IV KO 70/20

Sąd Najwyższy2020-07-01
SNKarneinneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawysąd najwyższyart. 37 k.p.k.bezstronnośćadwokatdobro wymiaru sprawiedliwościwyłączenie sędziego

Sąd Najwyższy przekazał sprawę karną do rozpoznania innemu sądowi ze względu na potencjalne wątpliwości co do bezstronności sędziów z powodu wykonywania zawodu adwokata przez jednego z oskarżonych.

Sąd Rejonowy w K. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej dotyczącej art. 300 § 1 k.k. do rozpoznania innemu sądowi, argumentując to dobrem wymiaru sprawiedliwości. Powodem były powiązania jednego z oskarżonych, adwokata, z lokalnym środowiskiem sędziowskim, co budziło obawy o bezstronność. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny i przekazał sprawę do Sądu Rejonowego w T., aby zapewnić obiektywne rozpoznanie.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w K. o przekazanie sprawy karnej z art. 300 § 1 k.k. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zgodnie z art. 37 k.p.k. Sąd Rejonowy uzasadnił wniosek dobrem wymiaru sprawiedliwości, wskazując, że jeden z oskarżonych, W. M., jest adwokatem z kancelarią w K., znanym większości sędziów orzekających w tym sądzie. Podniesiono, że jeden z sędziów złożył wniosek o wyłączenie go od orzekania, a oskarżycielka subsydiarna wnioskowała o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Okręgowego w K., powołując się na fakt wykonywania zawodu adwokata przez oskarżonego oraz jego wcześniejsze obrony sędziów. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, podkreślając, że przekazanie sprawy jest możliwe w wyjątkowych przypadkach dla dobra wymiaru sprawiedliwości. Stwierdzono, że rozpoznanie sprawy w Sądzie Rejonowym w K. mogłoby stworzyć subiektywne przekonanie o braku warunków do bezstronnego rozpoznania, zarówno u oskarżycielki, jak i w odbiorze społecznym. Podkreślono, że nawet zawodowe powiązania sędziów z oskarżonym mogą wpływać na swobodę orzekania, co potwierdzają wnioski o wyłączenie. W związku z tym, Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w T.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją podstawy do przekazania sprawy.

Uzasadnienie

Powiązania jednego z oskarżonych (adwokata) z lokalnym środowiskiem sędziowskim, w tym wnioski o wyłączenie sędziów, mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sądu właściwego miejscowo, co przemawia za przekazaniem sprawy dla dobra wymiaru sprawiedliwości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
J. S.osoba_fizycznaoskarżony
L. P.osoba_fizycznaoskarżony
W. M.osoba_fizycznaoskarżony
oskarżycielka subsydiarnainneoskarżyciel

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest możliwe w wyjątkowych przypadkach, gdy silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości za tym przemawiają.

Pomocnicze

k.k. art. 300 § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powiązania jednego z oskarżonych (adwokata) z lokalnym środowiskiem sędziowskim mogą budzić wątpliwości co do bezstronności sądu. Wnioski o wyłączenie sędziów potwierdzają zasadność obaw o brak bezstronności. Przekazanie sprawy jest konieczne dla dobra wymiaru sprawiedliwości.

Godne uwagi sformułowania

wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości kreować subiektywne przekonanie – zarówno u samej oskarżycielki subsydiarnej , jak i w odbiorze społecznym – o braku warunków do bezstronnego rozpoznania nawet wyłącznie zawodowe- powiązania sędziów orzekających w Sądzie Rejonowym z oskarżonym, nie mogą mieć żadnego wpływu na swobodę orzekania tych sędziów

Skład orzekający

Małgorzata Gierszon

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi na podstawie art. 37 k.p.k. w sytuacji potencjalnych wątpliwości co do bezstronności sędziów z powodu powiązań zawodowych jednego z oskarżonych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy jeden z oskarżonych jest adwokatem znanym lokalnym sędziom.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje, jak powiązania zawodowe mogą wpływać na postrzeganie bezstronności sądu, co jest istotne dla zaufania do wymiaru sprawiedliwości.

Czy adwokat może wpłynąć na bezstronność sądu? Sąd Najwyższy reaguje.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt IV KO 70/20
POSTANOWIENIE
Dnia 1 lipca 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Gierszon
w sprawie
J. S. , L. P.  i W. M.
oskarżonych z art. 300 § 1 k.k. , po rozpoznaniu w Izbie Karnej , na posiedzeniu w dniu 1 lipca 2020 r. wniosku Sądu Rejonowego w K.  ,zawartego w postanowieniu z dnia 1 czerwca 2020 r., o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.
postanowił:
sprawę przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w T..
UZASADNIENIE
Postanowieniem z
dnia 1 czerwca   2020 r., sygn. II K (…), Sąd Rejonowy w K.
zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie powyżej opisanej sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi – w trybie art. 37 k.p.k. – gdyż wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd podniósł , że jednym z oskarżonych w niniejszej sprawie jest W. M.  – adwokat , który ma siedzibę swojej Kancelarii w K. i występuje przed (…) sądami i przez to jest znany większości sędziom orzekającym w tych sądach. Jeden z tych sędziów z tego też względu złożył wniosek o wyłączenie go od orzekania w tej sprawie , który to wniosek wprawdzie nie został uwzględniony, ale potwierdza zasadność wcześniejszych stwierdzeń. Niezależnie od tego sama oskarżycielka subsydiarna wnioskowała o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Okręgowego w K. .powołując się właśnie na fakt wykonywania zawodu adwokata przez oskarżonego W. M.  głównie przed sądami Apelacji (…). Nadto wskazała , że oskarżony ten „w przeszłości bronił sędziów orzekających w [...] sądach , co może uzasadniać przypuszczenie , że aktualnie na zasadzie wzajemności wymiar sprawiedliwości będzie przychylnym okiem spoglądał na osobę tego oskarżonego”(k.67).
Opisana sytuacja – zdaniem wnioskującego Sądu - przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi w trybie art. 37 k.p.k.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek Sądu Rejonowego w K.   jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Niejednokrotnie podnoszono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k., jako odstępstwo od fundamentalnego prawa do rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, jest możliwe tylko w  zupełnie wyjątkowych przypadkach, kiedy silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości za takim właśnie przekazaniem przemawiają.
Tak właśnie jest w niniejszej sprawie.
W ocenie Sądu Najwyższego rozpoznanie niniejszej sprawy w Sądzie Rejonowym – właściwym z mocy ustawy do jej rozpoznania - mogłoby , z racji przywołanych na wstępie zaszłości związanych z wykonywaną przez jednego z oskarżonych pracą adwokata,  kreować subiektywne przekonanie – zarówno u samej oskarżycielki subsydiarnej  , jak i w odbiorze społecznym  - o braku warunków do  bezstronnego rozpoznania w tym sądzie przedmiotowego, wniesionego przez tą oskarżycielkę subsydiarnego aktu oskarżenia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2008 r., IV KO 116/08, OSNwSK 2008, poz. 2077).Nadto trudno bezspornie przyjąć , że owe -  nawet wyłącznie zawodowe-  powiązania sędziów orzekających w Sądzie Rejonowym z oskarżonym, nie mogą mieć żadnego wpływu na swobodę orzekania tych sędziów w niniejszej sprawie. O słuszności tego przekonania świadczy wprost tak to, że oskarżycielka subsydiarna podjęła działania mające na celu wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Okręgowego w K.  od rozpoznania tej sprawy, jak i to , że sędzia , któremu przydzielono niniejszą sprawę do rozpoznania, złożył wniosek o jego wyłączenie , i to  z takich samych powodów.   Okoliczności te, nawet w sytuacji , gdy obiektywnie oceniając ,   brak jest  rzeczywistych powodów do powątpiewania w bezstronność sędziów Sądu Rejonowego w K. , prowadzą jednak  do uznania, że w interesie wymiaru sprawiedliwości leży rozpoznanie przedmiotowej sprawy przez sąd inny niż właściwy, i to usytuowany poza terenem właściwości  Sąd Okręgowy w K.
Takim sądem jest z pewnością Sąd Rejonowy w T..
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI