IV KS 6/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił skargę obrońcy w sprawie dotyczącej przedawnienia karalności czynu z art. 157 § 1 k.k., wskazując, że ocena wpływu orzeczenia TK na sytuację oskarżonego należy do sądu pierwszej instancji.
Obrońca oskarżonego T. G. wniósł skargę do Sądu Najwyższego na wyrok sądu odwoławczego, który uchylił wyrok uniewinniający sądu pierwszej instancji. Skarżący zarzucił obrazę przepisów postępowania, w tym niezastosowanie art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. i zastosowanie art. 15zzr ust. 1 ustawy o COVID-19, twierdząc, że karalność czynu uległa przedawnieniu. Sąd Najwyższy oddalił skargę, uznając, że ocena wpływu orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności art. 15zzr ust. 1 ustawy o COVID-19 z Konstytucją RP należy do sądu pierwszej instancji, który ponownie rozpoznaje sprawę.
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę obrońcy oskarżonego T. G. wniesioną w trybie art. 539a k.p.k. na wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie, który uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Częstochowie uniewinniający oskarżonego od zarzucanego mu czynu z art. 157 § 1 i 3 k.k. Skarżący zarzucił obrazę przepisów postępowania, w szczególności niezastosowanie art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. oraz zastosowanie art. 15zzr ust. 1 ustawy o COVID-19, co miało skutkować brakiem umorzenia postępowania mimo przedawnienia karalności czynu. Sąd Najwyższy uznał skargę za niezasadną. Zauważono, że sąd odwoławczy rozpoznał sprawę przed publikacją orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2023 r. (sygn. akt P 12/23), które stwierdziło niezgodność art. 15zzr ust. 1 ustawy o COVID-19 z Konstytucją RP. Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd odwoławczy nie dokonał samodzielnej kontroli konstytucyjności przepisu, a ocena wpływu orzeczenia TK na sytuację oskarżonego i kwestię przedawnienia należy do sądu pierwszej instancji, który ponownie rozpoznaje sprawę. Wobec tego, skarżący będzie mógł złożyć stosowne wnioski przed sądem pierwszej instancji, opierając się m.in. na orzecznictwie Sądu Najwyższego dotyczącym niekonstytucyjności przepisów o zawieszeniu biegu przedawnienia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął bezpośrednio kwestii przedawnienia, lecz uznał, że ocena wpływu orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności art. 15zzr ust. 1 ustawy o COVID-19 z Konstytucją RP na sytuację oskarżonego należy do sądu pierwszej instancji, który ponownie rozpoznaje sprawę.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że sąd odwoławczy nie dokonał samodzielnej kontroli konstytucyjności przepisu. Obecnie sprawę rozpoznaje sąd pierwszej instancji, który jest zobowiązany ocenić wpływ orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego na sytuację oskarżonego i kwestię przedawnienia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić skargę
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. G. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (11)
Główne
k.p.k. art. 539a
Kodeks postępowania karnego
ustawa o COVID-19 art. 15zzr § 1
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Zastosowanie przepisu przez sąd odwoławczy było kwestionowane w kontekście jego późniejszej niezgodności z Konstytucją RP.
Pomocnicze
k.k. art. 157 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 192
Kodeks karny
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 17 § 1
Kodeks postępowania karnego
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 45 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 92 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zastosowanie art. 15zzr ust. 1 ustawy o COVID-19 przez sąd odwoławczy, podczas gdy przepis ten został uznany za niezgodny z Konstytucją RP i powinien być pominięty, co skutkowałoby przedawnieniem karalności czynu.
Godne uwagi sformułowania
Bez względu na fakt, że wyrok ten wydany został w niewłaściwym skłądzie, w bowiem z udziałem Jarosława Wyremaka, wybranego do Trybunału Konstytucyjnego na obsadzone już miejsce sędziego tego Trybunału, decyzja o opublikowaniu tego orzeczenia w Dzienniku Ustaw spodowała skutki derogacyjne w zakresie objętym tym orzeczeniem. To, czego domagał się w skardze jej autor, będzie wiec elementem rozważań Sądu I instancji i na tym etapie może on składać stosowne wnioski, bazując na m.in. w orzecznictwie Sądu Najwyższego dotyczącego kwestii niekonstytucyjności wskazanych przepisów o zawieszeniu biegu przedawnienia.
Skład orzekający
Michał Laskowski
przewodniczący
Marek Pietruszyński
członek
Włodzimierz Wróbel
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja procedury skargi w trybie art. 539a k.p.k. w kontekście orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego dotyczących przepisów wprowadzonych w związku z COVID-19, a także podział kompetencji między sądami w ocenie wpływu orzeczeń TK na bieg przedawnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przepisami wprowadzonymi w związku z pandemią COVID-19 i orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego w tym zakresie. Ocena przedawnienia została przekazana do sądu pierwszej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii przedawnienia karalności w kontekście przepisów wprowadzonych w związku z pandemią COVID-19 i późniejszego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Pokazuje, jak sądy radzą sobie z implementacją orzeczeń TK.
“Czy przepisy COVID-19 zniweczyły przedawnienie? Sąd Najwyższy wskazuje drogę sądom pierwszej instancji.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN IV KS 6/24 POSTANOWIENIE Dnia 20 czerwca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Michał Laskowski (przewodniczący) SSN Marek Pietruszyński SSN Włodzimierz Wróbel (sprawozdawca) Protokolant Kinga Sternik w sprawie T. G. oskarżonego z art. 157 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 20 czerwca 2024 r., skargi obrońcy oskarżonego w trybie art. 539a k.p.k., na wyroku sądu odwoławczego - Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 14 września 2023 r., sygn. akt VII Ka 277/23, uchylający wyrok Sądu Rejonowego w Częstochowie z dnia 9 listopada 2022 r., sygn. akt XVI K 589/20, p o s t a n o w i ł: 1. oddalić skargę; 2. obciążyć Skarb Państwa kosztami postępowania przed Sądem Najwyższym. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w Częstochowie z dnia 9 listopada 2022 r. (sygn. akt XVI K 589/20) T. G. został uniewinniony od popełnienia zarzucanego mu czynu z art. 157 § 1 i 3 k.k. w zw. z art. 192 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Wyrok ten został uchylony a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania wyrokiem Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 14 września 2023 r. (sygn. akt. VII Ka 277/23). Na powyższy wyrok skargę w trybie art. 539a k.p.k. wniósł obrońca oskarżonego, zarzucając orzeczeniu „ obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść rozstrzygnięcia, a to z jednej strony - art. art. 439 § 1 pkt 9 w zw. z 17 § 1 pkt 6 k.p.k. poprzez ich niezastosowanie, a z drugiej - art. 15zzr ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.; dalej jako ustawa o COVID-19), w brzmieniu obowiązującym do dnia 30.09.2023 r., poprzez jego zastosowanie, i w konsekwencji: - brak umorzenia postępowania (lecz wydanie orzeczenia uchylającego wyrok sądu I instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania temu sądowi), w sytuacji, gdy karalność zarzucanego oskarżonemu czynu uległa przedawnieniu z upływem 21.11.2022 r., bowiem - art. 15zzr ust. 1 ustawy o COVID-19 jest niezgodny z Konstytucją RP, tj. z jej art. 2, art. 31 ust. 3, art. 45 ust. 1 oraz art. 92 ust. 1, i wobec tego - jako niekonstytucyjny - powinien być w tej sprawie pominięty przez sąd orzekający.” Skarżący wniósł o uchylenie w całości wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie i przekazanie sprawy Sądowi II instancji do ponownego rozpoznania. Prokurator wniósł o oddalenie skargi. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Skarga okazała się niezasadna. Sąd odwoławczy rozpoznał niniejszą sprawę zanim w Dzienniku Ustaw za rok 2023 pod pozycją 2740 opublikowano sentencję orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2023 r., sygn. akt P 12/23, z której wynika, że art. 15 zzr 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczeniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1327 ze zm.) jest niezgodny z art. 2, art. 31 ust. 3, art. 45 ust. 1 i art. 92 ust. 1 Konstytucji. Bez względu na fakt, że wyrok ten wydany został w niewłaściwym skłądzie, w bowiem z udziałem Jarosława Wyremaka, wybranego do Trybunału Konstytucyjnego na obsadzone już miejsce sędziego tego Trybunału, decyzja o opublikowaniu tego orzeczenia w Dzienniku Ustaw spodowała skutki derogacyjne w zakresie objętym tym orzeczeniem. Jak wynika natomiast z uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego nie zdecydował się on dokonać rozproszonej kontroli konstytucyjności wskazanego wyżej przepisu i samodzielnie ocenić, czy w istocie w sprawie doszło do przedawnienia karalności. Nie można zatem stawiać Sądowi zarzutu, że tego nie uczynił z urzędu. Wskazać natomiast należy, że obecnie sprawę rozpoznaje ponownie Sąd I instancji i to ten sąd jest zobowiązany ocenić, jaki wpływ na sytuację oskarżonego miało opublikowanie w Dzienniku Ustaw wspomnianej sentencji orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. To, czego domagał się w skardze jej autor, będzie wiec elementem rozważań Sądu I instancji i na tym etapie może on składać stosowne wnioski, bazując na m.in. w orzecznictwie Sądu Najwyższego dotyczącego kwestii niekonstytucyjności wskazanych przepisów o zawieszeniu biegu przedawnienia. Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji. Marek Pietruszyński Michał Laskowski Włodzimierz Wróbel [PGW] (r.g.)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI