IV KO 80/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy wyłączył sędziego Pawła Kołodziejskiego od udziału w sprawie karnej IV KK 195/22 ze względu na uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, wynikającą z okoliczności powołania go na urząd sędziego.
Sędzia SN Paweł Kołodziejski złożył wniosek o wyłączenie go ze składu orzekającego w sprawie IV KK 195/22, dotyczącej kasacji obrońców skazanych M. T. i A. C. Uzasadnił to zarzutem naruszenia art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. podniesionym w kasacji, który dotyczył nienależytej obsady sądu okręgowego z uwagi na sposób powołania sędziego SO M. M. na urząd. Sędzia Kołodziejski wskazał, że sam został powołany na urząd sędziego SN w oparciu o uchwałę KRS ukształtowaną przepisami kwestionowanymi przez skarżącego, co mogło budzić wątpliwości co do jego bezstronności.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek sędziego SN Pawła Kołodziejskiego o wyłączenie go ze składu orzekającego w sprawie o sygn. akt IV KK 195/22. Sprawa ta dotyczyła kasacji obrońców skazanych M. T. i A. C. od wyroku sądu okręgowego, który utrzymał w mocy wyrok sądu rejonowego. W kasacji podniesiono m.in. zarzut nienależytej obsady sądu okręgowego, wskazując na sposób powołania jednego z sędziów na urząd, co miało naruszać standardy niezawisłości i bezstronności. Sędzia Paweł Kołodziejski, który miał być sprawozdawcą w tej sprawie, złożył wniosek o wyłączenie go od jej rozpoznania, powołując się na art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. Jako podstawę wniosku wskazał, że sam został powołany na urząd sędziego Sądu Najwyższego postanowieniem Prezydenta RP z dnia 7 marca 2022 r., w oparciu o uchwałę Krajowej Rady Sądownictwa w składzie ukształtowanym na podstawie przepisów kwestionowanych przez skarżącego w sprawie IV KK 195/22. Sędzia Kołodziejski uznał, że zaistniały okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, gdyż rozpoznanie przez niego kasacji oznaczałoby rozpoznanie zarzutów, które mogłyby być sformułowane również odnośnie do niego. Sąd Najwyższy, podzielając argumentację wnioskodawcy, orzekł o wyłączeniu sędziego SN Pawła Kołodziejskiego od udziału w sprawie IV KK 195/22, podkreślając znaczenie nie tylko rzeczywistej bezstronności sędziego, ale także zapobiegania powstaniu negatywnego odbioru społecznego w tym przedmiocie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, takie okoliczności mogą stanowić podstawę do wyłączenia sędziego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że jeśli sędzia został powołany na urząd w oparciu o uchwałę KRS ukształtowaną przepisami kwestionowanymi przez skarżącego w danej sprawie, może to budzić uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, co uzasadnia jego wyłączenie od udziału w sprawie na podstawie art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
wyłączenie sędziego
Strona wygrywająca
SSN Paweł Kołodziejski
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. T. | osoba_fizyczna | skazany |
| A. C. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 42 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do wyłączenia sędziego ze składu orzekającego.
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa przesłanki wyłączenia sędziego z powodu uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności.
Pomocnicze
k.p.k. art. 42 § § 4 zdanie pierwsze
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do orzeczenia o wyłączeniu sędziego.
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do rzetelnego procesu, w tym niezawisłego i bezstronnego sądu.
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Bezwzględna podstawa uchylenia orzeczenia wynikająca z nienależytej obsady sądu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Okoliczności powołania sędziego na urząd, związane z uchwałą KRS ukształtowaną przepisami kwestionowanymi przez skarżącego, mogą budzić uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Istnieje ryzyko naruszenia zakazu bycia sędzią we własnej sprawie (nemo iudex in causa sua). Konieczność zapobiegania powstaniu negatywnego odbioru społecznego braku bezstronności sędziego.
Godne uwagi sformułowania
ryzyko naruszenia zakazu określanego mianem zakazu bycia sędzią we własnej sprawie (nemo iudex in causa sua) bez względu na to, czy SSN Paweł Kołodziejski wykazałby w nadmienionej sprawie bezstronność - mogłaby ona wywołać u stron oraz w opinii publicznej przekonanie o braku jego bezstronności w interesie systemu wymiaru sprawiedliwości jest nie tylko troska o rzeczywistą bezstronność sędziego, ale także zapobieganie powstaniu negatywnego odbioru społecznego w tym przedmiocie
Skład orzekający
Małgorzata Gierszon
przewodniczący
Paweł Kołodziejski
wnioskodawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o wyłączenie sędziego w sytuacji, gdy jego powołanie na urząd budzi wątpliwości związane z kwestionowanymi przepisami lub uchwałami KRS."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z zarzutami dotyczącymi sposobu powołania sędziów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kwestii niezawisłości i bezstronności sędziowskiej, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie publiczne i prawnicze, zwłaszcza w kontekście reform wymiaru sprawiedliwości.
“Sędzia Sądu Najwyższego sam wnioskuje o wyłączenie go ze sprawy. Czy to dowód na kryzys praworządności?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt IV KO 80/22 POSTANOWIENIE Dnia 28 lipca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 28 lipca 2022 r., wniosku SSN Pawła Kołodziejskiego w przedmiocie wyłączenia go ze składu orzekającego na podstawie art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. w sprawie IV KK 195/22, p o s t a n o w i ł na podstawie art. 42 § 4 zdanie pierwsze k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. wyłączyć sędziego SN Pawła Kołodziejskiego od udziału w sprawie o sygn. akt IV KK 195/22, dotyczącej skazanych M. T. i A. C.. UZASADNIENIE SSN Paweł Kołodziejski został wyznaczony do orzekania jako sędzia sprawozdawca w sprawie o sygn. akt IV KK 195/22, kt ó ra dotyczy kasacji obrońc ó w skazanych M. T. i A. C. od wyroku Sądu Okręgowego w C. z dnia 14 grudnia 2021 r., sygn. akt VII Ka (…), utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w C. z dnia 3 grudnia 2020 r.,sygn. akt XVI K (…). W kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego A. C. sformułowany został m.in. zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez nienależytą obsadę sądu, gdyż w składzie Sądu Okręgowego w C. brała udział sędzia SO M. M., kt ó ra została powołana na urząd sędziego tego Sądu na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niekt ó rych innych ustaw, co doprowadziło do wydania orzeczenia z naruszeniem standardu niezawisłości i bezstronności w niniejszym postępowaniu w myśl art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, albowiem sprawa była głośno komentowana w mediach, wielokrotnie w tej sprawie wypowiadali się politycy, także Minister Sprawiedliwości wraz z oczekiwaniem co do rozstrzygnięcia sprawy, okoliczności te podają w wątpliwość niezawisłość i bezstronność sądu. W dniu 6 lipca 2022 r. wp łynął wiosek SSN Pawła Kołodziejskiego o wyłączenie go od rozpoznania tej sprawy na podstawie art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. Sędzia uzasadnił go zaistnieniem okoliczności mogącej wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w tej sprawie. Treść nadmienionego zarzutu kasacyjnego dotyczy bowiem okoliczności, kt ó re odnoszą się r ó wnież do niego. SSN Paweł Kołodziejski został powołany na urząd sędziego Sądu Najwyższego postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 7 marca 2022 r. W oparciu o uchwałę Krajowej Rady Sądownictwa w składzie ukształtowanym na podstawie przepis ó w kwestionowanych przez skarżącego. Maj ąc powyższe na uwadze zachodzi ryzyko naruszenia zakazu określanego mianem zakazu bycia sędzią we własnej sprawie ( nemo iudex in causa sua ). Rozpoznanie przez niego kasacji oznaczałoby bowiem rozpoznanie zarzut ó w, kt ó re mogłyby być sformu łowane r ó wnież odnośnie do SSN Pawła Kołodziejskiego. Ta sytuacja nie tylko budzi wątpliwości co do bezstronnoś ci s ędziego, ale - bez względu na to, czy SSN Paweł Kołodziejski wykazałby w nadmienionej sprawie bezstronność - mogłaby ona wywołać u stron oraz w opinii publicznej przekonanie o braku jego bezstronności. Tymczasem w interesie systemu wymiaru sprawiedliwości jest nie tylko troska o rzeczywistą bezstronność sędziego, ale także zapobieganie powstaniu negatywnego odbioru społecznego w tym przedmiocie. Taka potrzeba zachodzi w badanej sprawie. Maj ąc powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI