IV KS 12/20

Sąd Najwyższy2020-03-05
SNKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚrednianajwyższy
zniewagaart. 216 k.k.skargasąd najwyższysąd odwoławczysąd pierwszej instancjipostępowanie karnedowody

Sąd Najwyższy oddalił skargę obrońcy na postanowienie sądu odwoławczego uchylające wyrok uniewinniający i przekazujące sprawę do ponownego rozpoznania, uznając konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego.

Obrońca oskarżonego W. T. złożył skargę na wyrok sądu okręgowego, który uchylił wyrok sądu rejonowego uniewinniający jego klienta od zarzutu zniewagi i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. Sąd Najwyższy oddalił skargę, stwierdzając, że uchylenie wyroku było uzasadnione koniecznością przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w całości z uwagi na błędy w ocenie dowodów przez sąd pierwszej instancji.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę obrońcy oskarżonego W. T. na wyrok Sądu Okręgowego w R., który uchylił wyrok Sądu Rejonowego w L. uniewinniający oskarżonego od czynu z art. 216 § 1 k.k. (zniewaga) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Obrońca zarzucił naruszenie art. 437 § 2 k.p.k., twierdząc, że nie zachodziły podstawy do uchylenia wyroku i przekazania sprawy. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 539a § 3 k.p.k., stwierdził, że skarga może być wniesiona wyłącznie z powodu naruszenia art. 437 k.p.k. lub uchybień z art. 439 § 1 k.p.k. W tej sprawie sąd odwoławczy uchylił wyrok z powodu konieczności przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w całości, co było uzasadnione błędną oceną materiału dowodowego przez sąd pierwszej instancji, prowadzącą do przedwczesnego uniewinnienia. Sąd Najwyższy uznał, że nie doszło do naruszenia art. 437 § 2 k.p.k. i oddalił skargę, obciążając oskarżonego kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, uchylenie wyroku było uzasadnione koniecznością przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w całości z powodu błędów w ocenie dowodów przez sąd pierwszej instancji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd odwoławczy prawidłowo zastosował art. 437 § 2 k.p.k., ponieważ błędy w ocenie dowodów przez sąd pierwszej instancji wymagały przeprowadzenia na nowo całego przewodu sądowego, w tym przesłuchania świadków i dokonania ustaleń faktycznych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić skargę

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w imieniu sądu)

Strony

NazwaTypRola
W. T.osoba_fizycznaoskarżony
E. S.osoba_fizycznaoskarżycielka prywatna

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 539e § § 2

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 216 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości.

k.p.k. art. 539a § § 3

Kodeks postępowania karnego

Skarga od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok Sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania może być wniesiona wyłącznie z powodu naruszenia art. 437 lub z powodu uchybień określonych w art. 439 § 1 k.p.k.

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 454

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w całości z powodu błędów w ocenie dowodów przez sąd pierwszej instancji. Prawidłowe zastosowanie art. 437 § 2 k.p.k. przez sąd odwoławczy.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 437 § 2 k.p.k. przez sąd odwoławczy.

Godne uwagi sformułowania

uchylającego wyrok Sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w całości przedwczesnego uniewinnienia W. T. od czynu zarzucanego mu w akcie oskarżenia

Skład orzekający

Andrzej Tomczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalnych podstaw skargi od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji oraz kryteriów uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania w postępowaniu karnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu karnym, w szczególności zasad uchylania wyroków i przekazywania spraw do ponownego rozpoznania, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Kiedy sąd może uchylić wyrok uniewinniający? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt IV KS 12/20
POSTANOWIENIE
Dnia 5 marca 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Andrzej Tomczyk
w sprawie
W. T.
‎
oskarżonego z art. 216 § 1 k.k.,
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 5 marca 2020 r.
‎
skargi obrońcy oskarżonego
‎
od wyroku Sądu odwoławczego – Sądu Okręgowego w R.
‎
z dnia 19 listopada 2019 r., sygn. akt III Ka (…)
uchylającego wyrok Sądu Rejonowego w L.
‎
z dnia 30 kwietnia 2019 r., sygn. akt II K (…), i przekazującego sprawę
do ponownego rozpoznania,
na podstawie art. 539e § 2 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić skargę;
2. obciążyć oskarżonego W. T.  kosztami
sądowymi postępowania skargowego.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w L.  wyrokiem z dnia 30 kwietnia 2019 r., sygn. akt II K (…), uniewinnił oskarżonego W. T.  od tego, że:
<<w dniu 21 września 2018 roku w W., kilkakrotnie znieważył E. S.  – w obecności m.in. jej małoletnich dzieci – słowami wulgarnymi tj. „k…rwo”, i że „ubiera się jak ta spod lampy”, jak również wykonał wobec niej obraźliwy gest przez pokazanie „środkowego palca”>>,
tj. od czynu kwalifikowanego z art. 216 § 1 k.k.
Od powyższego wyroku apelację wniosła oskarżycielka prywatna, zaskarżając wyrok w całości m.in. na niekorzyść W. T.  i zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za jego podstawę, mający wpływ na treść wyroku, przez ustalenie, na podstawie nieprawidłowej oceny dowodów dokonanej przez Sąd pierwszej instancji, że oskarżona E. S.  dopuściła się zarzucanego czynu, zaś oskarżony W. T. , zarzucanego mu czynu nie popełnił, co w konsekwencji spowodowało skazanie E. S. , a uniewinnienie W. T. .
W konkluzji autorka środka odwoławczego wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.
Sąd Okręgowy w R.  wyrokiem z dnia 19 listopada 2019 r., sygn. akt III Ka (…), uchylił wyrok w części dotyczącej oskarżonego W. T.  i sprawę w tym zakresie przekazał Sądowi Rejonowemu w L. do ponownego rozpoznania.
Skargę na powyższy wyrok złożył obrońca W. T. , zarzucając „naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. poprzez błędne uznanie, iż zachodzi jedna z podstaw uzasadniających uchylenie wyroku Sądu Rejonowego w L.  z dnia 19 listopada 2019 r., sygn. akt III Ka (…) uzasadniająca przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania z uwagi na konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w całości”.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania.
Prokurator Prokuratury Rejonowej w L. wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
W myśl art. 539a § 3 k.p.k. skarga od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok Sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania może być wniesiona wyłącznie z powodu naruszenia art. 437 lub z powodu uchybień określonych w art. 439 § 1 k.p.k. W powołanej regulacji art. 539a § 3 k.p.k. niewątpliwie mowa zatem o art. 437 § 2 k.p.k., który obecnie stanowi, że uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości.
W rozpoznawanej sprawie powodem orzeczenia Sądu
ad quem
o charakterze kasatoryjnym była konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w całości, przesłuchania wszystkich uczestników zdarzenia, jakie miało miejsce w dniu 21 września 2018 r., ewentualnej konfrontacji ich ze sobą, a następnie dokonania ustaleń faktycznych w zakresie sprawstwa W. T. i jego winy w tym zakresie.
Podstawą zaś takich zaleceń była krytyczna ocena materiału dowodowego dokonana przez Sąd pierwszej instancji. Wykazane w tej mierze uchybienia – wbrew twierdzeniom autora skargi - doprowadziły do przedwczesnego uniewinnienia W. T.  od czynu zarzucanego mu w akcie oskarżenia. Analiza argumentacji zawartej w uzasadnieniu wyroku uchylającego jednoznacznie zatem wskazuje na brak naruszenia przepisu art. 437 § 2 k.p.k. w odniesieniu w szczególności do reguły
ne peius
oraz zakresu postępowania ponownego.
Podsumowując, należy uznać, że treść zaskarżonego orzeczenia wynikała z konieczności przeprowadzenia istotnych dowodów, stanowiących główny filar postępowania prowadzonego przeciwko W. T. . Charakter uchybień Sądu pierwszej instancji wskazywał, iż w postępowaniu ponownym konieczne będzie ponowne przesłuchanie wszystkich świadków w sugerowanym kierunku, a to może skutkować potrzebą przeprowadzenia kolejnych czynności dowodowych, co dostrzegł Sąd odwoławczy, a zignorował skarżący.
Z tych względów należało orzec jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI