IV KP 1325/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy nie uwzględnił wniosku prokuratora o zwolnienie adwokata z tajemnicy zawodowej, uznając, że nie wykazano niezbędności tego kroku dla dobra wymiaru sprawiedliwości i że okoliczności mogą być ustalone innymi dowodami.
Prokuratura Rejonowa w Sopocie wnioskowała o zwolnienie adwokata T. Z. z obowiązku zachowania tajemnicy radcy prawnego w celu przesłuchania go w sprawie dotyczącej oszustwa. Adwokat reprezentował osoby i spółki związane z pokrzywdzonym, a prokuratura chciała uzyskać informacje dotyczące restrukturyzacji zadłużenia, negocjacji umów sprzedaży wierzytelności i udziałów oraz korespondencji z pokrzywdzonym. Sąd Okręgowy w Gdańsku nie uwzględnił wniosku, stwierdzając, że nie wykazano kumulatywnego spełnienia przesłanek z art. 180 § 2 k.p.k. – niezbędności dla dobra wymiaru sprawiedliwości oraz niemożności ustalenia okoliczności z innych dowodów. Sąd wskazał na nieprecyzyjność wniosku i niewyczerpanie przez prokuratora inicjatywy dowodowej, sugerując analizę akt innych postępowań.
Sąd Okręgowy w Gdańsku, IV Wydział Karny, rozpatrzył wniosek Prokuratury Rejonowej w Sopocie o zwolnienie adwokata T. Z. z obowiązku zachowania tajemnicy radcy prawnego. Wniosek dotyczył postępowania przygotowawczego w sprawie o czyn z art. 286 § 1 k.k., gdzie adwokat T. Z. reprezentował osoby i spółki powiązane z pokrzywdzonym F. H. Prokuratura chciała przesłuchać adwokata na okoliczności związane z obsługą prawną restrukturyzacji zadłużenia, negocjacjami i zawarciem umów sprzedaży wierzytelności i udziałów, a także sporządzeniem oświadczeń i aktów notarialnych dotyczących zabezpieczenia wierzytelności. Sąd nie uwzględnił wniosku, powołując się na art. 180 § 2 k.p.k., który zezwala na zwolnienie z tajemnicy tylko wtedy, gdy jest to niezbędne dla dobra wymiaru sprawiedliwości i gdy okoliczność nie może być ustalona na podstawie innego dowodu. Sąd podkreślił, że decyzja ta nie może być formalnością i wymaga wykazania spełnienia obu przesłanek kumulatywnie. W ocenie Sądu, prokurator nie wykazał w sposób wystarczająco precyzyjny niezbędności zwolnienia ani tego, że okoliczności te nie mogą być ustalone innymi dowodami. Wskazano na nieprecyzyjność sformułowania wniosku, które mogłoby prowadzić do dowolnego rozszerzania zakresu przesłuchania. Ponadto, Sąd stwierdził, że organ prowadzący postępowanie nie wyczerpał inicjatywy dowodowej, sugerując analizę akt spraw cywilnych (I 1 C 3/16 i VI GC 59/16) Sądu Rejonowego w Gdyni, gdzie mogły znajdować się istotne dokumenty i gdzie T. Z. był przesłuchiwany jako strona. Dopiero po takiej analizie możliwe byłoby ustalenie, czy naruszenie tajemnicy adwokackiej jest rzeczywiście uzasadnione.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że prokurator nie wykazał w sposób wystarczający kumulatywnego spełnienia przesłanek z art. 180 § 2 k.p.k. Wniosek był nieprecyzyjny, a inicjatywa dowodowa organu prowadzącego postępowanie nie została wyczerpana, co sugeruje możliwość ustalenia istotnych okoliczności z innych dostępnych dowodów, w tym analizy akt innych postępowań.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
nie uwzględniono wniosku
Strona wygrywająca
adwokat T. Z.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Prokurator Prokuratury Rejonowej w Sopocie | organ_państwowy | wnioskodawca |
| adwokat T. Z. | osoba_fizyczna | obowiązany do zachowania tajemnicy |
| F. H. | osoba_fizyczna | reprezentowany |
| spółek (...) ( T. ) (...) Sp. z o.o. | spółka | reprezentowany |
| A. L. (1) | osoba_fizyczna | reprezentowany |
| A. L. (2) | osoba_fizyczna | reprezentowany |
Przepisy (2)
Główne
k.p.k. art. 180 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Zwolnienie z tajemnicy radcy prawnego (adwokata) jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy jest niezbędne dla dobra wymiaru sprawiedliwości i gdy dana okoliczność nie może być ustalona na podstawie innego dowodu. Obie przesłanki muszą być spełnione łącznie. Decyzja wymaga wnikliwej analizy i nie może być formalnością.
Pomocnicze
k.p.k. art. 30 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewykazanie przez prokuratora niezbędności zwolnienia z tajemnicy dla dobra wymiaru sprawiedliwości. Możliwość ustalenia istotnych okoliczności z innych dowodów. Nieprecyzyjność wniosku prokuratora. Niewyczerpanie przez prokuratora inicjatywy dowodowej.
Godne uwagi sformułowania
decyzja w przedmiocie zwolnienia adwokata z obowiązku zachowania tajemnicy zawodowej nie może być traktowana jako formalność Na Prokuratorze ciąży obowiązek sformułowania tezy procesowej i wskazania dowodów na jej potwierdzenie możliwość przeprowadzenia dowodu w oparciu o informacje objęte tajemnicą adwokacką musi być zawsze poprzedzona wnikliwą analizą tego, czy in concreto interesy wymiaru sprawiedliwości, w drodze wyjątku uzasadniają naruszenie chronionego przez nią interesu publicznego i prywatnego tajemnica ta stanowi istotę i esencję wykonywanego zawodu adwokata (radcy prawnego) okoliczności, odnośnie co do której ma nastąpić zwolnienie, może być jak dotąd ustalona na podstawie innego dowodu
Skład orzekający
Radomir Boguszewski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 180 § 2 k.p.k. w kontekście wniosków o zwolnienie z tajemnicy zawodowej adwokata/radcy prawnego, wymogi formalne i merytoryczne takich wniosków."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu karnym, gdzie kluczowe jest wykazanie niezbędności i braku innych dowodów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważny konflikt między potrzebą prowadzenia postępowania przygotowawczego a ochroną tajemnicy zawodowej adwokata. Pokazuje, jakie rygory musi spełnić prokurator, aby sąd zgodził się na naruszenie tej tajemnicy.
“Kiedy sąd chroni tajemnicę adwokata? Kluczowe zasady dla prokuratury.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV Kp 1325/17 (PR Ds. 375.2017 Prokuratura Rejonowa w Sopocie) POSTANOWIENIE Dnia 3 października 2017 roku Sąd Okręgowy w Gdańsku IV Wydział Karny na posiedzeniu w składzie: Przewodniczący: SSO Radomir Boguszewski z wniosku Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Sopocie w przedmiocie zwolnienia z zachowania tajemnicy radcy prawnego na podstawie art. 30 § 1 k.p.k. , art. 180 § 2 k.p.k. postanawia nie uwzględnić wniosku Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Sopocie i nie wyrazić zgody na zwolnienie adwokata T. Z. z Kancelarii Radców Prawnych i (...) G. , M. , N. , Z. i (...) z G. , z obowiązku zachowania tajemnicy radcy prawnego. UZASADNIENIE Prokuratura Rejonowa w Sopocie nadzoruje postępowanie przygotowawcze w sprawie PR Ds. 375.2017 w sprawie o czyn z art. 286 § 1 i inne. Z akt sprawy wynika, że adw. T. Z. oraz radca prawny Ł. G. reprezentowali F. H. oraz spółek (...) ( T. ) (...) Sp. z o.o. jak również A. L. (1) i A. L. (2) . Na skutek wprowadzenia w błąd pokrzywdzonego miał on zawrzeć szereg niekorzystnych dla siebie umów. Wniósł Prokurator w związku z tym ponownie o zwolnienie z tajemnicy adwokata T. Z. , by możliwe było jego przesłuchanie na okoliczność reprezentowania w F. H. oraz spółek (...) ( T. ) (...) Sp. z o.o. jak również A. L. (1) i A. L. (2) , w szczególności zaś informacji dotyczących: ⚫ prowadzenia obsługi prawnej związanej z restrukturyzacją zadłużenia spółki (...) Sp. z o.o. wobec spółki (...) ( T. ) (...) , ⚫ okoliczności negocjacji i zawarcia umowy sprzedaży wierzytelności przysługujących spółce (...) ( T. ) (...) od (...) Sp. z o.o. na rzecz (...) Sp. z o.o. z dnia 16 kwietnia 2015 r.; ⚫ okoliczności negocjacji i zawarcia umowy przeniesienia i rozliczenia udziałów spółki (...) Sp. z o.o. na rzecz (...) Sp. z o.o. z dnia 07 maja 2015 r.; ⚫ okoliczność sporządzenia oświadczenia z dnia 16 kwietnia 2015 r. o zbyciu udziałów (...) Sp. z o.o. na rzecz (...) sp. z o.o. ; ⚫ okoliczności negocjacji i sporządzenia aktu notarialnego ustanowienia zabezpieczenia wierzytelności, przez przekazanie własności nieruchomości należącej do (...) Sp. z o.o. na rzecz A. L. (1) z dnia 18 czerwca 2015 r.; ⚫ okoliczności negocjacji i sporządzenia propozycji aneksu do umowy notarialnej z dnia 21 października 2015 r.; ⚫ treści korespondencji prowadzonej z pokrzywdzonym F. H. . W ocenie Sądu wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 180 § 2 k.p.k. osoby obowiązane do zachowania tajemnicy radcy prawnego mogą być przesłuchiwane, co do faktów objętych tą tajemnicą tylko wtedy, gdy jest to niezbędne dla dobra wymiaru sprawiedliwości, a okoliczność nie może być ustalona na podstawie innego dowodu. Art. 180 § 2 k.p.k. zezwala na przesłuchanie adwokata, co do faktów objętych tajemnicą adwokacką tylko wtedy, gdy spełnione są kumulatywnie dwie powiązane ze sobą przesłanki, a więc, gdy uchylenie takie jest niezbędne dla dobra wymiaru sprawiedliwości oraz okoliczność, odnośnie do której następuje zwolnienie, nie może być ustalona na podstawie innego dowodu. Podkreślić należy, że decyzja w przedmiocie zwolnienia adwokata z obowiązku zachowania tajemnicy zawodowej nie może być traktowana jako formalność. Na Prokuratorze ciąży obowiązek sformułowania tezy procesowej i wskazania dowodów na jej potwierdzenie (por. postan. SA w K. z dn. 12.10.2011r., II AKz 664/11, Prok. i Pr. – wkł. 2012/4/30; postan. SA we W. z dn. 18.09.2009r., II AKz 472/09, LEX nr 534456). Znów trzeba powtórzyć, iż możliwość przeprowadzenia dowodu w oparciu o informacje objęte tajemnicą adwokacką musi być zawsze poprzedzona wnikliwą analizą tego, czy in concreto interesy wymiaru sprawiedliwości, w drodze wyjątku uzasadniają naruszenie chronionego przez nią interesu publicznego i prywatnego. Sąd, jako organ stojący na straży praworządności w demokratycznym państwie prawa, bacząc na okoliczność, że tajemnica ta stanowi istotę i esencję wykonywanego zawodu adwokata (radcy prawnego), musi być w takim wypadku gwarantem zachowania zarówno właściwej formuły procedowania, jak i merytorycznej zasadności wniosku prokuratora, zaś podjęta decyzja procesowa, zmierzająca do wyjątkowego wzruszenia zakazu dowodowego w imię dobra wymiaru sprawiedliwości, musi w swej logice uwzględniać istotę praw i wolności obywatelskich zawarowanych w Konstytucji . (por. postan. SA w S. z dn. 29.10.2013r., II AKz 330/13, OSASz 2014/2/37-73). Wskazać należy, iż Prokurator wnosząc o zwolnienie adwokata T. Z. z obowiązku zachowania tajemnicy adwokackiej co prawda sprecyzował zakres okoliczności, które mają być przedmiotem przesłuchania w charakterze świadka. Jednak uczynił to nie dość precyzyjnie. Powoduje to, że w razie udzielenia zgody w żądanym zakresie, organy śledcze mogłyby dowolnie rozszerzać zakres uzyskanej zgody ze względu na jej ogólnikowość. Znów też wskazać trzeba, że zarówno z wniosku jak i z akt postępowania przygotowawczego nie wynika, aby organ prowadzący postępowanie wyczerpał inicjatywę dowodową w zakresie ustalenia okoliczności objętych przedmiotowym wnioskiem. Analiza akt wskazuje, iż wprawdzie przesłuchano już istotnych świadków, przeprowadzono też szereg czynności procesowych, jednak nie wyczerpano całkowicie inicjatywy dowodowej. Przed ewentualnym (kolejnym) wystąpieniem z wnioskiem o zwolnienie z tajemnicy adwokackiej wskazanym byłoby przeprowadzenie takich czynności dowodowych, chodzi tu w szczególności o analizę akt spraw I 1 C 3/16 o nakazanie złożenia oświadczenia oraz VI GC 59/16 o zapłatę Sądu Rejonowego w Gdyni. Z analizy uzasadnień zapadłych orzeczeń szczególnie w drugiej ze spraw wynika, że w aktach znajdować się mogą istotne dokumenty, jako reprezentant powoda był tam też przesłuchiwany w charakterze strony – T. Z. . Konieczna jest zatem analiza akt wskazanych spraw. Wówczas dopiero będzie możliwe ustalenie, czy rzeczywiście niezbędne jest naruszanie tak ważnej tajemnicy, jaka jest tajemnica adwokacka. Zdaniem Sądu zwolnienie adwokata T. Z. z obowiązku zachowania tajemnicy adwokackiej i przesłuchanie go na okoliczności wskazane we wniosku na obecnym etapie postępowania nie jest uzasadnione, gdyż okoliczności, odnośnie co do której ma nastąpić zwolnienie, może być jak dotąd ustalona na podstawie innego dowodu. Mając powyższe na uwadze wniosku nie uwzględniono
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI