IV KO 90/16

Sąd Najwyższy2016-12-09
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniakara dożywotniego pozbawienia wolnościSąd Najwyższybezzasadność wnioskudowodyustalenia faktyczneprawo karne

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania karnego, uznając go za oczywiście bezzasadny, ponieważ nie zawierał nowych dowodów ani argumentów podważających prawomocny wyrok skazujący.

Skazana E.M., prawomocnie skazana za zabójstwo na karę dożywotniego pozbawienia wolności, złożyła kolejny wniosek o wznowienie postępowania. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., odmówił przyjęcia wniosku ze względu na jego oczywistą bezzasadność. Sąd uznał, że wnioskodawczyni nie przedstawiła żadnych nowych faktów ani dowodów, które wiarygodnie podważałyby istotne ustalenia faktyczne poczynione w prawomocnym wyroku, a przedstawione przez nią okoliczności były już znane lub nie miały znaczenia dla ustalenia sprawcy.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek skazanej E.M. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 18 lutego 2010 r. (sygn. akt II AKa …/09), utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w T. z dnia 30 czerwca 2009 r. (sygn. akt II K ../09), którym E.M. została skazana za przestępstwo z art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. na karę dożywotniego pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności, zgodnie z art. 545 § 3 k.p.k. Uzasadnienie wskazuje, że skazana wielokrotnie podejmowała próby wznowienia postępowania, a jej ostatni wniosek, choć formalnie skierowany do Ministra Sprawiedliwości, został przekazany do Sądu Najwyższego. Sąd uznał, że wniosek jest oczywiście bezzasadny, ponieważ powiela argumenty z poprzednich wniosków i nie zawiera żadnej argumentacji powiązanej z podstawami wznowienia postępowania (art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k.). Skazana nie przedstawiła nowych faktów lub dowodów, które wiarygodnie podważałyby poczynione ustalenia faktyczne, a jedynie powołała się na okoliczności, które były już znane sądom lub nie miały znaczenia dla ustalenia sprawcy. Sąd odniósł się do wymienionych przez skazaną dowodów, takich jak zapis z kamery, listy, czy przedmioty znalezione w mieszkaniu, wskazując, że nie podważają one sprawstwa skazanej, które zostało jednoznacznie ustalone w postępowaniu pierwszoinstancyjnym i nie było kwestionowane w apelacji ani w kasacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek taki nie może zostać przyjęty, jeśli jest oczywiście bezzasadny i nie zawiera nowych okoliczności mogących wpłynąć na zmianę rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, ponieważ skazana nie przedstawiła żadnych nowych faktów ani dowodów, które mogłyby podważyć ustalenia faktyczne poczynione w prawomocnym wyroku. Przedstawione przez nią okoliczności były już znane lub nie miały znaczenia dla ustalenia sprawcy, a wniosek powielał argumenty z poprzednich, już odrzuconych wniosków.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmówić przyjęcia wniosku

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
E.M.osoba_fizycznaskazana

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 545 § 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do odmowy przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, jeśli jest on oczywiście bezzasadny, bez wzywania do usunięcia braków formalnych.

Pomocnicze

k.p.k. art. 545 § 2

Kodeks postępowania karnego

Wniosek o wznowienie postępowania powinien być sporządzony i podpisany przez obrońcę.

k.p.k. art. 540 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa wznowienia postępowania, w tym w razie ujawnienia nowych faktów lub dowodów, które mogłyby wpłynąć na zmianę rozstrzygnięcia.

k.k. art. 148 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący zbrodni zabójstwa.

k.k. art. 64 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący recydywy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o wznowienie postępowania jest oczywiście bezzasadny. Skazana nie przedstawiła nowych faktów lub dowodów, które wiarygodnie podważałyby poczynione ustalenia faktyczne. Przedstawione przez skazaną okoliczności były już znane lub nie miały znaczenia dla ustalenia sprawcy. Wniosek powiela treść poprzednich wniosków, które zostały już ocenione jako bezzasadne. Wniosek nie został sporządzony i podpisany przez obrońcę, co stanowi podstawę do odmowy przyjęcia na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności nie zawiera żadnej argumentacji, która w jakikolwiek sposób byłaby powiązana z podstawami wznowienia postępowania nowe fakty lub dowody wiarygodnie podważają poczynione w sprawie istotne ustalenia faktyczne poza sporem jest fakt, iż sprawcą zabójstwa M. O. jest oskarżona E. M.

Skład orzekający

Zbigniew Puszkarski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wznowienia postępowania karnego, wymogi dotyczące nowych dowodów i faktów, znaczenie prawomocności wyroków."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wielokrotnych wniosków o wznowienie postępowania przez skazanego i oceny przedstawionych przez niego dowodów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje trudności w ponownym otwarciu prawomocnie zakończonego postępowania karnego, nawet w obliczu wielokrotnych prób skazanego. Pokazuje, jak sąd ocenia nowe dowody w kontekście już ustalonych faktów.

Czy można wznowić postępowanie karne, jeśli nie ma nowych dowodów? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KO 90/16
POSTANOWIENIE
Dnia 9 grudnia 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Zbigniew Puszkarski
w sprawie
E.M.
skazanej z art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.
po rozważeniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 9 grudnia 2016 r.
kwestii przyjęcia wniosku skazanej o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […]
z dnia 18 lutego 2010 r., sygn. akt II AKa …/09,
utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w T.
z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt II K ../09
na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w T. wyrokiem z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt II K …/09, E. M. uznał za winną przestępstwa
z art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., za które wymierzył jej karę dożywotniego pozbawienia wolności.
Wyrok ten, zaskarżony przez obrońcę oskarżonej, został utrzymany w mocy
wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 18 lutego 2010 r.
Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 12 stycznia 2011 r., IV KK 252/10, oddalił jako oczywiście bezzasadną kasację wniesioną przez obrońcę wtedy już skazanej
E.M..
Następnie E. M. wielokrotnie podejmowała starania o doprowadzenie do wznowienia postępowania, twierdząc, że została niesłusznie skazana. Ostatnio Sąd
Najwyższy wypowiadał się w tym przedmiocie postanowieniami: z dnia 29 lipca 2015 r., IV KO 23/15; z dnia 9 grudnia 2015 r., IV KO 90/15; z dnia 26 kwietnia    2016 r., IV KO 20/16 oraz z dnia 1 czerwca 2016 r., IV KO 40/16, przy czym trzema ostatnimi orzeczeniami na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.
odmówił przyjęcia wniosku sporządzonego przez skazaną
wobec jego oczywistej bezzasadności. Kolejny wniosek, określony jako „wniosek o wznowienie postępowania przygotowawczego”, nosi datę 10 października 2016 r. skazana skierowała do Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego, a ostatecznie z Prokuratury Okręgowej w T. został przekazany
Sądowi Najwyższemu. Następnie skazana już bezpośrednio nadesłała do tego Sądu trzy pisma datowane 8 listopada 2016 r. W pierwszym jednozdaniowo zakomunikowała, że składa „wniosek o wznowienie postępowania przygotowawczego”, w dalszych utrzymuje, że nie popełniła przypisanej jej zbrodni,  że została skazana „na potrzeby opinii publicznej” oraz że nie powinna odpowiadać za zabójstwo dziecka, a jedynie za
„zacierania śladów”, skoro jej zachowanie polegało na wywiezieniu ciała dziecka z mieszkania, w którym doszło do zbrodni. Skazana podała również dane personalne mężczyzny, który, jej zdaniem, dokonał przypisanego jej czynu, przedstawiła własne kontakty z tym mężczyzną, twierdząc m.in, że dopuścił się przestępstw także na jej szkodę, jak też okoliczności dotyczące prowadzonego w jej sprawie postępowania, podkreślając jego niedostatki oraz swoje dolegliwości natury psychicznej. Skazana przedstawiła też okoliczności, które jej zdaniem powinny zostać wyjaśnione.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. należało odmówić przyjęcia wniosku, bez wzywania skazanej do usunięcia jego braków formalnych, w tym braku polegającego na złożeniu przez skazaną wniosku o
wznowienie postępowania, który
nie został sporządzony i podpisany przez obrońcę (art. 545 § 2 k.p.k.). Wymieniony na wstępie przepis nakazuje podjęcie takiej decyzji wtedy, gdy z treści wniosku niepochodzącego od podmiotu fachowego, wynika jego oczywista bezzasadność, przy czym w grę może wchodzić odwołanie się autora do okoliczności, które były już rozpoznawane   w   postępowaniu   o
wznowienie   postępowania.
Istotnie,  kolejny
złożony przez skazaną wniosek jest oczywiście bezzasadny. Powiela treść wniosków złożonych przez nią poprzednio,  przy czym, co wskazał już Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 26 kwietnia 2016 r., IV KO 20/16, nie zawiera żadnej argumentacji, która w jakikolwiek sposób byłaby powiązana z podstawami wznowienia postępowania. Jeśli przyjąć, że wnioskodawczyni ma na myśli przepis art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k., to należy wskazać, że w świetle tego przepisu postępowanie karne podlega wznowieniu nie w razie zgłoszenia jakichkolwiek wątpliwości co do trafności zapadłego rozstrzygnięcia, ale wtedy, gdy nowe fakty lub dowody wiarygodnie podważają poczynione w sprawie istotne ustalenia faktyczne, to jest, gdy zachodzi wysokie prawdopodobieństwo, że po wznowieniu postępowania zapadnie orzeczenie odmienne od orzeczenia, które zostało wydane. Na zaistnienie nowych faktów lub dowodów E. M. nie wskazała; w każdym razie nie należą do nich wymienione w jej piśmie „okoliczności, dla których powinno się przeprowadzić ponowny proces:
1.
Zapis z kamery przemysłowej przy W. zarejestrujacej mordercę i denatkę.
2.
List napisany przeze mnie do Ł. z AŚ.
3.
Czapka policjanta znaleziona u mnie w mieszkaniu (…).
4.
Przesł. żony Ł. na okol. zasłony, którą wzięła przy przeprowadzce w kwietniu 2005 r., a którą Ł. przywiózł z W. na W.
5.
Przesł. Ł. na okol. worka na ziemniaki, który przywiózł na W.
6.
Przesł. R. na okol. zostawienia przy przeprowadzce w kwietniu 2005 r. moich bandaży (…)”.
Odnosząc się do wymienionych okoliczności, należy stwierdzić, że już w postanowieniu z dnia
1 czerwca 2016 r., IV KO 40/16, Sąd Najwyższy zaznaczył, iż fakt istnienia zapisu z monitoringu osiedla był znany sądom orzekającym oraz stronom, przy czym skazana i jej obrońca w toku procesu nie podnosiły, że analiza zapisu tego monitoringu nie była prawidłowa. Okoliczności ujęte w pkt 3-5 skazana łączy z osobą J. Ł., według skazanej mającego być sprawcą przypisanego jej czynu. Na prawdopodobieństwo tej tezy okoliczności te w żaden sposób jednak nie wskazują. W szczególności nie podważa sprawstwa skazanej fakt napisania przez nią listu do J. Ł., iż powie „co się działo w jego mieszkaniu”, jeśli jej nie pomoże, z kolei znalezienie w jej mieszkaniu czapki policjanta, która miała należeć do J. Ł.,  jest  bez  znaczenia  dla  ustalenia  sprawcy   popełnionego w  innym miejscu zabójstwa  małoletniej  M.  O.,  podobnie   jak   fakt   znajdowania się określonych przedmiotów – zasłony, worka – w mieszkaniu, w którym zbrodnia została popełniona oraz kto je tam umieścił. Trzeba przy tym wspomnieć, że w toku postępowania wymieniony mężczyzna został przesłuchany w charakterze świadka. Nie wiadomo też, na czym skazana opiera przekonanie, że pozostawienie przez nią w 2005 r. w mieszkaniu J. Ł. bandaży, które nosiła po zabiegu medycznym, świadczy o tym, iż nie ona dokonała przypisanej jej zbrodni.
Odwołując się ponownie do
postanowienia z dnia
1 czerwca 2016 r., IV KO 40/16, należy odnotować, że Sąd Najwyższy zwrócił już uwagę, że ubiegając się o wznowienie postępowania, skazana nie nawiązała do postawy, jaka prezentowała w czasie postępowania karnego. W tym względzie wypowiedział się
Sąd Okręgowy w T. wskazując, że „obdarzył walorem wiarygodności te wyjaśnienia oskarżonej, w których przyznała, że w dniu 31 marca 2006 r. spotkała
M. O., gdy ta wracała ze szkoły, a następnie (po nakłonieniu ją do tego) udała się z nią do mieszkania położonego przy ul. W. 8/120, w którym wcześniej zamieszkiwała i tam pozbawiła ją życia” (
s. 34
uzasadnienia). Z kolei Sąd Apelacyjny   w uzasadnieniu wyroku zaznaczył (s. 14), że „poza sporem jest fakt, iż sprawcą zabójstwa M. O. jest oskarżona
E. M. Sąd I instancji wykazał tę okoliczność w sposób jednoznaczny i nie budzący jakichkolwiek wątpliwości. Nie kwestionuje tego faktu również oskarżona i jej obrońca, skoro w apelacji i osobistych pisemnych oświadczeniach oskarżonej nie podniesiono w tym zakresie żadnych zarzutów”. Również treść kasacji każe przyjąć, że w tej skardze obrońca nie kwestionowała sprawstwa skazanej, ale głównie prawidłowość poczynienia ustalenia co do zdolności ponoszenia przez nią odpowiedzialności karnej, w aspekcie stanu jej zdrowia psychicznego.
Mając na uwadze przytoczone okoliczności, w szczególności fakt złożenia przez skazaną wniosku tożsamego z wnioskami złożonymi i ocenionymi wcześniej, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.
kc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI