Orzeczenie · 2024-05-08

IV KO 9/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-05-08
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
wznowienie postępowaniakasacjaSąd Najwyższynienależyta obsada sąduKRSTKETPCart. 439 k.p.k.art. 310 k.k.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy A. B. o wznowienie postępowania kasacyjnego, które zakończyło się postanowieniem o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej. Wniosek opierał się na zarzucie nienależytej obsady sądu, wynikającej z udziału w orzekaniu osoby powołanej na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy uznał, że w składzie orzekającym brał udział sędzia Marek Siwek, którego powołanie było wadliwe, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. W związku z tym, Sąd Najwyższy wznowił postępowanie kasacyjne, uchylił swoje wcześniejsze postanowienie z dnia 29 listopada 2022 r. (sygn. akt IV KK 390/22) i przekazał kasację do ponownego rozpoznania. Jednocześnie oddalono wniosek o wstrzymanie wykonania prawomocnego orzeczenia Sądu Apelacyjnego w Katowicach.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie wznowienia postępowania kasacyjnego w przypadku stwierdzenia nienależytej obsady sądu z powodu wadliwej procedury powołania sędziego SN.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej procedury powołania sędziego SN na podstawie przepisów z 2017 r. i orzecznictwa ETPC.

Zagadnienia prawne (1)

Czy nienależyta obsada sądu, wynikająca z udziału w orzekaniu osoby powołanej na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. uzasadniającą wznowienie postępowania kasacyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nienależyta obsada sądu, wynikająca z udziału w orzekaniu osoby powołanej na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., uzasadniającą wznowienie postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że udział w składzie orzekającym sędziego powołanego w wadliwej procedurze (na wniosek KRS ukształtowanej zgodnie z ustawą z 8 grudnia 2017 r.) narusza standardy konstytucyjne (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) i międzynarodowe (art. 6 ust. 1 EKPC), co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. W związku z tym, postanowienie o oddaleniu kasacji zostało uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Wznowienie postępowania kasacyjnego, uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania.
Strona wygrywająca
A. B. (w zakresie wznowienia postępowania)

Strony

NazwaTypRola
A. B.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (12)

Główne

k.p.k. art. 542 § 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do wznowienia postępowania kasacyjnego.

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymienia bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym nienależytą obsadę sądu.

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

pkt 2 - nienależyta obsada sądu.

Pomocnicze

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, której przepisy dotyczyły procedury powoływania sędziów.

k.k. art. 310 § 3

Kodeks karny

Przepis, z którego skazano A. B.

k.k. art. 310 § 1

Kodeks karny

Przepis, z którego skazano A. B.

k.k. art. 310 § 2

Kodeks karny

Przepis, z którego skazano A. B.

k.k. art. 60 § 6

Kodeks karny

pkt 2 - stosowany przy wymiarze kary.

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do rzetelnego procesu sądowego.

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

Procedura oddalenia kasacji jako oczywiście bezzasadnej.

k.p.k. art. 41 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wyłączenia sędziego.

k.p.k. art. 532

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Udział w składzie orzekającym sędziego powołanego w wadliwej procedurze (na wniosek KRS ukształtowanej zgodnie z ustawą z 8 grudnia 2017 r.) stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. • Nienależyta obsada sądu narusza standardy konstytucyjne (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) i międzynarodowe (art. 6 ust. 1 EKPC).

Odrzucone argumenty

Wniosek o wstrzymanie wykonania prawomocnego orzeczenia Sądu Apelacyjnego w Katowicach.

Godne uwagi sformułowania

wystąpienie w sprawie kasacyjnej bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., polegającej na nienależytej obsadzie sądu • osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. • uchwała nr 331/18 ostatecznie uznanej za nieważną w dniu 11 października 2021 r. przez Naczelnego Sąd Administracyjny • każdy polski sąd jest związany dokonaną przez ETPC wykładnią standardu z art. 6 ust. 1 EKPC • rozstrzyganie w sprawie przez osobę powołaną do Sądu Najwyższego na stanowisko sędziego w wadliwej procedurze, wiąże się z istotnym i bardzo prawdopodobnym naruszeniem prawa strony do rozpoznania sprawy przez bezstronny i niezależny sąd ustanowiony ustawą

Skład orzekający

Michał Laskowski

przewodniczący-sprawozdawca

Jacek Błaszczyk

członek

Jerzy Grubba

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wznowienia postępowania kasacyjnego w przypadku stwierdzenia nienależytej obsady sądu z powodu wadliwej procedury powołania sędziego SN."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej procedury powołania sędziego SN na podstawie przepisów z 2017 r. i orzecznictwa ETPC.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Orzeczenie dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności i niezależności sądownictwa, w tym wpływu wadliwych procedur powoływania sędziów na ważność orzeczeń. Jest to temat o dużym znaczeniu społecznym i prawnym.

Sąd Najwyższy uchyla własne postanowienie z powodu wadliwego powołania sędziego – kluczowa decyzja dla praworządności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst