IV KO 17/13

Sąd Najwyższy2013-04-10
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawydobro wymiaru sprawiedliwościsędziapokrzywdzonywypadek drogowybezstronnośćautorytet sąduart. 37 kpk

Sąd Najwyższy przekazał sprawę karną dotyczącą wypadku drogowego innemu sądowi okręgowemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdyż pokrzywdzony był sędzią sądu orzekającego.

Sąd Okręgowy w X. wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania sprawy oskarżonej A. G. innemu sądowi równorzędnemu. Powodem była okoliczność, że pokrzywdzony w wypadku drogowym, którego spowodowanie zarzucono oskarżonej, był sędzią Sądu Okręgowego w X. Sąd Najwyższy uznał inicjatywę za zasadną, wskazując na potrzebę budowania autorytetu wymiaru sprawiedliwości i uniknięcia społecznego przekonania o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy.

Sąd Najwyższy rozpoznał inicjatywę Sądu Okręgowego w X. dotyczącą przekazania sprawy oskarżonej A. G. innemu sądowi równorzędnemu. Inicjatywa ta wynikała z faktu, że pokrzywdzony w wypadku drogowym, którego spowodowanie zarzucono oskarżonej, był sędzią Sądu Okręgowego w X. Sąd Okręgowy obawiał się, że ta okoliczność może wywoływać w odbiorze społecznym usprawiedliwione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy przez ten sąd. Sąd Najwyższy, podzielając argumentację Sądu Okręgowego, uznał inicjatywę za zasadną. Podkreślono, że przekazanie sprawy w trybie art. 37 kpk jest dopuszczalne tylko w wyjątkowych przypadkach, gdy przemawiają za tym istotne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości. W niniejszej sprawie, rozpoznawanie sprawy przez Sąd Okręgowy w X. mogłoby negatywnie wpływać na autorytet wymiaru sprawiedliwości, nawet jeśli sąd byłby przekonany o swojej bezstronności. W związku z tym, Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Y.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli może to wywoływać w odbiorze społecznym usprawiedliwione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że rozpoznawanie sprawy przez sąd, w którym orzeka pokrzywdzony, może podważać autorytet wymiaru sprawiedliwości i budzić wątpliwości co do bezstronności, nawet jeśli sąd jest przekonany o swojej obiektywności. Względy te przemawiają za przekazaniem sprawy w trybie art. 37 kpk.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
A. G.osoba_fizycznaoskarżona
R. J.osoba_fizycznapokrzywdzony (syn M. J.)

Przepisy (1)

Główne

kpk art. 37

Kodeks postępowania karnego

Dopuszczalność przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości w wyjątkowych przypadkach.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Okoliczność, że pokrzywdzony jest sędzią sądu orzekającego, może budzić wątpliwości co do bezstronności w odbiorze społecznym. Przekazanie sprawy jest konieczne dla budowania autorytetu wymiaru sprawiedliwości.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości usprawiedliwione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy budowaniu autorytetu wymiaru sprawiedliwości

Skład orzekający

Zbigniew Puszkarski

przewodniczący

Piotr Hofmański

sprawozdawca

Kazimierz Klugiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 37 kpk w kontekście konfliktu interesów związanego z rolą sędziego jako pokrzywdzonego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy pokrzywdzony jest sędzią sądu orzekającego w tej samej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje, jak nawet pozorne konflikty interesów mogą wpływać na postrzeganie sprawiedliwości i autorytet sądownictwa, co jest istotne dla prawników i społeczeństwa.

Czy sędzia może być pokrzywdzonym w sprawie prowadzonej przez własny sąd?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KO 17/13
POSTANOWIENIE
Dnia 10 kwietnia 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Zbigniew Puszkarski (przewodniczący)
‎
SSN Piotr Hofmański (sprawozdawca)
‎
SSN Kazimierz Klugiewicz
na posiedzeniu
w sprawie A. G.
‎
w przedmiocie inicjatywy sądu właściwego do rozpoznania sprawy o przekazanie jej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości
zawartego w postanowieniu Sądu Okręgowego w X.
‎
z dnia 19 lutego 2013 r.,
skierowanego w trybie art. 37 kpk do Sądu Najwyższego
p o s t a n o w i ł
uwzględniając inicjatywę Sądu Okręgowego w X. sprawę przekazać do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Y.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 19 lutego 2013 r. Sąd Okręgowy w X. zwrócił się z inicjatywą do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy oskarżonej A. G. innemu sądowi równorzędnemu, motywując to okolicznością, że oskarżyciel posiłkowy R. J., syn M. J., który poniósł śmierć w wypadku drogowym, którego spowodowanie zarzucane jest A. G., jest sędzią Sądu Okręgowego w X., a okoliczność ta  mogłaby w odbiorze społecznym wywoływać usprawiedliwione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy przez ten Sąd.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Inicjatywa Sądu Okręgowego w X. jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie. Niejednokrotnie podnoszono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 kpk, jako odstępstwo od fundamentalnego prawa do rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, jest możliwe tylko w  zupełnie wyjątkowych przypadkach, kiedy istotne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości za takim właśnie przekazaniem przemawiają.
Tak jest w niniejszej sprawie. Abstrahując od argumentacji wskazanej w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 13 kwietnia 2011 r., IV KO 25/11, wydanym w związku z inicjatywą Sadu Okręgowego w X. podjętą po wpłynięciu poprzedniej apelacji w niniejszej sprawie i w pełni podzielając motywy sformułowane przez Sąd Okręgowy w niniejszej sprawie należy wskazać, że rozpoznawanie sprawy oskarżonej A. G. przez Sąd Okręgowy w X.  nie służyłoby budowaniu autorytetu wymiaru sprawiedliwości z uwagi na możliwe społeczne przekonanie o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy w tym Sadzie. Względy te przemawiają za uwzględnieniem inicjatywy Sądu Okręgowego, nawet jeśli Sąd Najwyższy przekonany jest o tym, że owo przekonanie nie byłoby uzasadnione.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI