IV KO 52/19

Sąd Najwyższy2019-05-22
SNKarneinne przestępstwaWysokanajwyższy
przekazanie sprawysąd najwyższysędziaprokuratorbezstronnośćkonflikt interesówkpkart 37 kpk

Sąd Najwyższy przekazał sprawę z Sądu Rejonowego w B. do Sądu Rejonowego w W. ze względu na silne powiązania zawodowe i towarzyskie oskarżonej z lokalnym wymiarem sprawiedliwości.

Sąd Rejonowy w B. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej dotyczącej D. L. innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadniono to tym, że oskarżona od ponad 20 lat związana jest z wymiarem sprawiedliwości w okręgu Sądu Okręgowego w B., pracując jako prokurator, a następnie sędzia. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, stwierdzając, że rozpoznanie sprawy przez sąd w B. mogłoby budzić wątpliwości co do bezstronności.

Sprawa dotyczyła wniosku Sądu Rejonowego w B. o przekazanie sprawy karnej przeciwko D. L. innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. D. L. była oskarżona z kilku artykułów kodeksu karnego, w tym za przekroczenie uprawnień i oszustwo. Wniosek o przekazanie sprawy wynikał z faktu, że oskarżona przez ponad 20 lat pracowała jako prokurator i sędzia w okręgu Sądu Okręgowego w B., co skutkowało licznymi powiązaniami zawodowymi i towarzyskimi z lokalnymi sędziami i prokuratorami. Sąd Rejonowy w B. wskazał, że konieczność wyłączania sędziów z powodu tych powiązań była czasochłonna, a oskarżyciel prywatny znany był z oczerniania przedstawicieli wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy, uznając argumentację za zasadną i podkreślając potrzebę zapewnienia dobra wymiaru sprawiedliwości, postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W., aby uniknąć potencjalnych wątpliwości co do bezstronności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją podstawy do przekazania sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że okoliczności związane z długoletnią pracą oskarżonej jako prokuratora i sędziego w okręgu Sądu Okręgowego w B., a także jej skłonność do oczerniania przedstawicieli wymiaru sprawiedliwości, uzasadniają przekazanie sprawy innemu sądowi w celu zapewnienia bezstronności i uniknięcia wątpliwości co do odbioru społecznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
D. L.osoba_fizycznaoskarżona
M. G.osoba_fizycznaoskarżyciel prywatny

Przepisy (8)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest możliwe tylko w wyjątkowych przypadkach, gdy silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości za tym przemawiają.

Pomocnicze

k.k. art. 231

Kodeks karny

k.k. art. 234

Kodeks karny

k.k. art. 271

Kodeks karny

k.k. art. 286

Kodeks karny

k.k. art. 304

Kodeks karny

k.k. art. 212 § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 36

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Silne powiązania zawodowe i towarzyskie oskarżonej z lokalnym wymiarem sprawiedliwości. Konieczność czasochłonnego wyłączania sędziów z okręgu. Potencjalne wątpliwości co do bezstronności rozpoznania sprawy przez sąd lokalny. Oskarżona od lat związana z wymiarem sprawiedliwości w okręgu B.

Godne uwagi sformułowania

silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości powstanie w społecznym odbiorze przekonania (nawet błędnego), że sprawa nie zostanie bezstronnie rozpoznana oskarżyciel prywatny znany jest na terenie okręgu b. jako osoba oczerniająca wielu sędziów i prokuratorów

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy karnej innemu sądowi ze względu na powiązania zawodowe i społeczne oskarżonego z lokalnym środowiskiem prawniczym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy oskarżony jest długoletnim pracownikiem wymiaru sprawiedliwości w danym okręgu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak głębokie powiązania zawodowe mogą wpływać na postrzeganie bezstronności sądu i prowadzić do przekazania sprawy do innego sądu, co jest interesujące z punktu widzenia funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości.

Czy sędzia może sądzić sprawę, w której strony zna od lat? Sąd Najwyższy odpowiada.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KO 52/19
POSTANOWIENIE
Dnia 22 maja 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Wiesław Kozielewicz
w sprawie
D. L.
oskarżonej z art. 231 k.k., art. 234 k.k., art. 271 k.k., art. 286 k.k. i art. 304 k.k.
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 22 maja 2019 r.
wniosku zawartego w postanowieniu
Sądu Rejonowego w B.
z dnia 18 kwietnia 2019 r., sygn. akt III K
[…]
o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
na podstawie art. 37 k.p.k. sprawę Sądu Rejonowego w B., sygn. akt III K […], przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W.
UZASADNIENIE
Do Sądu Rejonowego w W.
,
w dniu 30 maja 2018 r. oskarżycielka prywatna D. L. skierowała prywatny akt oskarżenia przeciwko M. G. z art. 212 § 2 k.k. Sprawa ta toczy się już przed tym Sądem pod sygnaturą
akt III K
[…]
. W odpowiedzi na ten akt oskarżenia M. G. w dniu 13 lipca 2018 r. wniósł do w/w Sądu prywatny wzajemny akt oskarżenia przeciwko D. L. o przestępstwa z art. 231 k.k., 234 k.k., 271 k.k., 286 k.k., 304 k.k. Jednak na wniosek Sądu Rejonowego w W. w dniu 24 stycznia 2019 r. Sąd Okręgowy w W., na podstawie art. 36 k.p.k., przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B..
Postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2019 r. Sąd Rejonowy w B. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy oskarżonej D. L. innemu sądowi równorzędnemu, motywując to okolicznością, że
D. L. od ponad 20 lat jest związana z b. wymiarem sprawiedliwości, pracując początkowo jako Prokurator Prokuratury Rejonowej w B. i Ż., a potem jako sędzia Sądu Rejonowego w B.. Oskarżona obecnie zaś pracuje jako sędzia w Sądzie Rejonowym w Ż. znajdującym się w okręgu Sądu Okręgowego w B., a co za tym idzie jest mocno powiązana wieloma więzami zawodowymi i towarzyskimi z sędziami i prokuratorami okręgu b.. Skutkuje to koniecznością czasochłonnego wyłączania poszczególnych sędziów i całych sądów z b. okręgu, w sytuacji gdy wpływają jakiekolwiek sprawy karne czy cywilne w których oskarżona jest stroną. W uzasadnieniu podniesiono, że oskarżyciel prywatny znany jest na terenie okręgu b. jako osoba oczerniająca wielu sędziów i prokuratorów w każdym niemal swoim piśmie procesowym, a także w mediach publicznych, czego skutkiem jest między innymi skierowany przeciwko niemu prywatny akt oskarżenia D. L.. Również w niniejszej sprawie, w dniu 15 marca 2019 r., oskarżyciel prywatny złożył oczerniający wielu sędziów wniosek o wyłączenie sądu, który jednak wycofał na posiedzeniu pojednawczym dnia 28 marca 2019 r. i zamienił go na wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi w trybie art. 37 k.p.k.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Inicjatywa Sądu Rejonowego w B. jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie. Niejednokrotnie podnoszono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k., jako odstępstwo od fundamentalnego prawa do rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, jest możliwe tylko w zupełnie wyjątkowych przypadkach, kiedy silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości za takim właśnie przekazaniem przemawiają.
Okoliczności przedstawione we wniosku Sądu Rejonowego w B. wskazują, że tak jest w niniejszej sprawie. Oskarżona pełniła bowiem urząd Prokuratora
Prokuratury Rejonowej w B. i Ż.
, następnie sędziego
Sądu Rejonowego w B.
, obecnie zaś pełni urząd
sędziego Sądu Rejonowego w Ż. znajdującego się w okręgu Sądu Okręgowego w B..
W tej sytuacji rozpoznanie niniejszej sprawy przez ten Sąd mogłoby wywołać powstanie w społecznym odbiorze przekonania (nawet błędnego), że sprawa nie zostanie bezstronnie rozpoznana.
Kierując się powyższym Sąd Najwyższy, na podstawie art. 37. k.p.k., przekazał niniejszą sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W..

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI