Orzeczenie · 2025-05-28

IV KS 12/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-05-28
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
sąd najwyższyskargapostępowanie karnesąd okręgowysąd rejonowyuchylenie wyrokuuniewinnieniebłąd w ustaleniach faktycznychkpk

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę obrońcy oskarżonego P. G. na wyrok Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 23 stycznia 2025 r., sygn. akt VIII Ka 978/24. Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 7 października 2024 r., sygn. akt XIII K 547/24, którym oskarżony P. G. został uniewinniony od popełnienia czynu z art. 292 § 1 k.k., i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Obrońca oskarżonego zarzucił Sądowi Okręgowemu naruszenie art. 437 § 2 w zw. z art. 454 § 1 zd. 2 k.p.k., twierdząc, że nie istniały przesłanki uzasadniające uchylenie wyroku Sądu I instancji. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 539a § 3 k.p.k., który ogranicza podstawy wnoszenia skargi na wyrok sądu odwoławczego, oraz na art. 437 § 2 k.p.k. i art. 454 § 1 k.p.k., uznał, że Sąd Okręgowy prawidłowo postąpił. Sąd Okręgowy stwierdził błąd w ustaleniach faktycznych Sądu Rejonowego, który doprowadził do uniewinnienia, i zgodnie z ograniczeniami wynikającymi z art. 454 § 1 k.p.k. (nie mógł skazać oskarżonego), przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się przedwczesności tej decyzji, wskazując na konieczność ponownej analizy dowodów przez sąd pierwszej instancji. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił skargę obrońcy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących możliwości uchylenia wyroku uniewinniającego przez sąd odwoławczy i podstaw skargi kasacyjnej w sprawach karnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie sąd odwoławczy nie może samodzielnie skazać, ale stwierdza błąd sądu pierwszej instancji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd odwoławczy, stwierdzając błąd w ustaleniach faktycznych sądu pierwszej instancji prowadzący do uniewinnienia, może uchylić wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli nie może samodzielnie skazać oskarżonego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd odwoławczy może uchylić wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli stwierdzi błąd w ustaleniach faktycznych sądu pierwszej instancji, a przepis art. 454 § 1 k.p.k. uniemożliwia mu samodzielne skazanie oskarżonego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zgodnie z art. 437 § 2 k.p.k. uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania jest możliwe w określonych przypadkach, w tym gdy sąd odwoławczy nie może samodzielnie skazać oskarżonego uniewinnionego w pierwszej instancji (art. 454 § 1 k.p.k.), a stwierdził błąd w ustaleniach faktycznych sądu pierwszej instancji. Sąd Okręgowy prawidłowo wskazał na błąd i konieczność ponownej analizy dowodów.

Czy skarga obrońcy na wyrok sądu odwoławczego może być oparta na zarzucie naruszenia art. 437 § 2 k.p.k. w sytuacji, gdy sąd odwoławczy uchylił wyrok uniewinniający z powodu błędu w ustaleniach faktycznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. jest jedną z dopuszczalnych podstaw skargi na wyrok sądu odwoławczego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy przypomniał, że zgodnie z art. 539a § 3 k.p.k. skarga na wyrok sądu odwoławczego może być wniesiona m.in. z powodu naruszenia art. 437 k.p.k. W tej sprawie obrońca podniósł taki zarzut, kwestionując zasadność uchylenia wyroku uniewinniającego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić skargę
Strona wygrywająca
Prokurator

Strony

NazwaTypRola
P. G.osoba_fizycznaoskarżony
Prokuratororgan_państwowystrona
Obrońca oskarżonegoinnestrona

Przepisy (6)

Główne

k.k. art. 292 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 454 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 539a § § 3

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 539e § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Okręgowy prawidłowo stwierdził błąd w ustaleniach faktycznych Sądu Rejonowego. • Sąd Okręgowy, zgodnie z art. 454 § 1 k.p.k., nie mógł skazać oskarżonego, dlatego uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania było zgodne z prawem. • Nie było podstaw do uznania, że decyzja Sądu Okręgowego była przedwczesna, gdyż wskazał on na konieczność ponownej analizy dowodów.

Odrzucone argumenty

Zarzut obrońcy o naruszeniu art. 437 § 2 w zw. z art. 454 § 1 zd. 2 k.p.k. poprzez przyjęcie, że wystąpiły przesłanki uzasadniające uchylenie wyroku Sądu I instancji, pomimo braku takiej podstawy.

Godne uwagi sformułowania

uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1, art. 454 k.p.k. lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości • sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonego, który został uniewinniony w pierwszej instancji lub co do którego w pierwszej instancji umorzono postępowanie

Skład orzekający

Małgorzata Gierszon

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących możliwości uchylenia wyroku uniewinniającego przez sąd odwoławczy i podstaw skargi kasacyjnej w sprawach karnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie sąd odwoławczy nie może samodzielnie skazać, ale stwierdza błąd sądu pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu karnym, w szczególności relacji między sądem pierwszej a drugiej instancji oraz granic ich kompetencji. Jest interesujące dla prawników procesowych.

Kiedy sąd odwoławczy może uchylić wyrok uniewinniający? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice prawa.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst