IV KO 80/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczy wniosku obrońcy skazanego K.P. o wznowienie postępowania kasacyjnego, opartego na zarzucie nienależytej obsady Sądu Najwyższego w sprawie o sygn. akt IV KK 76/22. Obrońca wskazał, że sędzia I.Z., który orzekał w tej sprawie, został powołany na urząd sędziego SN na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r., co zgodnie z uchwałą połączonych izb SN z 2020 r. stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą. Wniosek obrońcy został zarejestrowany pod sygn. akt IV KO 80/25. Sędzia sprawozdawca J.G. zarządził wyłączenie sędziego SN P.K. od udziału w sprawie, argumentując, że sędzia P.K. został powołany w tym samym trybie, co sędzia I.Z., i ocena wniosku dotyczyłaby go osobiście. Postanowieniem z 20 lutego 2026 r. Sąd Najwyższy pozostawił ten wniosek bez rozpoznania, uznając go za niedopuszczalny. Następnie sędzia SN K.K. ponownie zasygnalizował konieczność wyłączenia sędziego P.K. od udziału w sprawie, powołując się na art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. i podkreślając, że rozstrzygnięcie sprawy wpływa na sferę praw i obowiązków sędziego P.K. Sąd Najwyższy uznał argumentację sędziego K.K. za przekonującą i postanowił wyłączyć sędziego P.K. od udziału w sprawie, krytycznie oceniając poprzednie postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wyłączenia sędziego z uwagi na jego osobiste zainteresowanie rozstrzygnięciem sprawy, szczególnie w kontekście kontrowersji wokół powoływania sędziów.
Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w Sądzie Najwyższym związanej z wnioskiem o wznowienie postępowania i wyłączeniem sędziego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sędzia powołany do Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r. może orzekać w sprawie dotyczącej oceny legalności powołania sędziów SN?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sędzia taki powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie, gdyż rozstrzygnięcie sprawy wpływa na sferę jego praw i obowiązków.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że sędzia P.K., powołany w tym samym trybie co sędzia kwestionowany we wniosku o wznowienie postępowania, miałby osobisty interes w rozstrzygnięciu sprawy, co uzasadnia jego wyłączenie na podstawie art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.
Czy wniosek o wyłączenie sędziego z urzędu, sygnalizowany przez innego sędziego, jest dopuszczalny, gdy poprzedni wniosek w tej samej sprawie został pozostawiony bez rozpoznania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli poprzednie rozstrzygnięcie zostało wydane w sposób budzący wątpliwości co do rzetelności postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że poprzednie postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania było błędne, ponieważ nie uwzględniało osobistego zainteresowania sędziego P.K. sprawą, co uzasadnia ponowne rozpatrzenie kwestii wyłączenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K.P. | osoba_fizyczna | skazany |
| P.K. | osoba_fizyczna | sędzia |
| I.Z. | osoba_fizyczna | sędzia |
| J.G. | osoba_fizyczna | sędzia |
| K.K. | osoba_fizyczna | sędzia |
| R.W. | osoba_fizyczna | sędzia |
| D.K. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (10)
Główne
k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Wyłączenie sędziego z mocy prawa, gdy jego udział w sprawie może wpłynąć na jej wynik lub gdy sprawa dotyczy jego praw lub obowiązków.
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Nienależyte obsadzenie sądu jako bezwzględna podstawa odwoławcza.
k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Wyłączenie sędziego z mocy prawa, gdy jego udział w sprawie może wpłynąć na jej wynik lub gdy sprawa dotyczy jego praw lub obowiązków.
k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Wyłączenie sędziego z mocy prawa, gdy jego udział w sprawie może wpłynąć na jej wynik lub gdy sprawa dotyczy jego praw lub obowiązków.
Pomocnicze
k.p.k. art. 42 § § 1 i 4
Kodeks postępowania karnego
uSN art. 80 § § 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
regSN art. 80 § ust. 7
Regulamin Sądu Najwyższego
k.p.k. art. 544 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 42 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 42 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sędzia P.K. został powołany do SN w tym samym trybie co sędzia I.Z., którego powołanie było kwestionowane we wniosku o wznowienie postępowania. • Rozstrzygnięcie sprawy o wyłączenie sędziego P.K. dotyczy bezpośrednio jego statusu zawodowego i praw. • Poprzednie postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania było błędne, gdyż nie uwzględniło osobistego zainteresowania sędziego.
Odrzucone argumenty
Wniosek o wyłączenie sędziego P.K. był niedopuszczalny z mocy ustawy (argument z postanowienia z 20 lutego 2026 r.). • Nie zachodzą przesłanki do wyłączenia sędziego z urzędu na podstawie art. 40 k.p.k. (argument z postanowienia z 20 lutego 2026 r.). • Podniesione okoliczności nie uprawniają do kwestionowania niezawisłości i bezstronności sędziego P.K. (argument z postanowienia z 20 lutego 2026 r.).
Godne uwagi sformułowania
nienależyte obsadzenie sądu • sędzia powołany na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. • sędzia P.K. orzekałaby bezspornie w sprawie, która dotyczy go bezpośrednio • ratio legis (...) sprowadza się do odsunięcia od sprawy sędziego, w sytuacji, gdy jej rozstrzygnięcie wpływa na sferę jego praw i obowiązków • nie sposób mówić o rzetelnym postępowaniu w sprawie, gdy w jego ramach rozstrzygnięcie miałoby zapadać z udziałem sędziego, który (...) jego treścią jest jednak osobiście zainteresowany
Skład orzekający
Zbigniew Puszkarski
przewodniczący
P.K.
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego z uwagi na jego osobiste zainteresowanie rozstrzygnięciem sprawy, szczególnie w kontekście kontrowersji wokół powoływania sędziów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w Sądzie Najwyższym związanej z wnioskiem o wznowienie postępowania i wyłączeniem sędziego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności i niezależności sądownictwa, a konkretnie wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego z powodu jego osobistego zainteresowania rozstrzygnięciem, co jest tematem budzącym duże emocje i zainteresowanie.
“Sędzia Sądu Najwyższego wyłączony od orzekania w sprawie dotyczącej jego własnego powołania – czy to koniec pewnej ery?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.