IV Kp 290/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczy zażalenia pokrzywdzonej Spółdzielni Mieszkaniowej na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie podejrzenia popełnienia przestępstwa oszustwa przy sprzedaży gruntów rolnych. Zawiadomienie dotyczyło F.J., który miał wprowadzić w błąd notariusza, oświadczając niezgodnie z prawdą, że nabycie gruntów rolnych od obywateli niemieckich następuje w celu powiększenia gospodarstwa rodzinnego i spełnia wymogi ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, a także że cena sprzedaży odpowiada wartości rynkowej. Celem miało być uzyskanie korzyści majątkowej na szkodę Spółdzielni Mieszkaniowej oraz Skarbu Państwa. Prokurator odmówił wszczęcia śledztwa, stwierdzając brak znamion czynu zabronionego. Sąd Okręgowy w Gliwicach utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Sąd uznał, że pokrzywdzona spółdzielnia nie ma legitymacji procesowej do działania w imieniu Skarbu Państwa, a tym samym zarzuty dotyczące szkody dla Skarbu Państwa nie mogły być brane pod uwagę. Odnosząc się do zarzutów dotyczących szkody dla Spółdzielni, sąd podzielił stanowisko prokuratora, że F.J. wprowadził w błąd jedynie notariusza, a nie Spółdzielnię czy Skarb Państwa. Sąd podkreślił, że przepis art. 286 § 1 k.k. wymaga doprowadzenia innej osoby do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie w błąd, a w tym przypadku nie doszło do takiego rozporządzenia przez osobę wprowadzoną w błąd. Sąd wskazał również, że powodem zawiadomienia o przestępstwie było wystąpienie F.J. z powództwem przeciwko Spółdzielni o zapłatę za bezumowne korzystanie z nieruchomości, a wcześniej wyrokiem sądu nakazano F.J. przeniesienie własności nieruchomości na rzecz Spółdzielni. Sąd stwierdził również przedawnienie karalności w zakresie innych potencjalnych przestępstw (art. 272 k.k., art. 56 § 2 k.k.s.). W konsekwencji, sąd uznał, że zachodzą negatywne przesłanki procesowe uniemożliwiające prowadzenie postępowania i odmowa wszczęcia śledztwa była zasadna.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja znamion przestępstwa oszustwa w kontekście transakcji nieruchomościowych i wprowadzania w błąd notariusza; kwestie legitymacji procesowej i przedawnienia.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów dotyczących obrotu gruntami rolnymi; brak rozstrzygnięcia co do meritum sprawy karnej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wprowadzenie w błąd notariusza co do okoliczności wyłączających ustawowe prawo pierwokupu, w celu uzyskania korzyści majątkowej, stanowi przestępstwo oszustwa z art. 286 § 1 k.k. na szkodę Skarbu Państwa lub Spółdzielni Mieszkaniowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wprowadzenie w błąd jedynie notariusza co do okoliczności wyłączających ustawowe prawo pierwokupu, bez doprowadzenia Skarbu Państwa lub Spółdzielni Mieszkaniowej do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, nie wypełnia znamion przestępstwa oszustwa z art. 286 § 1 k.k.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że oświadczenie było skierowane do notariusza jako osoby czuwającej nad prawem, a nie do Skarbu Państwa czy Spółdzielni jako podmiotów, które mogłyby niekorzystnie rozporządzić swoim mieniem. Brak jest zatem elementu doprowadzenia do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez osobę wprowadzoną w błąd.
Czy Spółdzielnia Mieszkaniowa posiada legitymację procesową do działania w imieniu Skarbu Państwa w kontekście zarzutów o przestępstwo na szkodę Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Spółdzielnia Mieszkaniowa nie jest uprawniona do występowania w imieniu Skarbu Państwa i nie posiada w tym zakresie legitymacji procesowej.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził brak legitymacji procesowej spółdzielni do reprezentowania Skarbu Państwa w tej sprawie.
Czy zachowanie F.J. wyczerpuje znamiona innych przepisów ustawy karnej, takich jak art. 272 k.k. lub art. 56 § 2 k.k.s. w kontekście sprzedaży gruntów rolnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w zakresie tych przepisów wystąpiło przedawnienie karalności.
Uzasadnienie
Sąd podzielił stanowisko prokuratora co do przedawnienia karalności w odniesieniu do czynów z art. 272 k.k. oraz art. 56 § 2 k.k.s.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| SM (...) w G. | spółka | pokrzywdzona |
| Prokuratura Rejonowa w Zabrzu | organ_państwowy | organ prowadzący postępowanie przygotowawcze |
| F. J. (1) | osoba_fizyczna | podejrzany |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | pokrzywdzony (potencjalnie) |
Przepisy (11)
Główne
k.k. art. 286 § § 1
Kodeks karny
Wymaga doprowadzenia innej osoby do niekorzystnego rozporządzenia mieniem własnym lub cudzym za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranej działalności. W tym przypadku wprowadzono w błąd notariusza, a nie Skarb Państwa czy Spółdzielnię, co nie skutkowało niekorzystnym rozporządzeniem ich mieniem.
Pomocnicze
k.p.k. art. 329
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 465 § 1 i 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 98 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 294 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
u.k.u.r. art. 3 § ust. 7
Ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego
u.k.u.r. art. 5 § ust. 1
Ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego
k.k. art. 272
Kodeks karny
Stwierdzono przedawnienie karalności.
k.k.s. art. 56 § § 2
Kodeks karny skarbowy
Stwierdzono przedawnienie karalności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wprowadzenia w błąd Skarbu Państwa lub Spółdzielni Mieszkaniowej w sposób skutkujący niekorzystnym rozporządzeniem mieniem. • Brak legitymacji procesowej Spółdzielni Mieszkaniowej do działania w imieniu Skarbu Państwa. • Przedawnienie karalności potencjalnych innych czynów zabronionych.
Odrzucone argumenty
Zarzut wprowadzenia w błąd notariusza jako wypełniający znamiona oszustwa. • Zarzut popełnienia przestępstwa na szkodę Skarbu Państwa przez F.J.
Godne uwagi sformułowania
nie mogło zatem dojść do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez osobę wprowadzoną w błąd • nie posiada w tym zakresie legitymacji procesowej • zachodzą negatywne przesłanki procesowe uniemożliwiające prowadzenie postępowania
Skład orzekający
Adam Chodkiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa oszustwa w kontekście transakcji nieruchomościowych i wprowadzania w błąd notariusza; kwestie legitymacji procesowej i przedawnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów dotyczących obrotu gruntami rolnymi; brak rozstrzygnięcia co do meritum sprawy karnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy oszustwa przy transakcji nieruchomościowej, co jest tematem budzącym zainteresowanie. Jednakże, rozstrzygnięcie opiera się na kwestiach proceduralnych i braku znamion czynu, a nie na meritum zarzutów, co obniża jej atrakcyjność dla szerszej publiczności.
“Oszustwo na gruncie rolnym – czy wprowadzenie w błąd notariusza to już przestępstwo?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.