Orzeczenie · 2014-03-24

IV KP 11/14

Sąd
Sąd Okręgowy w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2014-03-24
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚredniaokręgowy
oszustwoniekorzystne rozporządzenie mieniembrak znamion czynupostanowieniezażaleniepostępowanie przygotowawczekodeks karnykodeks postępowania karnego

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał zażalenie pokrzywdzonego P. G. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w Zabrzu o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie oszustwa na kwotę 221.595,98 zł. Pokrzywdzony zarzucił, że doszło do wprowadzenia go w błąd co do możliwości zapłaty za zamówiony towar, co stanowiło przestępstwo z art. 286 § 1 kk w zw. z art. 294 § 1 kk w zw. z art. 12 kk. Sąd Okręgowy, po analizie materiału dowodowego, podzielił stanowisko prokuratora, że w sprawie brak jest znamion czynu zabronionego. Podkreślono, że oszustwo wymaga wykazania zamiaru bezpośredniego kierunkowego, a w tym przypadku nie można było udowodnić, że A. M. i R. M. posłużyły się fałszem, aby wprowadzić pokrzywdzonego w błąd co do możliwości finansowych firmy. Współpraca między firmami trwała od dłuższego czasu, a częściowe uregulowanie należności i próba zawarcia ugody świadczyły przeciwko zamiarowi oszustwa. Sąd wskazał, że niewywiązanie się z zobowiązania miało przyczyny obiektywne, a sprawa cywilna o zapłatę została już prawomocnie rozstrzygnięta wyrokiem Sądu Okręgowego w Gliwicach. Zarzuty dotyczące nieprzesłuchania świadków uznano za bezzasadne, gdyż zebrane dowody nie wnosiły nowych faktów. W konsekwencji, sąd utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie prokuratora.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja znamion przestępstwa oszustwa, zwłaszcza wymogu wykazania zamiaru i odróżnienia go od niewywiązania się z zobowiązań cywilnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu faktycznego, ale stanowi przykład stosowania przepisów o oszustwie w kontekście sporów handlowych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy brak wywiązania się z zobowiązania finansowego przez spółkę, w tym nieuregulowanie zapłaty za dostarczony towar, stanowi przestępstwo oszustwa z art. 286 § 1 kk?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli brak jest dowodów na celowe wprowadzenie w błąd lub wyzyskanie błędu przez sprawcę, a niewywiązanie się z zobowiązania ma przyczyny obiektywne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak jest dowodów na istnienie zamiaru oszustwa u przedstawicieli firmy dłużnika. Długotrwała współpraca, częściowe spłaty i próby ugody świadczą przeciwko celowemu działaniu oszukańczemu. Niewywiązanie się z zobowiązania miało przyczyny obiektywne i powinno być dochodzone w drodze cywilnej.

Czy sąd powinien uchylić postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa, jeśli pokrzywdzony zarzuca nieprzeprowadzenie wszystkich wymaganych czynności dowodowych?

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli prokurator przeprowadził dostateczną analizę materiału dowodowego, a zebrane dowody nie wnoszą nowych faktów mogących wpłynąć na zmianę stanowiska.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że prokurator poddał materiał dowodowy dostatecznej analizie, a przesłuchania świadków i analiza dokumentów nie wniosły nowych okoliczności, które uzasadniałyby wszczęcie śledztwa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymać w mocy postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa
Strona wygrywająca
Prokuratura Rejonowa w Zabrzu

Strony

NazwaTypRola
P. G.osoba_fizycznapokrzywdzony
Prokuratura Rejonowa w Zabrzuorgan_państwowyorgan prowadzący postępowanie przygotowawcze
A. M.osoba_fizycznawłaścicielka firmy / podejrzana
R. M.osoba_fizycznaprzedstawiciel firmy / podejrzana
(...) spółka z o.o.spółkapokrzywdzona spółka
firma (...) z siedzibą w K.spółkafirma pokrzywdzonego

Przepisy (8)

Główne

kpk art. 329

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 465 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 98 § § 2

Kodeks postępowania karnego

kk art. 286 § § 1

Kodeks karny

Oszustwo wymaga wykazania zamiaru bezpośredniego kierunkowego co do celu działania i używanych środków.

kk art. 294 § § 1

Kodeks karny

kk art. 12

Kodeks karny

kpk art. 17 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak znamion czynu zabronionego z art. 286 § 1 kk. • Niewykazanie zamiaru oszustwa po stronie A. M. i R. M. • Przyczyny niewywiązania się z zobowiązania miały charakter obiektywny, a nie celowo oszukańczy. • Sprawa o zapłatę została rozstrzygnięta w postępowaniu cywilnym. • Prokurator przeprowadził dostateczną analizę materiału dowodowego.

Odrzucone argumenty

Zażalenie pokrzywdzonego P. G. na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa.

Godne uwagi sformułowania

brak jest w czynie znamion czynu zabronionego • istota tego przestępstwa polega więc na posłużeniu się fałszem jako czynnikiem sprawczym • oszustwo jest przestępstwem, wobec którego istnieje konieczność wykazania zamiaru bezpośredniego kierunkowego • nie każde naruszenie dóbr chronionych musi być zwalczane za pomocą prawa karnego • zarzuty skarżącego należy uznać za całkowicie bezzasadne

Skład orzekający

Adam Chodkiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa oszustwa, zwłaszcza wymogu wykazania zamiaru i odróżnienia go od niewywiązania się z zobowiązań cywilnych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego, ale stanowi przykład stosowania przepisów o oszustwie w kontekście sporów handlowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną granicę między przestępstwem oszustwa a niewywiązaniem się z zobowiązań cywilnych, co jest częstym problemem w obrocie gospodarczym.

Kiedy zwykły dług staje się oszustwem? Sąd wyjaśnia kluczową różnicę.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst