IV KS 29/20

Sąd Najwyższy2020-10-21
SNKarneprzestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajowościŚrednianajwyższy
art. 200 § 1 k.k.skarga kasacyjnasąd odwoławczysąd pierwszej instancjiponowne rozpoznanie sprawykpkuzasadnienie wyrokukoszty sądowe

Podsumowanie

Sąd Najwyższy oddalił skargę obrońcy na wyrok sądu odwoławczego uchylający wyrok uniewinniający i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że sąd odwoławczy prawidłowo zastosował art. 454 § 1 k.p.k.

Obrońca oskarżonego złożył skargę na wyrok Sądu Okręgowego, który uchylił wyrok uniewinniający Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Zarzucono naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. poprzez brak wskazania podstawy prawnej uchylenia. Sąd Najwyższy oddalił skargę, stwierdzając, że sąd odwoławczy prawidłowo powołał się na art. 454 § 1 k.p.k. w uzasadnieniu, co uzasadniało uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Sprawa dotyczyła skargi obrońcy oskarżonego A.F. na wyrok Sądu Okręgowego w B., który uchylił wyrok Sądu Rejonowego w B. uniewinniający oskarżonego od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 200 § 1 k.k. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Obrońca zarzucił sądowi odwoławczemu naruszenie art. 437 § 2 k.p.k., twierdząc, że uchylenie wyroku pierwszej instancji nastąpiło bez wskazania konkretnej podstawy prawnej, podczas gdy uzasadnienie wskazywało jedynie na konieczność ponownej oceny materiału dowodowego. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę, odwołał się do art. 539a § 1 k.p.k. i art. 437 § 2 k.p.k., podkreślając, że uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania jest dopuszczalne tylko w przypadkach wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub gdy konieczne jest przeprowadzenie na nowo przewodu w całości. Sąd Najwyższy uznał, że sąd odwoławczy prawidłowo zidentyfikował wadliwą ocenę materiału dowodowego przez sąd pierwszej instancji jako podstawę do uchylenia wyroku, powołując się dwukrotnie w uzasadnieniu na art. 454 § 1 k.p.k. W związku z tym skarga obrońcy została oddalona. Oskarżony został zwolniony od kosztów sądowych postępowania skargowego.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd odwoławczy prawidłowo powołał się na art. 454 § 1 k.p.k. w uzasadnieniu, co uzasadnia uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w przypadku wadliwej oceny materiału dowodowego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd odwoławczy prawidłowo zidentyfikował wadliwą ocenę materiału dowodowego przez sąd pierwszej instancji jako podstawę do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, powołując się w uzasadnieniu na art. 454 § 1 k.p.k. Zgodnie z art. 437 § 2 k.p.k., takie rozstrzygnięcie jest dopuszczalne, gdy jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości lub gdy zachodzą przesłanki z art. 439 § 1 k.p.k. lub art. 454 k.p.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie skargi

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w kontekście utrzymania w mocy wyroku sądu odwoławczego)

Strony

NazwaTypRola
A. F.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (8)

Główne

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1, art. 454 lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości.

k.p.k. art. 454 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd odwoławczy może uchylić wyrok sądu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, jeżeli stwierdzi potrzebę przeprowadzenia na nowo przewodu w całości.

k.k. art. 200 § § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 539a § § 1

Kodeks postępowania karnego

Zakres kontroli Sądu Najwyższego po wniesieniu skargi na wyrok sądu odwoławczego ogranicza się do zbadania, czy stwierdzone przez sąd odwoławczy uchybienie daje podstawę do orzekania kasatoryjnego.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy oceny dowodów przez sąd.

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy uwzględnienia przez sąd przy wyrokowaniu wszystkich okoliczności ujawnionych w postępowaniu.

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do zwolnienia oskarżonego od kosztów sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd odwoławczy prawidłowo zastosował art. 454 § 1 k.p.k. jako podstawę uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania z uwagi na wadliwą ocenę materiału dowodowego przez sąd pierwszej instancji.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. poprzez uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji bez powołania się wprost na podstawę prawną z art. 439 § 1 k.p.k. czy z art. 454 k.p.k., a jedynie na konieczność ponownej oceny materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

zakres kontroli dokonywanej przez Sąd Najwyższy po wniesieniu skargi na wyrok sądu odwoławczego [...] ogranicza się do zbadania, czy stwierdzone przez sąd odwoławczy uchybienie daje podstawę do orzekania kasatoryjnego uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1, art. 454 lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości.

Skład orzekający

Kazimierz Klugiewicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 437 § 2 k.p.k. w kontekście uchylania wyroków przez sądy odwoławcze i konieczności ponownej oceny dowodów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej ze skargą kasacyjną w sprawach karnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu karnym, a mianowicie prawidłowości uchylania wyroków przez sądy odwoławcze. Jest to istotne dla praktyków prawa karnego.

Kiedy sąd odwoławczy może uchylić wyrok? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
Sygn. akt IV KS 29/20
POSTANOWIENIE
Dnia 21 października 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kazimierz Klugiewicz
w sprawie
A. F. ,
oskarżonego z art. 200 § 1 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 21 października 2020 r.,
skargi obrońcy oskarżonego
od wyroku Sądu Okręgowego w B.
z dnia 24 czerwca 2020 r., sygn. akt VII Ka (…),
uchylającego wyrok Sądu Rejonowego w B.
z dnia 20 lutego 2019 r., sygn. akt III K (…)
i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania,
p o s t a n o w i ł :
1.   oddalić skargę;
2. zwolnić oskarżonego A.F.  od kosztów sądowych postępowania skargowego i poniesionymi w jego toku wydatkami obciążyć Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
F.
został oskarżony o to, że
w dniu 1 listopada 2016 r. w B.  doprowadził małoletnią poniżej lat 15 – K. S. , ur. 20.04.2009 r., do wykonania przez nią innej czynności seksualnej polegającej na tym, że zaprezentował wymienionej swojego członka oraz polecił wielokrotne dotykanie przez nią ręką jego członka co doprowadziło do jego pobudzenia seksualnego, tj. o przestępstwo z art. 200 § 1 k.k.
Sąd Rejonowy w
B.  wyrokiem z dnia 20 lutego 2019 r., sygn. akt III K (…), uniewinnił oskarżonego od zarzucanego mu występku.
Od tego wyroku apelację na niekorzyść A.F.  wniósł prokurator, który podnosząc zarzuty obrazy przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść orzeczenia (art. 7 k.p.k. i 410 k.p.k.) oraz błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, mające wpływ na jego treść, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w B.  do ponownego rozpoznania.
Sąd Okręgowy w B.  wyrokiem z dnia 24 czerwca 2020 r., sygn. akt VII Ka (…), uchylił zaskarżony wyrok i sprawę A. F.  przekazał Sądowi Rejonowemu w B.  do ponownego rozpoznania.
Skargę na wyrok Sądu odwoławczego wniósł obrońca oskarżonego, który podniósł zarzut naruszenia art. 437 § 2 k.p.k., polegające na uchyleniu rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania bez powołania się wprost na podstawę prawną z art. 439 § 1 k.p.k. czy z art. 454 k.p.k., jak również bez powołania się na konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości, podczas gdy z uzasadnienia wyroku wynika, że jedyną przyczyną uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania ma pozostawać konieczność ponownej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, co z kolei bez wątpienia nie stanowi przesłanki do wydania wyroku kasatoryjnego.
Na podstawie tak sformułowanego zarzutu autor skargi wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w B.  do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 539a § 1 k.p.k. zakres kontroli dokonywanej przez Sąd Najwyższy po wniesieniu skargi na wyrok sądu odwoławczego, o którym mowa w art. 539a § 1 k.p.k., ogranicza się do zbadania, czy stwierdzone przez sąd odwoławczy uchybienie daje podstawę do orzekania kasatoryjnego (
zob. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 25 stycznia 2018 r., I KZP 13/17, OSNKW 2018/3/23, LEX nr 2428783
). Jak wynika z treści art. 437 § 2 zd. II k.p.k. uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1, art. 454 lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości.
Lektura uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w B. wskazuje jednoznacznie, że podstawą wydania przez ten Sąd orzeczenia o charakterze kasatoryjnym było przekonanie tego Sądu o wadliwej – w świetle art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. – ocenie materiału dowodowego przez Sąd pierwszej instancji, która – jeżeli zostałaby dokonana z poszanowaniem zasad wynikających z ww. przepisów – to wówczas stanowiłaby podstawę do wydania wyroku skazującego. W świetle takiego rezultatu kontroli instancyjnej Sąd odwoławczy zwrócił uwagę na obowiązywanie w realiach procesowych rozpoznawanej sprawy reguły
ne peius
i wbrew temu, co podnosi obrońca oskarżonego, powołał podstawę prawną uzasadniającą wydane rozstrzygnięcie, dwukrotnie wskazując w uzasadnieniu swego wyroku na przepis art. 454 § 1 k.p.k. (pkt 3.1. oraz pkt 5.3.1.4.1.uzasadnienia). Nie doszło zatem do naruszenia art. 437 k.p.k.
Z tych względów, nie stwierdzając okoliczności, o których mowa w art. 439 § 1 k.p.k., Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu, zwalniając oskarżonego od kosztów sądowych postępowania skargowego na podstawie art. 624 § 1 k.p.k.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę