IV KO 82/21
Podsumowanie
Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania wniosek o oznaczenie sądu właściwego w sprawie o odszkodowanie za represje, wskazując na właściwość sądu okręgowego na podstawie przepisów k.p.k.
Sąd Najwyższy rozpatrywał wniosek Sądu Okręgowego w T. o oznaczenie sądu właściwego w sprawie o odszkodowanie i zadośćuczynienie za represje, złożony przez osobę nie mieszkającą w Polsce. Sąd Najwyższy uznał wniosek za bezprzedmiotowy, wskazując, że właściwość sądu należy ustalić na podstawie przepisów k.p.k. dotyczących odszkodowań za represje, a nie k.p.c.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Okręgowego w T. dotyczący oznaczenia sądu właściwego w sprawie wniosku Z. D. o zasądzenie od Skarbu Państwa odszkodowania i zadośćuczynienia za represjonowanie na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Wnioskodawca nie mieszka na terenie Polski, a ustawa lutowa nie precyzuje właściwości miejscowej w takim przypadku. Sąd Okręgowy uznał, że właściwe będą przepisy k.p.c. o oznaczeniu sądu właściwego. Sąd Najwyższy uznał jednak wniosek za bezprzedmiotowy. Wskazał, że w postępowaniu o odszkodowanie i zadośćuczynienie mają zastosowanie przepisy rozdziału 58 k.p.k. W przypadku braku miejsca zamieszkania w Polsce, właściwość należy ustalić na podstawie art. 554 § 1 k.p.k., który odsyła do sądu okręgowego właściwego ze względu na miejsce zwolnienia. Sąd Najwyższy uznał, że internowanie należy traktować analogicznie do tymczasowego aresztowania, co przesądza o właściwości sądu okręgowego.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Właściwość sądu należy ustalić na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego, a nie Kodeksu postępowania cywilnego.
Uzasadnienie
Ustawa lutowa odsyła w zakresie nieuregulowanym do przepisów k.p.k. dotyczących odszkodowań za represje. Przepis art. 554 § 1 k.p.k. określa właściwość sądu okręgowego ze względu na miejsce zwolnienia, a internowanie należy traktować analogicznie do tymczasowego aresztowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
pozostawić wniosek bez rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. D. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | pozwanym (potencjalnie) |
Przepisy (5)
Główne
ustawa lutowa art. 8 § 3
Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego
Wskazuje na odpowiednie zastosowanie przepisów rozdziału 58 Kodeksu postępowania karnego.
k.p.k. art. 554 § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa właściwość sądu okręgowego w sprawach o odszkodowanie, wskazując na sąd właściwy ze względu na miejsce zwolnienia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 45 § 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Okręgowy błędnie uznał te przepisy za właściwe.
ustawa lutowa art. 8 § 2c
Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego
Przepis ten wskazuje na właściwość sądu okręgowego, w którego okręgu zamieszkuje osoba składająca żądanie, jednak nie reguluje sytuacji braku miejsca zamieszkania w Polsce.
k.p.k. art. 552 § 4
Kodeks postępowania karnego
Określa sytuację, w której stosuje się art. 554 § 1 k.p.k.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o oznaczenie sądu właściwego na podstawie k.p.c. jest bezprzedmiotowy, gdy właściwość należy ustalić na podstawie k.p.k.
Odrzucone argumenty
Właściwość sądu w sprawie o odszkodowanie za represje należy ustalić na podstawie przepisów k.p.c. o oznaczeniu sądu właściwego.
Godne uwagi sformułowania
Wniosek jest bezprzedmiotowy. Internowanie traktować należy analogicznie do tymczasowego aresztowania.
Skład orzekający
Włodzimierz Wróbel
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach o odszkodowanie za represje, gdy wnioskodawca nie zamieszkuje w Polsce."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku miejsca zamieszkania wnioskodawcy w Polsce i interpretacji przepisów k.p.k. w kontekście ustawy lutowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego tematu odszkodowań za represje historyczne, ale rozstrzygnięcie ma charakter proceduralny i opiera się na interpretacji przepisów k.p.k.
“Jak ustalić właściwy sąd w sprawie o odszkodowanie za represje, gdy poszkodowany mieszka za granicą?”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN Sygn. akt IV KO 82/21 POSTANOWIENIE Dnia 27 lipca 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel po rozpoznaniu wniosku Sądu Okręgowego w T. z dnia 1 lipca 2021 r., (sygn. akt II Ko (…)) o oznaczenie sądu właściwego w trybie art. 45 § 1 i 2 k.p.c. postanowił: pozostawić wniosek bez rozpoznania. UZASADNIENIE Postanowieniem Sądu Okręgowego w T. z dnia 1 lipca 2021 r. (sygn. akt II Ko (…)) zwrócono się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o oznaczenie sądu właściwego w sprawie wniosku Z. D. o zasądzenie od Skarbu Państwa odszkodowania i zadośćuczynienia za represjonowanie na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Uzasadnieniem wniosku jest okoliczność, że wnioskodawca nie mieszka na terenie Polski, a przepisy ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (dalej: ustawa lutowa) nie przewidują rozstrzygnięcia o właściwości miejscowej sądu w takim przypadku. Przepis art. 8 ust. 2c wskazuje, że wniosek należy zgłosić w sądzie okręgowym, w którego okręgu zamieszkuje osoba składająca żądanie. Sąd wnioskujący uznał zatem, że właściwe w sprawie niniejsze będą przepisy procedury cywilnej, tj. art. 45 § 1 i 2 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Wniosek jest bezprzedmiotowy. Ustawa lutowa w art. 8 ust. 3 wskazuje wyraźnie, że w postępowaniu o odszkodowanie i zadośćuczynienie mają odpowiednie zastosowanie przepisy rozdziału 58 Kodeksu postępowania karnego (naturalnie w zakresie nieuregulowanym ustawą lutową). Jeżeli zatem wnioskodawca nie ma miejsca zamieszkania w Polsce należy wobec braku stosownej regulacji ustawy lutowej sięgnąć do procedury karnej i na podstawie 554 § 1 k.p.k. ustalić właściwość. Przepis ten stanowi, że żądanie odszkodowania należy zgłosić w wypadku określonym w art. 552 § 4 - w sądzie okręgowym właściwym ze względu na miejsce, w którym nastąpiło zwolnienie tymczasowo aresztowanego lub zwolnienie zatrzymanego. Uznać należy, że internowanie traktować należy analogicznie do tymczasowego aresztowania, co przesądza wówczas o właściwości miejscowej odpowiedniego sądu okręgowego (por. także postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 15 października 2008 r. II AKo 216/08, LEX nr 477920). Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę