalenie zostało uznane za oczywiście bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przywołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie dotyczył przepisu art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k., a zatem nie otwiera drogi do zaskarżania zarządzeń o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w postępowaniu okołokasacyjnym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że wyrok TK nie dotyczył przepisu, na podstawie którego odmówiono przyjęcia zażalenia, a sam przepis art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. nie został uznany za niezgodny z Konstytucją, co oznacza brak podstaw do zaskarżania takich zarządzeń w tej formie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w K.

Strony

NazwaTypRola
M. Ż.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 528 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący niedopuszczalności wniesienia zażalenia na odmowę ustanowienia adwokata w celu sporządzenia kasacji.

Pomocnicze

k.p.k. art. 528 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Przewiduje odpowiednie stosowanie art. 447 § 3 k.p.k., umożliwiając pośrednią kontrolę decyzji o odmowie ustanowienia obrońcy.

k.p.k. art. 447 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy zażalenia na postanowienie odmawiające przyjęcia kasacji, stosowany odpowiednio do kontroli decyzji o odmowie ustanowienia obrońcy.

k.k. art. 297 § § 1

Kodeks karny

Przepis, z którego skazany został skazany (nie jest to podstawa rozstrzygnięcia w tej sprawie).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie dotyczy art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. Niedopuszczalność wniesienia zażalenia na odmowę ustanowienia adwokata w celu sporządzenia kasacji wynika z art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. Brak podstaw do stwierdzenia, że wyrok TK otworzył drogę do zaskarżania orzeczeń o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w postępowaniu okołokasacyjnym.

Odrzucone argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r. (K 30/11) powinien mieć wpływ na wykładnię art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. i umożliwić zaskarżenie decyzji o odmowie ustanowienia obrońcy.

Godne uwagi sformułowania

nie ma podstaw do stwierdzenia, że wyrok ten „otworzył” także drogę do zaskarżania orzeczeń lub zarządzeń o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu także w postępowaniu okołokasacyjnym decyzja o odmowie wyznaczenia z urzędu adwokata dla (ewentualnego) sporządzenia i wniesienia kasacji nie podlega jakiejkolwiek kontroli dokonanie pośredniej kontroli tej decyzji procesowej, która zablokowała skazanemu możliwość wystąpienia z kasacją

Skład orzekający

Małgorzata Gierszon

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaskarżania odmowy ustanowienia obrońcy z urzędu w postępowaniu kasacyjnym oraz dopuszczalności kontroli takich decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości wniesienia kasacji z powodu odmowy ustanowienia obrońcy z urzędu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych, ponieważ wyjaśnia niuanse dotyczące zaskarżania odmowy ustanowienia obrońcy z urzędu w kontekście kasacji i wpływu orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego.

Kiedy odmowa ustanowienia obrońcy z urzędu blokuje kasację? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

karne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KZ 14/17
POSTANOWIENIE
Dnia 29 czerwca 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Gierszon
w sprawie
M. Ż.
skazanego z art. 297 § 1 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 29 czerwca 2017 roku
zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII
Karnego – Odwoławczego w Sądzie Okręgowym w K.
z dnia 20 kwietnia 2017 r., sygn. akt VII Ka (…),
o odmowie przyjęcia zażalenia skazanego M. Ż.
na postanowienie Sądu Okręgowego w K.
z dnia 13 marca 2017 r., sygn. akt VII Ka (…),
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w K. postanowieniem z dnia 13 marca 2017 r., sygn. akt VII Ka (…), odmówił uwzględnienia wniosku skazanego o ustanowienie kolejnego obrońcy z urzędu w celu sporządzenia i podpisania kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 31 maja 2016 r., sygn. akt VII Ka (…). Pomimo zawartego w nim pouczenia, że na to orzeczenie nie przysługuje zażalenie, skazany zaskarżył je. Zarządzeniem z dnia 20 kwietnia 2017 r., sygn. akt VII Ka (…), Przewodniczący Wydziału VII Karnego – Odwoławczego w Sądzie Okręgowym w K.  odmówił przyjęcia zażalenia skazanego. Na to zarządzenie skazany wniósł zażalenie, w którym podniósł okoliczności wskazujące – jego zdaniem – na niezasadność opinii wydanej przez wyznaczonego mu wcześniej obrońcy z urzędu w przedmiocie braku podstaw do wniesienia kasacji. Z wcześniej złożonego zażalenia na odmowę ustanowienia kolejnego obrońcy z urzędu wynika, że w ocenie skazanego wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r., (K 30/11, OTK-A 2013, nr 7, poz. 98), powinien mieć wpływ na wykładnię art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Odnosząc się do argumentów podniesionych przez skarżącego podkreślić należy, że nadmieniony wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie dotyczył art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k., a jedynie art. 78 § 2 i art. 81 § 1 k.p.k. Niedopuszczalność wniesienia zażalenia na odmowę ustanowienia adwokata w celu sporządzenia kasacji wynika natomiast z art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k., czyli przepisu dotyczącego postępowania toczącego się po wydaniu prawomocnego orzeczenia. Skoro w przywołanym wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r., nie stwierdzono, aby przepis art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. był niezgodny z Konstytucją, oznacza to, że nie ma podstaw do stwierdzenia, że wyrok ten „otworzył” także drogę do zaskarżania orzeczeń lub zarządzeń o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu także w postępowaniu okołokasacyjnym. Takie stanowisko przeważa w orzecznictwie Sądu Najwyższego (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 27 maja 2014 r., V KZ 16/14, OSNKW 2014, nr 10, poz. 79; z dnia 13 sieprnia 2014 r., V KZ 29/14, OSNKW 2015, z. 2, poz. 10).
Nie oznacza to jednak, że decyzja o odmowie wyznaczenia z urzędu adwokata dla (ewentualnego) sporządzenia i wniesienia kasacji nie podlega jakiejkolwiek kontroli. Wobec treści art. 528 § 2 k.p.k., zakładającego odpowiednie stosowanie art. 447 § 3 k.p.k., w grę wchodzi dokonanie pośredniej kontroli tej decyzji procesowej, która zablokowała skazanemu możliwość wystąpienia z kasacją (zob. postanowienia Sądu Najwyższego m.in.: z dnia 9 stycznia 2013 r., III KZ 91/12, LEX nr 1235891; z dnia 23 maja 2013 r., III KZ 22/13, LEX nr 1317951; z dnia 27 września 2013 r., LEX nr 1375178). Przeprowadzenie takiej kontroli umożliwi wniesienie przez skazanego zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia sporządzonej przez niego kasacji. Zauważyć należy, że w badanej sprawie nie zostało jeszcze wydane zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji.
W związku z powyższym wniesione przez skazanego zażalenie jest oczywiście bezzasadne.
Z tych wsystkich względów postanowiono jak wyżej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI