III KO 83/23

Sąd Najwyższy2023-07-18
SNKarneinneŚrednianajwyższy
sędziowiewyłączenie sędziegodobro wymiaru sprawiedliwościobiektywizmbezstronnośćsąd rejonowysąd najwyższyzażalenie

Podsumowanie

Sąd Najwyższy przekazał sprawę dotyczącą zarzutów niedopełnienia obowiązków przez sędziów Sądu Rejonowego w X. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w N. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości i potencjalne wątpliwości co do obiektywizmu.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w X. o przekazanie sprawy dotyczącej zarzutów niedopełnienia obowiązków przez sędziów tego sądu. Wnioskujący sąd wskazał, że sprawa dotyczy sędziów Sądu Rejonowego w X., którzy złożyli wnioski o wyłączenie ich od rozpoznania sprawy, co może budzić wątpliwości co do obiektywizmu. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, podkreślając, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, aby uniknąć zarzutów o brak obiektywizmu.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w X. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. Sprawa dotyczyła zażalenia M. B. na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie niedopełnienia obowiązków przez sędziów Sądu Rejonowego w X. Wnioskujący sąd wskazał, że sytuacja ta może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy, tym bardziej, że poszczególni sędziowie Wydziału Karnego tego sądu złożyli wnioski o wyłączenie ich od rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, podkreślając, że korzystanie z właściwości z delegacji jest wyjątkiem i wymaga wykazania, że dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga. W ocenie Sądu Najwyższego, wydanie orzeczenia w tej sprawie mogłoby budzić podejrzenia co do braku sprawiedliwego i obiektywnego rozstrzygnięcia, dlatego celowe jest rozpoznanie jej przez inny Sąd Rejonowy, podlegający zwierzchnictwu innego Sądu Okręgowego. Jako sąd właściwy wskazano Sąd Rejonowy w N., który znajduje się poza obszarem właściwości Sądu Okręgowego w X., a jednocześnie jest w stosunkowo bliskiej odległości.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przekazanie sprawy jest uzasadnione, gdy sytuacja może budzić u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy, a sami sędziowie złożyli wnioski o wyłączenie. W takich okolicznościach przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu jest celowe dla uniknięcia zarzutów o brak obiektywizmu i bezstronności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
M. B.osoba_fizycznawnioskodawca

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten przewiduje możliwość przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Artykuł ten stanowi o konstytucyjnej zasadzie rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, do której przepis art. 37 k.p.k. stanowi wyjątek.

k.k. art. 231 § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący czynu niedopełnienia obowiązków przez funkcjonariusza publicznego, który był przedmiotem śledztwa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sytuacja może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy. Sędziowie Wydziału Karnego złożyli wnioski o wyłączenie ich od rozpoznania sprawy. Dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do innego sądu równorzędnego. Uniknięcie zarzutów o brak obiektywizmu i bezstronności.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości brak warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie Rejonowym w X. w sposób obiektywny budzić podejrzenia, co do braku sprawiedliwego i obiektywnego rozstrzygnięcia

Skład orzekający

Jacek Błaszczyk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy innemu sądowi w sytuacji konfliktu interesów lub wątpliwości co do obiektywizmu sędziów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie sprawa dotyczy sędziów danego sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje mechanizmy zapewniające obiektywizm i bezstronność sądownictwa, gdy pojawiają się wątpliwości co do niezawisłości sędziowskiej w konkretnej sprawie.

Sędziowie sami złożyli wnioski o wyłączenie. Sąd Najwyższy zdecydował o przekazaniu sprawy.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
III KO 83/23
POSTANOWIENIE
Dnia 18 lipca 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Błaszczyk
po rozpoznaniu w sprawie
z zażalenia
M. B.
na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej […] z dnia 29 kwietnia 2020 r., sygn. akt PR 2 Ds. [...] o odmowie wszczęcia śledztwa
w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 18 lipca 2023 r.,
wniosku Sądu Rejonowego w X.
zawartego w postanowieniu z dnia 19 czerwca 2023 r., sygn. akt II Kp 1040/20/S
o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu
w N.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2023 r., sygn. akt II Kp
1040/20/S
, Sąd Rejonowy w X., na podstawie art. 37 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem przekazania sprawy z zażalenia M B.
Wnioskujący Sąd wskazał, że sprawa niniejsza dotyczy sędziów Sądu Rejonowego w X., którym M. B. zarzuca niedopełnienie obowiązków, tj. o czyn z art. 231 § 1 k.k.
W ocenie wnioskującego Sądu sytuacja tego rodzaju
może stwarzać u postronnego obserwatora, przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie Rejonowym
w X.
w sposób obiektywny. Co, więcej, jak wskazano w postanowieniu, poszczególni sędziowie Wydziału Karnego tego Sądu złożyli wnioski o wyłączenie ich od rozpoznania tej sprawy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek Sądu
Rejonowego w X.
jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie.
Korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej ustawowo w przepisie art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) – i jedynie w sytuacji, gdy zostanie wykazane, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia.
W niniejszej sprawie, istotnie, sprawa dotyczy
żażalenia
M. B.
na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej […] z dnia 7 czerwca 2021 r., sygn. akt PR 2 Ds. [...] o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie niedopełnienia obowiązków przez funkcjonariuszy piblicznych – sędziów
Sądu
Rejonowego w X..
Jak
wskazano w postanowieniu sprawa dotyczy sędziów tego Sądu, którzy złożyli już wnioski o wyłączenie ich od rozpoznania sprawy. Wydanie orzeczenia w tej konkretnej sprawie mogłoby zatem budzić podejrzenia, co do braku sprawiedliwego i obiektywnego rozstrzygnięcia.
Dla uniknięcia w takim wypadku zarzutów, które mogłyby rzutować na brak obiektywizmu i bezstronności przy rozpoznaniu sprawy, celowe jest, by była ona rozpoznana przez inny Sąd Rejonowy, podlegający zwierzchnictwu innego Sądu Okręgowego. Stanowisko takie jest zgodne z dotychczasową praktyką Sądu Najwyższego (vide: m. in. postanowienie z dnia 7 czerwca 2018 r., V KO 41/18, LEX nr 2506137). Mając na względzie zrozumiałą i przekonującą argumentację przedstawioną w uzasadnieniu wystąpienia sądu właściwego miejscowo i rzeczowo do rozpoznania wniesionego środka odwoławczego, uznać należało, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem rozpoznania sprawy do innego sądu równorzędnego. Nic nie stoi obecnie na przeszkodzie, aby sądem tym był Sąd Rejonowy w N., który pozostaje poza obszarem właściwości Sądu Okręgowego w X., a jednocześnie znajduje się w stosunkowo bliskiej odległości od K. i ewentualny dojazd stron, czy świadków, nie powinien stanowić nadmiernej uciążliwości.
Z tych też powodów orzeczono jak w sentencji.
[JML]
[ł.n]

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę