Orzeczenie · 2025-09-09

IV KO 70/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-09-09
SNKarnepostępowanie wykonawczeWysokanajwyższy
prawo karnepostępowanie karnewyrok łącznyuchybienia orzeczniczeprawo ustrojoweSąd NajwyższySąd OkręgowySąd Rejonowyprawo do obrony

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał odwołanie sędziego Sądu Rejonowego w Myszkowie od postanowienia Sądu Okręgowego w Częstochowie, które wytknęło sędziemu uchybienia przy rozpoznawaniu sprawy skazanego Ł. R. w przedmiocie wydania wyroku łącznego. Sąd Okręgowy wskazał na oczywiste i rażące naruszenia przepisów prawa procesowego, w tym art. 374 § 1 k.p.k. (naruszenie prawa do obrony przez wysyłanie zawiadomień na niewłaściwy adres), art. 572 k.p.k. i art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. (brak rozstrzygnięcia co do wszystkich skazań), art. 366 § 1 k.p.k. i art. 410 k.p.k. (niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy przez niezapoznanie się z aktami spraw) oraz art. 577 k.p.k. (brak zaliczenia kar wykonanych). Sędzia Sądu Rejonowego w swoim odwołaniu zarzuciła m.in. obrazę art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (nienależyta obsada sądu) oraz niewłaściwą wykładnię przepisów dotyczących obrazy prawa. Sąd Najwyższy uznał odwołanie za niezasadne. Odnosząc się do zarzutu nienależytej obsady sądu, Sąd Najwyższy podkreślił, że wymaga on wykazania konkretnych okoliczności wskazujących na brak bezstronności sędziego, a nie opiera się na a priori założeniu wynikającym z samego sposobu nominacji. Sąd Najwyższy nie podzielił również argumentów skarżącej co do braku oczywistej i rażącej obrazy przepisów prawa, uznając, że stwierdzone przez Sąd Okręgowy uchybienia, w tym brak rozstrzygnięcia co do wszystkich skazań, niezbadanie akt spraw, czy nieprawidłowe doręczenia, miały taki charakter i uzasadniały wytknięcie. Sąd Najwyższy podkreślił, że nawet jeśli ostateczne orzeczenie zostało skorygowane w postępowaniu odwoławczym, nie umniejsza to wagi uchybień popełnionych na niższym szczeblu. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego w kwestii oceny nienależytej obsady sądu oraz kryteriów wytknięcia uchybienia orzeczniczego sędziemu, a także podkreślenie wagi prawidłowego procedowania przy wydawaniu wyroku łącznego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej procedury odwoławczej od wytknięcia uchybienia, a jego zastosowanie w innych sprawach wymaga analizy konkretnych okoliczności.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sędzia Sądu Rejonowego dopuścił się oczywistej i rażącej obrazy przepisów prawa przy wydawaniu wyroku łącznego, uzasadniającej wytknięcie uchybienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sędzia Sądu Rejonowego dopuścił się oczywistej i rażącej obrazy przepisów prawa, co uzasadnia utrzymanie w mocy postanowienia Sądu Okręgowego o wytknięciu uchybienia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że stwierdzone przez Sąd Okręgowy uchybienia, takie jak naruszenie prawa do obrony, brak rozstrzygnięcia co do wszystkich skazań, niezbadanie akt spraw oraz nieprawidłowe zaliczenie kar, miały charakter oczywisty i rażący, co uzasadniało wytknięcie ich sędziemu.

Czy sędzia powołany do sądu w następstwie procedury przed Krajową Radą Sądownictwa ukształtowanej przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. może stanowić o nienależytej obsadzie sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sam fakt powołania sędziego w następstwie procedury przed Krajową Radą Sądownictwa ukształtowanej przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. nie stanowi a priori o nienależytej obsadzie sądu. Konieczne jest wykazanie konkretnych okoliczności wskazujących na brak bezstronności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odwołał się do ugruntowanej linii orzeczniczej, zgodnie z którą nienależyta obsada sądu zachodzi, gdy skład sądu jest inny niż przewidziany w ustawie. Podkreślono, że nie można przyjmować, iż każdy sędzia powołany po 17 stycznia 2018 r. nie spełnia standardu bezstronności. Konieczne jest wykazanie in concreto wątpliwości co do obiektywizmu sędziego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie
Strona wygrywająca
Sąd Okręgowy w Częstochowie

Strony

NazwaTypRola
sędzia Sądu Rejonowego w Myszkowie X. Y.inneskarżący
Sąd Okręgowy w Częstochowieinneorgan orzekający w niższej instancji
skazany Ł. R.inneosoba, której dotyczyło postępowanie

Przepisy (11)

Główne

p.u.s.p. art. 40 § 2b

Ustawa prawo o ustroju sądów powszechnych

Podstawa do orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie odwołania od wytknięcia uchybienia.

Pomocnicze

k.p.k. art. 374 § 1

Kodeks postępowania karnego

Naruszenie prawa do obrony skazanego przez wysyłanie zawiadomień na niewłaściwy adres.

k.p.k. art. 572

Kodeks postępowania karnego

Brak rozstrzygnięcia co do wszystkich skazań.

k.p.k. art. 17 § 1 pkt 7

Kodeks postępowania karnego

Brak rozstrzygnięcia co do wszystkich skazań.

k.p.k. art. 366 § 1

Kodeks postępowania karnego

Niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy.

k.p.k. art. 410 § 1

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek orzekania na podstawie wszystkich okoliczności ujawnionych na rozprawie.

k.k. art. 87 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący łączenia kar, w tym kary pozbawienia wolności z karą ograniczenia wolności.

k.p.k. art. 577

Kodeks postępowania karnego

Brak zaliczenia kar wykonanych na poczet kary łącznej.

p.u.s.p. art. 40 § 1

Ustawa prawo o ustroju sądów powszechnych

Podstawa do wytknięcia uchybienia orzeczniczego.

p.u.s.p. art. 107 § 1

Ustawa prawo o ustroju sądów powszechnych

Podstawa do wytknięcia uchybienia orzeczniczego.

k.p.k. art. 439 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna przyczyna uchylenia orzeczenia - nienależyta obsada sądu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Najwyższy uznał, że stwierdzone przez Sąd Okręgowy uchybienia miały charakter oczywisty i rażący. • Sąd Najwyższy odrzucił zarzut nienależytej obsady sądu jako nieuzasadniony w konkretnej sprawie. • Sąd Najwyższy podkreślił wagę prawidłowego procedowania przy wydawaniu wyroku łącznego, w tym konieczność zapoznania się z aktami spraw.

Odrzucone argumenty

Zarzut nienależytej obsady sądu oparty jedynie na sposobie nominacji sędziego. • Argumentacja skarżącej, że stwierdzone uchybienia nie miały charakteru oczywistej i rażącej obrazy prawa. • Próba usprawiedliwienia wadliwego procedowania przez powołanie się na przepisy regulaminu urzędowania sądów lub rzekomą obstrukcję procesową skazanego.

Godne uwagi sformułowania

nie można przyjąć a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie wzięcia udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności • konieczne jest wykazanie in concreto w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, iż z uwagi na dające się zidentyfikować okoliczności związane z powołaniem danego sędziego do sądu, istnieją tego rodzaju wątpliwości, które implikują uznanie sądu w składzie którego zasiada taki sędzia za sąd nienależycie obsadzony • oczywiste uchybienie (bezsporny błąd w stosowaniu prawa) ma pewien stopień wagi i znaczenia zarówno dla rozpoznawanej sprawy, jak i praktyki w innych sprawach • nie sposób nie dostrzec związku przyczynowego pomiędzy procedowaniem przez skarżącą, a naruszeniem interesu procesowego strony w postępowaniu pierwszoinstancyjnym • nie może budzić wątpliwości obraza art. 572 k.p.k. poprzez widoczny już prima facie brak rozstrzygnięcia co do całokształtu przedmiotu procedowania, a więc wszystkich skazań.

Skład orzekający

Igor Zgoliński

przewodniczący-sprawozdawca

Marek Siwek

członek

Paweł Kołodziejski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego w kwestii oceny nienależytej obsady sądu oraz kryteriów wytknięcia uchybienia orzeczniczego sędziemu, a także podkreślenie wagi prawidłowego procedowania przy wydawaniu wyroku łącznego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej procedury odwoławczej od wytknięcia uchybienia, a jego zastosowanie w innych sprawach wymaga analizy konkretnych okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w prawie karnym, w tym oceny pracy sędziów i potencjalnych wadliwych orzeczeń, co jest istotne dla prawników. Dodatkowo porusza kwestię nominacji sędziowskich, co może zainteresować szerszą publiczność.

Sąd Najwyższy: Jak ocenić pracę sędziego i czy błędy w wyroku łącznym to zawsze wina sędziego?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst