IV KO 17/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał na posiedzeniu w dniu 21 lipca 2025 r. wniosek skazanego M.G. o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego P.K. od rozpoznania sprawy o sygnaturze akt IV KO 17/25. Wniosek ten był uzasadniony zarzutem braku spełnienia przez sędziego P.K. wymogów bezstronności i niezawisłości, wynikającym z faktu jego powołania na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego przy udziale Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie przepisów ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy, odwołując się do własnego orzecznictwa oraz orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, uznał, że okoliczności związane z procedurą powołania sędziego P.K. mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. W konsekwencji, orzekanie przez tego sędziego mogłoby prowadzić do naruszenia standardu niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą, co stanowiłoby naruszenie art. 6 ust. 1 EKPC oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Sąd podkreślił, że taka sytuacja prowadziłaby do uznania sądu za nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sąd Najwyższy zaznaczył, że przywołane orzecznictwo ETPC i SN w tej materii jest obszerne i nie wymaga ponownego przytaczania. W związku z tym, postanowiono wyłączyć sędziego P.K. od udziału w sprawie. Sąd odniósł się również do uchwały SN z 10 października 2024 r. (III CZP 44/23), wskazując, że nie ma ona zastosowania w tej sprawie, gdyż została wydana przez sędziów powołanych w tej samej wadliwej procedurze i nie może przełamać zasady dotyczącej skutków orzekania przez sędziów powołanych przy udziale KRS ukształtowanej ustawą z 2017 r.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego ze względu na wadliwość procedury jego powołania, w kontekście standardów konstytucyjnych i konwencyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji powołania sędziego SN przy udziale KRS ukształtowanej ustawą z 2017 r. i orzecznictwa ETPC w tym zakresie.
Zagadnienia prawne (1)
Czy sędzia Sądu Najwyższego powołany przy udziale Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z 2017 r. może orzekać w sprawie, czy jego powołanie rodzi uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności i niezawisłości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sędzia ulega wyłączeniu, jeśli istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, a orzekanie przez niego mogłoby prowadzić do naruszenia standardu niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że sposób powołania sędziego P.K. do SN, przy udziale KRS ukształtowanej ustawą z 2017 r., narusza standardy konstytucyjne i konwencyjne dotyczące bezstronności i niezawisłości sędziego, co uzasadnia jego wyłączenie od udziału w sprawie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M.G. | osoba_fizyczna | skazany |
| P.K. | osoba_fizyczna | sędzia Sądu Najwyższego |
Przepisy (7)
Główne
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie, lub gdy orzekanie przez sędziego mogłoby realnie prowadzić do naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 EKPC i uznania, że skład orzekający nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą.
Pomocnicze
k.p.k. art. 42 § § 1 i 4
Kodeks postępowania karnego
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. (Dz. U. z 2018 r., poz. 3), której przepisy dotyczą sposobu ukształtowania Krajowej Rady Sądownictwa i postępowania przed nią.
k.k. art. 165 § § 1 pkt. 2
Kodeks karny
k.k. art. 12 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 65 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy nienależytej obsady sądu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powołanie sędziego P.K. do Sądu Najwyższego nastąpiło w procedurze, która narusza standardy konstytucyjne i konwencyjne dotyczące bezstronności i niezawisłości sędziego. • Orzekanie przez sędziego powołanego w wadliwej procedurze mogłoby prowadzić do uznania sądu za nienależycie obsadzony.
Godne uwagi sformułowania
mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności • naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i uznania, że skład orzekający z udziałem sędziego nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą • sądem nienależycie obsadzonym w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. • nie może przełamać zasady dotyczącej skutków orzekania przez sędziów SN powołanych przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r.
Skład orzekający
Andrzej Tomczyk
przewodniczący
P.K.
sędzia sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego ze względu na wadliwość procedury jego powołania, w kontekście standardów konstytucyjnych i konwencyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji powołania sędziego SN przy udziale KRS ukształtowanej ustawą z 2017 r. i orzecznictwa ETPC w tym zakresie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności, niezależności sądownictwa i sposobu powoływania sędziów, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie publiczne i prawnicze.
“Sędzia Sądu Najwyższego wyłączony z powodu sposobu powołania. Czy to koniec problemów z praworządnością?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.