IV KO 99/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w Sosnowcu o przekazanie sprawy dotyczącej zażaleń na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa przeciwko grupie prokuratorów. Sąd Rejonowy uzasadnił wniosek potencjalnymi wątpliwościami co do bezstronności z uwagi na relacje służbowe i towarzyskie sędziów z prokuratorami objętymi śledztwem, a także fakt, że pokrzywdzony jest prokuratorem. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, wskazując, że instytucja przekazania sprawy jest wyjątkowa i wymaga mocnego uzasadnienia. Podkreślono, że same relacje zawodowe między sędziami a prokuratorami nie powodują automatycznie wątpliwości co do bezstronności, a wątpliwości muszą mieć konkretne podstawy. Sąd Najwyższy powołał się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, które wielokrotnie odrzucało wnioski o przekazanie sprawy w podobnych okolicznościach, uznając je za nieuprawnione, gdy nie istnieją konkretne dowody na brak obiektywizmu sądu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wniosków o przekazanie sprawy do innego sądu, interpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego i przekazaniu sprawy, relacje między sądem a prokuraturą.
Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o przekazanie sprawy w postępowaniu karnym, gdzie strony są związane ze środowiskiem prokuratorskim.
Zagadnienia prawne (2)
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy sędziowie utrzymują relacje zawodowe i towarzyskie z prokuratorami objętymi postępowaniem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o przekazanie sprawy nie zasługuje na uwzględnienie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że same relacje zawodowe między sędziami a prokuratorami nie powodują automatycznie wątpliwości co do bezstronności. Wątpliwości muszą mieć mocne oparcie w realiach sprawy, a ogólnikowe wskazania na kontakty towarzyskie lub fakt zatrudnienia członka rodziny nie są wystarczające. Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo SN odrzucające takie wnioski w podobnych sytuacjach.
Czy fakt, że pokrzywdzonym w sprawie jest prokurator, a sprawa dotyczy innych prokuratorów, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sam fakt, że pokrzywdzonym jest prokurator miejscowej prokuratury, nie stanowi obiektywnej przeszkody w rozpoznaniu sprawy przez sąd właściwy miejscowo, chyba że istnieją osobiste więzi łączące pokrzywdzonego z sędzią.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że w sytuacji, gdy spór toczy się między prokuratorami, nie jest jasne, którą ze stron miałby dotknąć hipotetyczny brak obiektywizmu sądu. Powołał się na orzecznictwo, które odrzuca przekazanie sprawy w takich sytuacjach, wskazując na możliwość wyłączenia sędziego na podstawie art. 41 k.p.k. w przypadku istnienia osobistych więzi.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J.O. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| pełnomocnik pokrzywdzonego | inne | pełnomocnik |
| prokurator Prokuratury Okręgowej w Opolu | organ_państwowy | organ prowadzący postępowanie |
| M.Z. | osoba_fizyczna | podejrzany |
| A. D. | osoba_fizyczna | podejrzany |
| K. S. | osoba_fizyczna | podejrzany |
| L. T. | osoba_fizyczna | podejrzany |
| K.K. | osoba_fizyczna | podejrzany |
| A.P. | osoba_fizyczna | podejrzany |
| M.Ł. | osoba_fizyczna | podejrzany |
Przepisy (10)
Główne
k.p.k. art. 37 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Instytucja przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości ma charakter wyjątkowy i wymaga ostrożnego stosowania.
Pomocnicze
k.p.k. art. 305 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna odmowy wszczęcia śledztwa przez prokuratora.
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna odmowy wszczęcia śledztwa z uwagi na brak znamion czynu zabronionego.
k.k. art. 207 § § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący znęcania się.
k.k. art. 190a § § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący uporczywego nękania.
k.k. art. 231 § § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący nadużycia uprawnień.
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
Przepis dotyczący zbiegu przepisów.
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna wyłączenia sędziego z powodu wątpliwości co do jego bezstronności.
k.p.k. art. 42 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna wniosku o wyłączenie sędziego.
u.p.u.s. art. 2 § § 1a pkt 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa uprawnienia asesorów sądowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Instytucja przekazania sprawy jest wyjątkowa i wymaga mocnego uzasadnienia. • Same relacje zawodowe i towarzyskie sędziów z prokuratorami nie powodują automatycznie wątpliwości co do bezstronności. • Wątpliwości co do bezstronności muszą mieć konkretne oparcie w realiach sprawy. • Wcześniejsze orzecznictwo Sądu Najwyższego odrzucało wnioski o przekazanie sprawy w podobnych okolicznościach. • Nie jest jasne, którą ze stron miałby dotknąć hipotetyczny brak obiektywizmu sądu, gdy spór toczy się między prokuratorami. • Fakt, że pokrzywdzonym jest prokurator, nie jest wystarczającą przesłanką do przekazania sprawy, chyba że istnieją osobiste więzi z sędzią.
Odrzucone argumenty
Sędziowie i asesorzy sądowi wnieśli o wyłączenie z uwagi na kontakty służbowe i towarzyskie z prokuratorami. • W odbiorze społecznym mogą pojawić się wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo. • Pokrzywdzony jest prokuratorem, a sprawa dotyczy prokuratorów z różnych jednostek, z którymi sąd współpracuje. • Żona jednego z podejrzanych prokuratorów jest zastępcą kierownika sekretariatu wydziału karnego w Sądzie Rejonowym w S.
Godne uwagi sformułowania
wniosku nie uwzględnić • wątpliwości co do bezstronności sędziów w danym przypadku • nie należy nadawać nadmiernej wagi okoliczności, że pomiędzy sędziami Sądu Rejonowego w S. i prokuratorami miejscowych prokuratur zachodzą relacje zawodowe • warunkiem przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości jest, by wspomniane wątpliwości miały mocne oparcie w realiach sprawy • nie sposób obiektywnie uznać, że przeszkodą w rozpoznaniu sprawy przez sąd właściwy miejscowo jest okoliczność, iż pokrzywdzonym jest prokurator miejscowej prokuratury
Skład orzekający
Zbigniew Puszkarski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o przekazanie sprawy do innego sądu, interpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego i przekazaniu sprawy, relacje między sądem a prokuraturą."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o przekazanie sprawy w postępowaniu karnym, gdzie strony są związane ze środowiskiem prokuratorskim.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy potencjalnego konfliktu interesów i wątpliwości co do bezstronności w postępowaniu karnym, w którym stronami są prokuratorzy. Pokazuje, jak Sąd Najwyższy podchodzi do takich złożonych sytuacji proceduralnych.
“Czy prokuratorzy mogą kwestionować bezstronność sądu z powodu znajomości? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
prawo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.