IV KO 61/15

Sąd Najwyższy2015-09-04
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawywłaściwość sądustan zdrowiaoskarżonySąd NajwyższyKodeks postępowania karnegoart. 37 k.p.k.rozprawa główna

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o przekazanie sprawy do innego sądu, uznając, że nie ma podstaw do zmiany właściwości miejscowej sądu, mimo problemów zdrowotnych oskarżonego.

Sąd Rejonowy w Żywcu wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej do innego sądu równorzędnego, argumentując to stanem zdrowia oskarżonego J.B., który uniemożliwiał mu stawienie się na rozprawie. Sąd Rejonowy powołał się na opinię biegłego, sugerującą potrzebę prowadzenia sprawy w sądzie bliżej miejsca zamieszkania oskarżonego. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, stwierdzając, że opinia lekarska nie potwierdzała niemożności przeprowadzenia rozprawy przed końcem października, a ponadto udział oskarżonego w rozprawie głównej nie jest obowiązkowy.

Sąd Rejonowy w Żywcu złożył wniosek do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej oskarżonego J.B. (zarzuty z art. 286 § 1 k.k. i inne) do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku był stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwiał mu stawienie się na rozprawie przed sądem właściwym do końca października 2015 r. Sąd Rejonowy powołał się na opinię biegłego lekarza, która miała sugerować, że jedyną możliwością osądzenia sprawy jest prowadzenie jej w sądzie zlokalizowanym w pobliżu miejsca zamieszkania oskarżonego. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek na posiedzeniu w dniu 4 września 2015 r., postanowił go nie uwzględnić. W uzasadnieniu wskazano, że opinia lekarska nie potwierdzała niemożności przeprowadzenia rozprawy z udziałem oskarżonego przed końcem października, a jedynie wskazywała na potrzebę ponownego zbadania go w tym terminie. Sąd Najwyższy podkreślił, że przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k. jest środkiem nadzwyczajnym i wymaga wykazania konieczności takiej zmiany, zwłaszcza w kontekście konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy. Dodatkowo przypomniano, że udział oskarżonego w rozprawie głównej nie jest obowiązkowy, a sąd może uznać jego obecność za wymaganą, ale musi to uzasadnić.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwia mu stawienie się na rozprawie, nie stanowił podstawy do przekazania sprawy do innego sądu, jeśli opinia lekarska nie wyklucza możliwości przeprowadzenia rozprawy w przyszłości, a udział oskarżonego nie jest obowiązkowy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że opinia lekarska nie wykazała niemożności przeprowadzenia rozprawy przed końcem października, a jedynie potrzebę ponownego zbadania oskarżonego. Podkreślono, że przekazanie sprawy jest środkiem nadzwyczajnym, wymagającym wykazania konieczności, a udział oskarżonego w rozprawie głównej nie jest obowiązkowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie uwzględnić wniosku

Strony

NazwaTypRola
J. B.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi w tym trybie wchodzi w rachubę jedynie w razie ustalenia, że postępowanie przed tym sądem da się przeprowadzić. Jest to środek stosowany nadzwyczajnie z powodu przełamania konstytucyjnej zasady rozpoznania spraw przez sąd właściwy.

Pomocnicze

k.p.k. art. 479 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Udział oskarżonego w rozprawie głównej nie był obowiązkowy przed 1 lipca 2015 r. (przed uchyleniem rozdziału 51).

k.p.k. art. 374 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Udział oskarżonego w rozprawie głównej nie jest obowiązkowy w aktualnym brzmieniu.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada rozpoznania spraw przez sąd właściwy.

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący oszustwa, z którego oskarżony był sądzony.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak jednoznacznego wskazania w opinii lekarskiej na niemożność przeprowadzenia rozprawy przed końcem października. Udział oskarżonego w rozprawie głównej nie jest obowiązkowy. Przekazanie sprawy jest środkiem nadzwyczajnym i wymaga wykazania konieczności.

Odrzucone argumenty

Stan zdrowia oskarżonego uniemożliwia stawienie się na rozprawie. Opinia biegłego sugeruje potrzebę prowadzenia sprawy w sądzie bliżej miejsca zamieszkania oskarżonego.

Godne uwagi sformułowania

„jedyną możliwością osądzenia sprawy oskarżonego i to w ograniczonym czasowo na obecną chwilę zakresie jest prowadzenie jej w Sądzie zlokalizowanym w pobliżu miejsca zamieszkania oskarżonego” zmiana właściwości miejscowej w tym trybie jest środkiem stosowanym nadzwyczajnie z powodu przełamania konstytucyjnej zasady rozpoznania spraw przez sąd właściwy

Skład orzekający

Krzysztof Cesarz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 37 k.p.k. w kontekście stanu zdrowia oskarżonego i obowiązkowego udziału w rozprawie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i stanu zdrowia oskarżonego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje, jak Sąd Najwyższy podchodzi do wniosków o zmianę właściwości sądu, równoważąc potrzeby procesowe z prawami oskarżonego i zasadami postępowania.

Czy problemy zdrowotne oskarżonego zawsze usprawiedliwiają zmianę sądu? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KO 61/15
POSTANOWIENIE
Dnia 4 września 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Cesarz
w sprawie
J. B.
‎
oskarżonego z art. 286 § 1 k.k. i innych
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 4 września 2015 r.,
wniosku zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego w Żywcu
z dnia 24 lipca 2015 r., sygn. akt II K 981/14
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,
na podstawie art. 37 k.p.k.
a contrario
p o s t a n o w i ł:
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
Wystąpienie zostało umotywowane tym, że oskarżony ze względu na stan zdrowia nie może stawić się na rozprawie przed Sądem właściwym do końca października 2015 r. Z opinii biegłego lekarza, zdaniem tego Sądu, wynika, że „jedyną możliwością osądzenia sprawy oskarżonego i to w ograniczonym czasowo na obecną chwilę zakresie jest prowadzenie jej w Sądzie zlokalizowanym w pobliżu miejsca zamieszkania oskarżonego”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wystąpienie nie może być uwzględnione. Wbrew sugestii zawartej w nim, z opinii lekarskiej nie wynika możliwość prowadzenia rozprawy z udziałem oskarżonego przed końcem października 2015 r. Biegły stwierdził natomiast, że osk. J.B. powinien być wówczas ponownie zbadany. Wtedy też zostanie oceniona skuteczność zabiegu ablacji, któremu poddany był oskarżony, i pojawi się możliwość przesłuchania oskarżonego w siedzibie sądu jego miejsca zamieszkania.
Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi w trybie art. 37 k.p.k. wchodzi w rachubę jedynie w razie ustalenia, że postępowanie przed  tym sądem da się przeprowadzić. W niniejszej sprawie Sąd właściwy wystąpił o takie przekazanie mimo braku możliwości przeprowadzenia rozprawy z udziałem oskarżonego do końca października 2015 r. również w innym sądzie. Wykluczone było zatem uwzględnienie wystąpienia.
Na marginesie przypomnieć należy, że zarówno przed 1 lipca 2015 r. jak i obecnie udział oskarżonego w rozprawie głównej nie był i nie jest obowiązkowy (zob. art. 479 § 1 k.p.k. przed uchyleniem rozdziału 51 „Postępowanie uproszczone” i art. 374 § 1 k.p.k. w aktualnym brzmieniu). Sąd może oczywiście uznać obecność oskarżonego za obowiązkową, ale powinien wskazać w inicjatywie podjętej na podstawie art. 37 k.p.k. powody takiego stanowiska. Albowiem zmiana właściwości miejscowej w tym trybie jest środkiem stosowanym nadzwyczajnie z powodu przełamania konstytucyjnej zasady rozpoznania spraw przez sąd właściwy (zob. art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Musi on zatem wykazać konieczność podjęcia takiej decyzji.
Z przytoczonych względów postanowiono jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI