IV KO 42/17

Sąd Najwyższy2017-05-17
SNKarneinneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawydobro wymiaru sprawiedliwościsąd najwyższysąd rejonowybezstronnośćnemo iudex in re suauszkodzenie mienia

Sąd Najwyższy przekazał sprawę oskarżonej B.K. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdyż czyn dotyczył uszkodzenia sali sądowej.

Sąd Rejonowy w K. wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy oskarżonej B.K. do innego sądu równorzędnego ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Oskarżona miała uszkodzić drzwi wejściowe do sali sądowej, a sprawa wiązała się z postępowaniem prowadzonym przez sędziego tego sądu. Sąd Najwyższy uznał, że w takiej sytuacji może powstać przekonanie o braku bezstronności, dlatego przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w K. o przekazanie sprawy oskarżonej B.K. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Wniosek uzasadniono dobrem wymiaru sprawiedliwości, wskazując, że czyn oskarżonej polegał na uszkodzeniu drzwi wejściowych do sali sądowej nr (...) w budynku Sądu Rejonowego w K. i wiązał się z postępowaniem prowadzonym przez sędziego tego sądu. Bezpośrednim świadkiem czynu była protokolantka sądu, a straty oszacował specjalista BHP zatrudniony w sądzie. Sąd Najwyższy podkreślił, że instytucja przekazania sprawy ma na celu eliminację sytuacji mogących wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać pozory braku obiektywizmu. W realiach tej sprawy, ze względu na charakter czynu i jego związek z funkcjonowaniem sądu, mogło powstać przekonanie o braku bezstronności w odbiorze oskarżonej i społeczeństwa. Sąd Najwyższy powołał się na zasadę 'nemo iudex in re sua' (nikt nie może być sędzią we własnej sprawie) jako leżącą w interesie wymiaru sprawiedliwości i orzekł o przekazaniu sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli istnieją okoliczności mogące wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób w pełni obiektywny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że w sytuacji, gdy czyn oskarżonego dotyczy uszkodzenia sali sądowej i wiąże się z postępowaniem prowadzonym przez ten sąd, a świadkami są pracownicy sądu, może powstać uzasadnione przekonanie o braku bezstronności. Stosowanie zasady 'nemo iudex in re sua' leży w interesie wymiaru sprawiedliwości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu

Strony

NazwaTypRola
B. K.osoba_fizycznaoskarżona

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Instytucja przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w celu eliminacji sytuacji mogących wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób w pełni obiektywny.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucyjna zasada rozpatrywania spraw przez sąd pierwotnie właściwy, od której można odstąpić w wyjątkowych sytuacjach.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Czyn oskarżonej dotyczy uszkodzenia mienia sądu i wiąże się z postępowaniem sądowym, co może budzić wątpliwości co do bezstronności. Świadkami czynu są pracownicy sądu, co dodatkowo wzmacnia potrzebę przekazania sprawy. Zasada 'nemo iudex in re sua' przemawia za przekazaniem sprawy w celu zapewnienia obiektywnego rozpoznania.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości eliminację sytuacji, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób w pełni obiektywny nemo iudex in re sua

Skład orzekający

Dariusz Kala

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, zwłaszcza w kontekście czynów godzących w dobro sądu lub jego pracowników."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy czyn oskarżonego ma bezpośredni związek z funkcjonowaniem sądu i jego personelem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę procesową dotyczącą bezstronności sądu i potencjalnych konfliktów interesów, co jest istotne dla prawników.

Czy sędzia może być sędzią we własnej sprawie? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KO 42/17
POSTANOWIENIE
Dnia 17 maja 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Kala
w sprawie
B. K.
oskarżonej o czyn z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 31 § 2 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 17 maja 2017 r.
wniosku Sądu Rejonowego w K.  z dnia 27 marca 2017 r., sygn. akt XIV K (…) o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
na podstawie art. 37 k.p.k.
postanowił:
przekazać sprawę oskarżonej B. K. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy
w K.
rozpoznający sprawę oskarżonej B. K., postanowieniem
z dnia 27 marca 2017 r., sygn. akt XIV K (…)
, wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie tej sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości.
Wystąpienie uzasadniono w szczególności tym, że czyn oskarżonej dotyczył uszkodzenia drzwi wejściowych do sali sądowej nr
(…)
budynku Sądu
Rejonowego w K. i
wiązał się z postępowaniem sądowym prowadzonym przez sędziego Sądu
Rejonowego w K.. Bezpośrednim świadkiem czynu była A. R., która zatrudniona jest w ww. Sądzie Rejonowym na stanowisku protokolanta, zaś straty zostały oszacowane przez zatrudnionego w Oddziale Gospodarczym tego sądu specjalistę BHP K. Z..
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek zasługiwał na uwzględnienie.
Warunkiem przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie właściwości delegacyjnej z art. 37 k.p.k., a tym samym odstępstwa od konstytucyjnej zasady rozpatrywania spraw przez sąd pierwotnie właściwy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) jest wykazanie, że przemawia za tym dobro wymiaru sprawiedliwości. Instytucja, o której ma w art. 37 k.p.k. ma na celu eliminację sytuacji, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób w pełni obiektywny.
W realiach tej sprawy, z przyczyn wyżej wskazanych,  w odbiorze oskarżonej i szerszym  (społecznym) może powstać  przekonanie (nie przesądzając jego obiektywnej zasadności), że sprawa nie zostanie rozstrzygnięta przez sąd pierwotnie właściwy w sposób bezstronny. Zasadnie bowiem wskazuje się, że pożądana byłaby taka praktyka, aby sąd miejscowo właściwy nie rozpoznawał sprawy, w której czyn godzi w jego dobro. Respektowanie zasady
nemo iudex in re sua
w oczywisty sposób leży w sferze dobrze rozumianego interesu wymiaru sprawiedliwości. (zob. postanowienia SN: z dnia 15 czerwca 2007 r., IV KO 35/07, OSNwSK 2007, Nr 1, poz. 1336 i z dnia 29 października 1991 r., III KO 109/91, OSP 1992, z. 10, poz. 218).
Uwzględniając powyższe, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI