IV KO 65/23

Sąd Najwyższy2023-09-05
SNKarnepostępowanie wykonawczeŚrednianajwyższy
Sąd Najwyższykomisja specjalnaodtworzenie aktwłaściwość sądukasacjahistoria prawaprl

Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość funkcjonalną do odtworzenia akt sprawy zakończonej orzeczeniem Delegatury Komisji Specjalnej w B., przekazując sprawę Sądowi Okręgowemu w B.

Pełnomocnik J. G. złożył do Sądu Najwyższego wniosek o odtworzenie akt postępowania z 1952 r., zakończonego orzeczeniem Delegatury Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w B., w celu przeprowadzenia postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy uznał, że nie jest właściwy do rozpoznania wniosku, ponieważ orzeczenie zostało wydane przez delegaturę, a nie centralną Komisję Specjalną, i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w B.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek pełnomocnika J. G. o odtworzenie akt postępowania prowadzonego przez Delegaturę Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w B. Postępowanie to zakończyło się w 1952 r. skazaniem A. G. na karę obozu pracy. Celem wniosku było odtworzenie akt niezbędnych do przeprowadzenia postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy stwierdził jednak swoją niewłaściwość funkcjonalną do rozpoznania tego wniosku. Zgodnie z dekretem o zniesieniu Komisji Specjalnej, akta spraw zakończonych przez delegatury miały być przekazywane właściwym sądom wojewódzkim. Ponieważ orzeczenie, którego dotyczył wniosek, zostało wydane przez Delegaturę w B., Sąd Najwyższy uznał, że właściwym do odtworzenia akt jest Sąd Okręgowy w B. W związku z tym sprawę przekazano do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w B.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Najwyższy nie jest właściwy funkcjonalnie do odtworzenia akt sprawy zakończonej orzeczeniem Delegatury Komisji Specjalnej.

Uzasadnienie

Zgodnie z przepisami dekretu o zniesieniu Komisji Specjalnej, akta spraw zakończonych przez delegatury miały być przekazywane właściwym sądom wojewódzkim. Ponieważ orzeczenie zostało wydane przez delegaturę, właściwym do odtworzenia akt jest sąd wojewódzki (obecnie okręgowy).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzenie niewłaściwości i przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
J. G.osoba_fizycznawnioskodawca
A. G.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 35 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do stwierdzenia niewłaściwości sądu.

Dekret o zniesieniu Komisji Specjalnej art. 7

Określa właściwość do przekazania akt spraw zakończonych przez Komisję Specjalną i jej delegatury.

Pomocnicze

k.p.k. art. 160 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Tryb odtworzenia zniszczonych akt.

k.p.k. art. 161

Kodeks postępowania karnego

Tryb odtworzenia zniszczonych akt.

m.k.k. art. 22

Dekret o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa

Przepis, na podstawie którego wydano pierwotne orzeczenie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzeczenie zostało wydane przez Delegaturę Komisji Specjalnej, a nie przez centralną Komisję, co skutkuje właściwością sądu wojewódzkiego (obecnie okręgowego) do odtworzenia akt.

Godne uwagi sformułowania

stwierdzić swą niewłaściwość funkcjonalną odtworzenie akt Komisji Specjalnej Delegatura w B. brak jest podstaw do rozpoznania przedmiotowego wniosku przez Sąd Najwyższy zobowiązano komisję do przekazania Sądowi Najwyższemu akt spraw zakończonych wydaniem przez nią orzeczenia, zaś jej delegatury do przekazania akt miejscowo właściwym sądom wojewódzkim

Skład orzekający

Jarosław Matras

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu do odtworzenia akt spraw historycznych, zwłaszcza tych zakończonych przez organy specjalne PRL."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odtworzenia akt po zlikwidowanych organach państwowych z okresu PRL.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odtworzenia akt z okresu PRL, co może być interesujące z perspektywy historycznej i prawnej, pokazując jak sądy radzą sobie z dziedzictwem przeszłości.

Sąd Najwyższy odsyła do sądu okręgowego w sprawie odtworzenia akt z czasów PRL.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
IV KO 65/23
POSTANOWIENIE
Dnia 5 września 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jarosław Matras
po rozpoznaniu
w Izbie Karnej
na posiedzeniu w dniu 5 września 2023 r.
kwestii właściwości Sądu Najwyższego
do odtworzenia akt Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym Delegatura w B.
w związku z wnioskiem pełnomocnika wnioskodawcy J. G.
na podstawie art. 35 § 1 k.p.k.
postanowił:
stwierdzić swą niewłaściwość funkcjonalną i sprawę przekazać Sądowi Okręgowemu w B. jako sądowi właściwemu.
UZASADNIENIE
W dniu 19 lipca 2023 r. pełnomocnik wnioskodawcy J. G. złożył do Sądu Najwyższego wniosek o odtworzenie w trybie art. 160 § 3 i 161 k.p.k., zniszczonych akt postępowania toczącego się przed byłą
Komisją Specjalną do Walk z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym Delegatura w B.,
w części niezbędnej do przeprowadzenia postępowania w trybie kasacji.
Wskazane postępowanie zakończone zostało wydaniem orzeczenia z dnia 16 grudnia 1952 r., skazującego A. G. (ojca wnioskodawcy - przyp. SN) za czyn przewidziany w art. 22 dekretu z dnia 13 czerwca 1946 r. o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa (tzw. m.k.k.) na karę 24 miesięcy obozu pracy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Brak jest podstaw do rozpoznania przedmiotowego wniosku przez Sąd Najwyższy.
Pełnomocnik wnioskodawcy w swoim piśmie wyraźnie wskazał
,
że postępowanie, którego domaga się odtworzenia akt, toczyło się i zostało zakończone orzeczeniem   Komisji Specjalnej do Walk z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym
Delegatura w B.
Potwierdzeniem powyższego jest chociażby załączone przez pełnomocnika wnioskodawcy pismo z Prokuratury Wojewódzkiej (data 20 listopada 1996 r.) z którego wynika, że w dniu 22 października 1952 r. sprawa przekazana została do Komisji Specjalnej w B. wraz z zatrzymanym, oskarżonym z art. 22 MKK.
Przypomnieć trzeba, że o właściwości do prowadzenia postępowania i orzekania w sprawie odtworzenia akt tej komisji stanowi art. 7 dekretu z dnia 23 grudnia 1954 r. o zniesieniu Komisji Specjalnej (Dz. U. z 1954 r., Nr 57, poz. 282.), zgodnie z którym zobowiązano komisję do przekazania Sądowi Najwyższemu akt spraw zakończonych wydaniem przez nią orzeczenia,
zaś jej delegatury do przekazania akt miejscowo właściwym sądom wojewódzkim
.
Skoro orzeczenie,
które pełnomocnik wnioskodawcy chce zaskarżyć kasacją, zostało wydane nie przez Komisję Specjalną w Warszawie, a jej Delegaturę w B., to brak jest podstaw do rozstrzygania przez Sąd Najwyższy w kwestii odtworzenia akt, o których mowa we wniosku inicjującym to postępowanie.
Mając powyższe na uwadze należało sprawę przekazać Sądowi Okręgowemu w B., zgodnie z jego właściwością.
[M.S.]
[ms]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI