IV KO 40/26

Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej, rozpoznając sprawę karną, zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. Uzasadnieniem wniosku były obawy, że rozpoznanie sprawy przez ten sąd może wywołać negatywną ocenę w odbiorze zewnętrznym, ponieważ oskarżycielką posiłkową jest wieloletnia pracownica Wydziału tegoż Sądu, z którą sędziowie pozostają w relacjach zawodowych, a niekiedy towarzyskich. Sąd Okręgowy wskazał również na sygnalizowaną przez obrońcę potrzebę wystąpienia o przekazanie sprawy. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, powołując się na orzecznictwo, zgodnie z którym hipotetyczna obawa przed przyszłymi niekorzystnymi opiniami społecznymi, niemająca realnych podstaw, nie powinna uzasadniać uchylania się przez sąd od rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy podkreślił, że odstąpienie od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy jest możliwe tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej o tym, że pozostawienie sprawy w gestii sądu właściwego sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Okoliczność, że oskarżycielka posiłkowa jest znana sędziom z racji kontaktów zawodowych, nie oznacza automatycznie konieczności przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki z art. 37 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy zaznaczył, że zwykłe kontakty służbowe nie mogą uzasadniać realnych wątpliwości co do bezstronności sądu, a w przypadku kontaktów prywatnych należy rozważyć instytucję wyłączenia sędziego. Podkreślono, że art. 37 k.p.k. jest przepisem wyjątkowym i nie można go wykładać rozszerzająco. Sąd Najwyższy zaaprobował pogląd, że sądy nie powinny ulegać presji opinii publicznej i powinny zachować racjonalną nieustępliwość w kwestii własnych kompetencji.

Zagadnienia prawne (2)

Skład orzekający