III KO 89/13

Sąd Najwyższy2013-12-12
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawywłaściwość sądusąd najwyższysąd rejonowybezstronnośćart. 37 k.p.k.

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku Sądu Rejonowego o przekazanie sprawy innemu sądowi, uznając brak przesłanek do odstąpienia od właściwości miejscowej.

Sąd Rejonowy w S. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia na umorzenie śledztwa innemu sądowi równorzędnemu, powołując się na potrzebę zapewnienia obiektywnego rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, stwierdził brak przesłanek uzasadniających odstąpienie od właściwości miejscowej sądu rejonowego. Podkreślono, że przepis art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy i jego nadmierne wykorzystywanie podważa zaufanie do sądów.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w S. o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu zażalenia pełnomocnika pokrzywdzonych na postanowienie prokuratora o umorzeniu śledztwa. Sąd Najwyższy nie uwzględnił tego wniosku, opierając się na art. 37 k.p.k. Podkreślono, że przepis ten ma charakter wyjątkowy i odstąpienie od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy może nastąpić tylko w sytuacji, gdy brak jest warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy lub gdy mogą powstać wątpliwości co do bezstronności sędziów. W analizowanej sprawie Sąd Najwyższy stwierdził brak takich przesłanek. Argumenty Sądu Rejonowego, dotyczące m.in. powiązań z posłem na Sejm RP i byłą sędzią, obecnie adwokatem, a także zarzutów postawionych mężowi tej adwokat, uznano za niezasadne. Sąd Najwyższy podkreślił, że Sąd Rejonowy posiada zdolność do rozpoznania sprawy z zachowaniem zasady bezstronności, a nadmierne wykorzystywanie instytucji przekazania sprawy podważa zaufanie do niezależności sądów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, nie istnieją podstawy do przekazania sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że w analizowanej sprawie brak jest przesłanek do uwzględnienia wniosku o przekazanie sprawy, gdyż nie zachodzi żadna z sytuacji uzasadniających odstąpienie od właściwości miejscowej sądu. Argumenty podniesione przez Sąd Rejonowy nie wskazują na brak warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy, a nadmierne wykorzystywanie instytucji z art. 37 k.p.k. podważa zaufanie do niezależności sądów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie uwzględnić wniosku

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy w S. (wniosek odrzucony)

Strony

NazwaTypRola
Z. B.osoba_fizycznapokrzywdzony
L. B.osoba_fizycznapokrzywdzony
Prokuratura Okręgowa w L.organ_państwowyorgan prowadzący postępowanie
Sąd Rejonowy w S.instytucjasąd wnioskujący

Przepisy (1)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przepis ma charakter wyjątkowy; odstąpienie od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy może nastąpić tylko wówczas, gdy okoliczności sprawy wskazują na brak warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy lub możliwość zrodzenia się wątpliwości co do bezstronności wszystkich sędziów danego sądu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy i jego nadmierne wykorzystywanie podważa zaufanie do niezależności sądów. W analizowanej sprawie brak jest przesłanek do uwzględnienia wniosku o przekazanie sprawy, gdyż nie zachodzi żadna z sytuacji uzasadniających odstąpienie od właściwości miejscowej sądu. Argumenty podniesione przez Sąd Rejonowy nie wskazują na brak warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy.

Odrzucone argumenty

Potrzeba zapewnienia stronie poczucia, że sprawa jest rozpoznawana przez sąd zupełnie niezależny od osób, których dotyczy (w kontekście powiązań z posłem i byłą sędzią).

Godne uwagi sformułowania

przepis art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy dobru wymiaru sprawiedliwości nie służy nadmierne wykorzystywanie instytucji wynikającej z art. 37 k.p.k., bowiem podważa zaufanie do niezależności sądów i niezawisłości sędziów.

Skład orzekający

Włodzimierz Wróbel

przewodniczący

Andrzej Ryński

członek

Barbara Skoczkowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 37 k.p.k. w kontekście wniosków o przekazanie sprawy z uwagi na potencjalne wątpliwości co do bezstronności sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i konkretnych argumentów podniesionych przez sąd niższej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z właściwością sądu, co jest istotne dla prawników, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy sprawę można przekazać innemu sądowi? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice art. 37 k.p.k.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KO 89/13
POSTANOWIENIE
Dnia 12 grudnia 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący)
‎
SSN Andrzej Ryński
‎
SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca)
w sprawie zażalenia pełnomocnika pokrzywdzonych
Z. B. i L. B.
na postanowienie prokuratora Prokuratury Okręgowej w L. z dnia 20 sierpnia 2013 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie o sygn. VI Ds
[…]
,
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu bez udziału stron,
‎
w dniu 12 grudnia 2013 r.,
‎
wniosku Sądu Rejonowego w S. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
‎
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w S. postanowieniem z dnia 6 listopada 2013 r. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu zażalenia pełnomocnika pokrzywdzonych
Z. B. i L. B. na postanowienie prokuratora Prokuratury Okręgowej w L. z dnia 20 sierpnia 2013 r. o umorzeniu śledztwa.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Przypomnieć należy, że przepis art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, a więc odstąpienie od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy może nastąpić tylko wówczas, gdy okoliczności sprawy wskazują, że w sądzie tym brak jest warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny, czy też istnieje możliwość zrodzenia się w opinii publicznej wątpliwości co do bezstronności wszystkich sędziów danego sądu.
Po zapoznaniu się z przedstawionymi aktami sprawy należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie brak jest przesłanek do uwzględnienia wniosku, gdyż nie zachodzi żadna z sytuacji uzasadniających odstąpienie od właściwości miejscowej sądu, pierwotnie ustalonej na podstawie obowiązujących przepisów. Argumenty podniesione przez Sąd Rejonowy w S. nie wskazują na to, aby w sądzie tym brak było warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny.  Zauważyć należy, że wbrew treści wystąpienia, sprawa nie dotyczy osób, od których Sąd wnioskujący byłby w jakikolwiek sposób uzależniony, dlatego też twierdzenie, że stronie należy zapewnić poczucie, że sprawa jest rozpoznawana przez Sąd zupełnie niezależny od osób, których dotyczy, jest całkowicie niezasadne w niniejszej sprawie.  Nie można bowiem za takie uznać osoby posła na Sejm RP oraz byłej sędzi tegoż Sądu, która obecnie jest adwokatem.  Nie można również uznać za istotne dla uznania zasadności wniosku, togo że mężowi pani adwokat postawiono w niniejszej sprawie zarzuty.  W przypadku, gdyby faktycznie konkretni sędziowie korzystali z jego usług jako notariusza, to kodeks postępowania karnego przewiduje stosowne instytucje prawne przewidziane dla takich sytuacji.
Należy stwierdzić, że Sąd Rejonowy posiada zdolność do rozpoznania sprawy z zachowaniem zasady bezstronności, a dobru wymiaru sprawiedliwości nie służy nadmierne wykorzystywanie instytucji wynikającej z art. 37 k.p.k., bowiem podważa zaufanie do niezależności sądów i niezawisłości sędziów.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.
aw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI