IV KO 31/23

Sąd Najwyższy2023-05-29
SNKarnewznowienie postępowaniaŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniapostanowienieSąd Najwyższykara łącznabezzasadność wnioskukodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania z powodu jego oczywistej bezzasadności, wskazując na brak ustawowych podstaw.

Skazany K.K. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku, zarzucając obrazę prawa materialnego, błąd w ustaleniach faktycznych i niewspółmierność kary. Sąd Najwyższy, działając jednoosobowo, odmówił przyjęcia wniosku na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., uznając go za oczywiście bezzasadny, ponieważ wskazane przez skazanego podstawy nie mieszczą się w katalogu ustawowych przesłanek wznowienia postępowania.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek skazanego K.K. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 14 października 2020 r., które utrzymało w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 27 sierpnia 2020 r. umarzające postępowanie w przedmiocie wydania wyroku łącznego. Skazany zarzucił obrazę prawa materialnego (art. 85 § 1 k.k. w zw. z art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k.), błąd w ustaleniach faktycznych oraz rażącą niewspółmierność kary. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., odmówił przyjęcia wniosku z powodu jego oczywistej bezzasadności. Podkreślono, że wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a jego przesłanki są ściśle określone w ustawie (art. 540 k.p.k. i nast.). Sąd wskazał, że obraza prawa materialnego, błąd w ustaleniach faktycznych czy rażąca niewspółmierność kary nie stanowią ustawowych podstaw wznowienia postępowania. Ponadto, kwestia zmiany kolejności wykonywania kar należy do kompetencji sędziego penitencjarnego, a nie sądu orzekającego w przedmiocie wyroku łącznego. W związku z tym, wniosek został odrzucony bez wzywania do usunięcia braków formalnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek taki podlega odmowie przyjęcia z powodu oczywistej bezzasadności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a jego przesłanki są ściśle określone w k.p.k. Obraza prawa materialnego, błąd w ustaleniach faktycznych czy rażąca niewspółmierność kary nie są podstawami do wznowienia postępowania. Zgodnie z art. 545 § 3 k.p.k., sąd orzekający jednoosobowo odmawia przyjęcia wniosku, jeśli wynika z niego oczywista bezzasadność.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
K. K.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (10)

Główne

k.p.k. art. 545 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Sąd orzekając jednoosobowo, odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od osoby wymienionej w § 2 art. 545 k.p.k. (czyli prokuratora, adwokata, radcy prawnego albo radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej), bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku, w szczególności odwołującego się do okoliczności, które były już rozpoznawane w postępowaniu o wznowienie postępowania, wynika jego oczywista bezzasadność.

Pomocnicze

k.p.k. art. 540

Kodeks postępowania karnego

Katalog podstaw wznowienia postępowania.

k.p.k. art. 540a

Kodeks postępowania karnego

Katalog podstaw wznowienia postępowania.

k.p.k. art. 540b

Kodeks postępowania karnego

Katalog podstaw wznowienia postępowania.

k.p.k. art. 542 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Katalog podstaw wznowienia postępowania.

k.k. art. 85 § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący kary łącznej, wskazany przez skazanego jako podstawa obrazy prawa materialnego.

k.k. art. 86 § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący kary łącznej, wskazany przez skazanego jako podstawa obrazy prawa materialnego.

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący zasady prawa intertemporalnego, wskazany przez skazanego jako podstawa obrazy prawa materialnego.

k.k.w. art. 80 § § 1

Kodeks karny wykonawczy

Reguła dotycząca kolejności wykonywania kar.

k.k.w. art. 80 § § 2

Kodeks karny wykonawczy

Kompetencja sędziego penitencjarnego do zarządzenia wykonania kar w innej kolejności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o wznowienie postępowania nie spełnia wymogów formalnych, gdyż nie opiera się na ustawowych podstawach określonych w k.p.k. Zarzuty obrazy prawa materialnego, błędu w ustaleniach faktycznych i rażącej niewspółmierności kary nie są podstawami do wznowienia postępowania. Kwestia kolejności wykonywania kar należy do sędziego penitencjarnego, a nie sądu orzekającego w przedmiocie wyroku łącznego.

Godne uwagi sformułowania

instytucja wznowienia postępowania należy do kręgu nadzwyczajnych środków zaskarżenia przesłanek ściśle określonych w ustawie oczywista bezzasadność wniosku nie mieści się w ustawowych podstawach wznowienia postępowania

Skład orzekający

Dariusz Kala

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania karnego, w szczególności art. 545 § 3 k.p.k. oraz katalogu podstaw wznowienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wznowienie postępowania złożonego przez skazanego osobiście, bez udziału profesjonalnego pełnomocnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy procedury wznowienia postępowania karnego, co jest istotne dla prawników procesowych, ale samo rozstrzygnięcie jest rutynowe i opiera się na standardowej interpretacji przepisów.

Kiedy wniosek o wznowienie postępowania jest skazany na porażkę? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

karne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
IV KO 31/23
POSTANOWIENIE
Dnia 29 maja 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Kala
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 29 maja 2023 r.
w sprawie
K. K.
‎
kwestii przyjęcia wniosku skazanego o wznowienie postępowania zakończonego
prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku
‎
z dnia 14 października 2020 r., sygn. akt II AKz 447/20
utrzymującym w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w Białymstoku
‎
z dnia 27 sierpnia 2020 r., sygn. akt III K 31/20
na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia
27 sierpnia 2020 r., sygn. akt III K 3
1/20, Sąd Okręgowy w Białymstoku umorzył postępowanie w przedmiocie wydania wyroku łącznego i połączenia kar orzeczonych wobec skazanego K. K.:
- wyrokiem Sądu Rejonowego w Białymstoku sygn. akt III K 1303/06;
- wyrokiem Sądu Rejonowego w Białymstoku sygn. akt III K 3949/07;
- wyrokiem Sądu Rejonowego w Białymstoku sygn. akt III K 330/18;
- wyrokiem Sądu Okręgowemu w Białymstoku sygn. akt III K 141/18.
Postanowienie zawiera również rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów procesu (k. 77,79).
Po rozpoznaniu zażalenia wywiedzionego od tego orzeczenia przez obrońcę skazanego, postanowieniem z dnia 14 października 2020 r., sygn. akt II AKz 447/20, Sąd Apelacyjny w Białymstoku utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy i orzekł o kosztach procesu (k. 96 – 98).
Osobiście sporządzonym wnioskiem z dnia 14 marca 2023 r., skazany zwrócił się o wznowienie postępowania zakończonego ww. postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku, podnosząc zarzut obrazy prawa materialnego, tj. przepisów art. 85 § 1 k.k. w zw. z art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k., zarzut błędu w ustaleniach faktycznych oraz
rażącej niewspółmierności kary.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Złożony przez skazanego wniosek o wznowienie postępowania nie mógł zostać przyjęty.
Na wstępie przypomnieć wypada, że instytucja wznowienia postępowania należy do kręgu nadzwyczajnych środków zaskarżenia, których procesowe uruchomienie może nastąpić wyłącznie na podstawie przesłanek ściśle określonych w ustawie. Katalog okoliczności otwierających drogę do wystąpienia z inicjatywą wzruszenia prawomocnego rozstrzygnięcia zawierają przepisy art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k., art. 540b k.p.k., art. 542 § 3 k.p.k.
Podkreślenia wymaga także to, że prawodawca nałożył na sąd wznowieniowy obowiązek kontrolowania wniosku z perspektywy tego, czy odwołuje się on do wskazanych wyżej podstaw wznowieniowych, już na pierwszym etapie kontroli wniosku. Przepis  art. 545 § 3 k.p.k. stanowi bowiem, że sąd orzekając jednoosobowo, odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od osoby wymienionej w § 2 art. 545 k.p.k. (czyli prokuratora, adwokata, radcy prawnego albo radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej), bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku, w szczególności odwołującego się do okoliczności, które były już rozpoznawane w postępowaniu o wznowienie postępowania, wynika jego oczywista bezzasadność. Na postanowienie o odmowie przyjęcia wniosku przysługuje zażalenie do tego samego sądu orzekającego w składzie trzech sędziów.
Pod pojęciem „oczywistej bezzasadności wniosku” należy rozumieć (poza sytuacją wymienioną wprost w powołanym przepisie, a związaną ze swoistym stanem „rei iudicatae”) takie przypadki, w których w rzeczonym wniosku, jako przyczynę wznowienia postępowania wskazano okoliczność niemieszczącą się w ustawowych podstawach wznowienia postępowania, albo też w ogóle nie podano żadnych podstaw wznowienia. Oczywiście bezzasadny jest również wniosek, w którym co prawda formalnie odwołano się do wskazanej w kodeksie postępowania karnego podstawy wznowieniowej, ale nie wyeksponowano konkretnych okoliczności przemawiających za wznowieniem postępowania albo przywołano okoliczności, które w powołanej podstawie wznowieniowej ewidentnie się nie mieszczą.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt przedmiotowej sprawy, należy wskazać, że w osobiście sporządzonym wniosku o wznowienie postępowania skazany nie podał żadnej z wymienionych w ustawie podstaw wznowieniowych. Do takich podstaw nie należy bowiem ani obraza prawa materialnego ani błąd w ustaleniach faktycznych będący konsekwencją wadliwej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, czy też rażąca niewspółmierność orzeczonej kary. Odnosząc się do zawartych we wniosku uwag dotyczących zmiany kolejności wykonywania kar, skarżącemu należy przypomnieć tylko tyle, że kompetencja do zarządzenia wykonania kar i środków w innej kolejności niż wynikająca z reguły określonej w art. 80 § 1 k.k.w., należy do sędziego penitencjarnego, a nie sądu orzekającego w przedmiocie wydania wyroku łącznego, czy też sądu, który wydał wyrok w pierwszej instancji (art. 80 § 2 k.k.w.).
W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy, kierując się treścią art. 545 § 3 k.p.k., odmówił przyjęcia osobistego wniosku K. K. o wznowienie postępowania, bez podjęcia działań zmierzających do usunięcia braków formalnych tego pisma, z uwagi na jego oczywistą bezzasadność.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.
(M.K.)
[ał]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI