IV KO 89/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi, ponieważ sędzia, który wydał postanowienie w tej sprawie, był wyłączony z mocy prawa.
Sąd Najwyższy rozpatrywał wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, złożony przez Sąd Rejonowy w K. Wniosek ten wynikał z faktu, że sprawa dotyczyła czynności podejmowanych m.in. przez osoby pracujące w tym samym sądzie lub prokuraturze, co mogło wpływać na postrzeganie wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy stwierdził jednak, że sędzia, która wydała postanowienie w tej sprawie w Sądzie Rejonowym, była jednocześnie osobą wskazaną w pierwotnym zawiadomieniu jako potencjalnie naruszająca prawo, co skutkowało jej wyłączeniem z mocy prawa.
Postępowanie sprawdzające zostało zainicjowane zawiadomieniem złożonym przez S. , dotyczące podejrzenia popełnienia czynów stypizowanych m.in. w art. 232-241 k.k. w zw. z art. 231 k.k. Prokurator Prokuratury Rejonowej w K. odmówił wszczęcia śledztwa, uznając brak znamion czynu zabronionego. Postanowienie to zostało zaskarżone zażaleniem przez S. , które wskazywało m.in. na udział w sprawie prokuratora i dwóch sędziów. Zażalenie trafiło do Sądu Rejonowego w K. , który następnie, postanowieniem z dnia 16 lipca 2020 r., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, argumentując to dobrem wymiaru sprawiedliwości i potrzebą uniknięcia wątpliwości co do bezstronności. Sąd Najwyższy, analizując akta, stwierdził, że sędzia Sądu Rejonowego B. S. , która wydała postanowienie o przekazaniu sprawy, była jednocześnie osobą wskazaną w pierwotnym zawiadomieniu i zażaleniu jako potencjalnie zaangażowana w sprawę. W związku z tym, Sąd Najwyższy uznał, że sędzia ta była wyłączona z mocy prawa od udziału w sprawie na podstawie art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k., co uniemożliwiło merytoryczną ocenę wniosku o przekazanie sprawy. W konsekwencji, Sąd Najwyższy pozostawił wniosek bez rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek taki nie może być merytorycznie rozpoznany, jeśli sędzia, który wydał postanowienie w tej sprawie, był wyłączony z mocy prawa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że sędzia Sądu Rejonowego, która wydała postanowienie o przekazaniu sprawy, była jednocześnie osobą wskazaną w pierwotnym zawiadomieniu i zażaleniu jako potencjalnie zaangażowana w sprawę. W związku z tym, sędzia ta była wyłączona z mocy prawa od udziału w sprawie na podstawie art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k., co uniemożliwiło merytoryczną ocenę wniosku o przekazanie sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
pozostawić wniosek bez rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. | inne | wnioskodawca |
| Prokurator Prokuratury Rejonowej w K. | organ_państwowy | organ |
| Sąd Rejonowy w K. | instytucja | organ |
| Sędzia Sądu Rejonowego B. S. | inne | sędzia |
Przepisy (11)
Główne
k.p.k. art. 37
Kodeks postępowania karnego
Przepis regulujący możliwość przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.
k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis dotyczący wyłączenia sędziego z mocy prawa z powodu pokrewieństwa lub powinowactwa, pozostawania w związku małżeńskim lub faktycznym z jedną ze stron, lub gdy sędzia brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia lub w wydaniu orzeczenia, od którego środek odwoławczy jest środkiem zwyczajnym.
Pomocnicze
k.p.k. art. 305 § § 1 i 3
Kodeks postępowania karnego
Przepisy dotyczące odmowy wszczęcia śledztwa.
k.p.k. art. 307 § § 1 i 3
Kodeks postępowania karnego
Przepisy dotyczące odmowy wszczęcia śledztwa.
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Przesłanka odmowy wszczęcia śledztwa - brak znamion czynu zabronionego.
k.k. art. 239 § § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący utrudniania postępowania karnego.
k.k. art. 233 § § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący składania fałszywych zeznań.
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
Przepis dotyczący zbiegu przepisów.
k.k. art. 231
Kodeks karny
Przepis dotyczący nadużycia uprawnień.
k.k. art. 232
Kodeks karny
Przepis dotyczący utrudniania postępowania.
k.k. art. 241
Kodeks karny
Przepis dotyczący utrudniania postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sędzia, która wydała postanowienie w Sądzie Rejonowym, była jednocześnie osobą wskazaną w pierwotnym zawiadomieniu i zażaleniu jako potencjalnie zaangażowana w sprawę, co skutkowało jej wyłączeniem z mocy prawa.
Godne uwagi sformułowania
dobro wymiaru sprawiedliwości – w aspekcie postrzegania działalności wymiaru sprawiedliwości przez postronnych obserwatorów – wymaga, by w sprawie nie orzekali sędziowie tutejszego sądu Sędzia ta była wyłączona z mocy prawa od udziału w sprawie (art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.), co uniemożliwiło merytoryczną ocenę wniosku złożonego w trybie art. 37 k.p.k. i skutkowało pozostawieniem go bez rozpoznania
Skład orzekający
Małgorzata Wąsek-Wiaderek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wskazanie na konieczność badania wyłączenia sędziego z mocy prawa w postępowaniach incydentalnych, takich jak wniosek o przekazanie sprawy, nawet jeśli dotyczy on sądu niższej instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której sędzia orzekający w sprawie wniosku o przekazanie jest jednocześnie osobą, której dotyczyło pierwotne postępowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie zasad wyłączenia sędziego, nawet w procedurach incydentalnych, aby zapewnić zaufanie do wymiaru sprawiedliwości.
“Sędzia wyłączony z mocy prawa – dlaczego wniosek o przekazanie sprawy został pozostawiony bez rozpoznania?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt IV KO 89/20 POSTANOWIENIE Dnia 13 sierpnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek w sprawie zażalenia S. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w K. z dnia 28 lutego 2020 r., sygn. akt PR Ds. (…), o odmowie wszczęcia śledztwa, na posiedzeniu w dniu 13 sierpnia 2020 r., w przedmiocie wniosku Sądu Rejonowego w K. , zawartego w postanowieniu z dnia 16 lipca 2020 r., sygn. II Kp (…) o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k., postanowił pozostawić wniosek bez rozpoznania. UZASADNIENIE Postępowanie sprawdzające zostało zainicjowane pismem z dnia 2 sierpnia 2019 r. skierowanym do Prokuratury Regionalnej w […]., w związku „z uzasadnionym podejrzeniem do czynów stypizowanych m.in. z art. 232 – 241 kk w zw. z art. 231 kk”. Pismo to zostało złożone przez S. , reprezentowane m.in. przez E. M. . Postanowieniem z dnia 28 lutego 2020 r., na podstawie art. 305 § 1 i 3 k.p.k., art. 307 § 1 i 3 k.p.k. oraz art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k., odmówiono wszczęcia śledztwa w sprawie utrudniania w nieustalonych dniach w okresie od dnia 17 kwietnia 2013 r. do dnia 7 kwietnia 2014 r. w K. , w nieustalony sposób, postępowania karnego prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową w K. pod sygn. Ds. (…) z zawiadomienia S. , a następnie postępowania prowadzonego przez Sąd Rejonowy w K. Wydział XIV Karny pod sygn. XIV Kp (…) i złożenia w nieustalonych dniach fałszywych zeznań mających służyć za dowód w tych postępowaniach, tj. o czyn z art. 239 § 1 k.k. i art. 233 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. – wobec braku w czynie znamion czynu zabronionego. Postanowienie to zostało zaskarżone zażaleniem złożonym przez S. w którym odwołano się do szeregu okoliczności związanych w postępowaniami dotyczącymi ww. S. . W zażaleniu (w punkcie 1) wskazano, że dotyczy ono trzech funkcjonariuszy publicznych: prokuratora i dwóch sędziów, w tym „SSR B. S. ”. Sprawę przekazano do Sądu Rejonowego w K. celem rozpoznania tego zażalenia. Postanowieniem z dnia 16 lipca 2020 r., Sąd Rejonowy w K. wystąpił w trybie art. 37 k.p.k. do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie niniejszej sprawy innemu Sądowi równorzędnemu. Uzasadniając ten wniosek Sąd wskazał, że „sprawa dotyczy, mimo jej niejasnego sprecyzowania, czynności podejmowanych m.in. przez osoby pracujące w ramach tego samego sądu czy prokuratury, z którymi tutejszy sąd współpracuje”. W dalszej części uzasadnienia podniesiono, że „dobro wymiaru sprawiedliwości – w aspekcie postrzegania działalności wymiaru sprawiedliwości przez postronnych obserwatorów – wymaga, by w sprawie nie orzekali sędziowie tutejszego sądu”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Z analizy akt sprawy wynika, że postanowienie z dnia 16 lipca 2020 r. wydał Sąd, w składzie którego zasiadała Sędzia Sądu Rejonowego B. S. , która została wskazana (jako „SSR B. S. ” - k. 5 akt sprawy PR Ds. (…)) w piśmie z dnia 2 sierpnia 2019 r. zatytułowanym „wniosek/żądanie wszczęcia postępowania z uzasadnionym podejrzeniem do czynów stypizowanych m.in. z art. 232 – 241 kk”, czyli w piśmie inicjujące postępowanie sprawdzające. Na osobę ww. Sędziego wskazuje również zażalenie S. na postanowienie z dnia 28 lutego 2020 r. (k. 8 akt II Kp (…)). W ocenie Sądu Najwyższego, Sędzia ta była wyłączona z mocy prawa od udziału w sprawie (art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.), co uniemożliwiło merytoryczną ocenę wniosku złożonego w trybie art. 37 k.p.k. i skutkowało pozostawieniem go bez rozpoznania (por. podobnie: postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 11 sierpnia 2020 r., IV KO 88/20). Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI