IV KO 127/10

POSTANOWIENIE Z DNIA 10 LISTOPADA 2010 R. IV KO 127/10 Charakter przyczyny wyłączenia sędziego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. świadczy o tym, że ocena jej zaistnienia powinna zostać dokonana na czas orzekania w sprawie, gdyż – rebus sic stantibus – może w dalszym postępowaniu stracić na aktualności. Tym samym, wyłączenie sędziego od rozpoznania apelacji w określonej sprawie nie oznacza, że po przekazaniu tej sprawy do ponownego rozpoznania jest on także wyłączony od orzeka- nia w kwestiach procesowych jakie ujawnią się w toku dalszego postępo- wania. Przewodniczący: sędzia SN T. Grzegorczyk. Sędziowie SN: J. Dołhy, D. Świecki (sprawozdawca). Sąd Najwyższy w sprawie Elżbiety L. i innych, oskarżonych o prze- stępstwo z art. 270 § 1 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posie- dzeniu w dniu 10 listopada 2010 r. wniosku Sądu Rejonowego w D. w przedmiocie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równo- rzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił wniosku n i e u w z g l ę d n i ć. U Z A S A D N I E N I E Postanowieniem z dnia 5 października 2010 r. Sąd Rejonowy w D. wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie niniejszej sprawy do rozpo- 2 znania innemu sądowi równorzędnemu – w trybie art. 37 k.p.k. Jako prze- słankę zastosowania tego przepisu Sąd wnioskujący podniósł, że sprawa została przekazana do rozpoznania temu Sądowi w związku z postanowie- niem Sądu Okręgowego w T. z dnia 7 kwietnia 2010 r. o wyłączeniu od jej rozpoznania sędziów Sądu Rejonowego w T. W ocenie Sądu występujące- go krytycznie należy odnieść się do tego postanowienia, zważywszy że w jego wydaniu uczestniczył sędzia, który uprzednio sam został wyłączony od orzekania w tej sprawie, co podważa wiarygodność wymiaru sprawiedliwo- ści, a więc i godzi w jego dobro. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w D. o przekazanie sprawy do rozpozna- nia innemu sądowi równorzędnemu nie mógł zostać uwzględniony, albo- wiem art. 37 k.p.k. nie stanowi podstawy do występowania do Sądu Naj- wyższego o skontrolowanie prawidłowości czynności podejmowanych przez sądy w kwestii właściwości i ewentualne korygowanie nieprawidło- wych bądź niesprawiedliwych w tym przedmiocie decyzji. Tego bowiem domaga się Sąd występujący, kwestionując zasadność i dopuszczalność decyzji podejmowanych przez Sąd Okręgowy w T., tak w kwestii wyłącze- nia od rozpoznania sprawy wszystkich sędziów Sądu Rejonowego w T., jak i co do brania udziału w jej wydaniu przez sędziego tego Sądu, pomimo wcześniejszego wyłączenia go od rozpoznania tej sprawy przez Sąd Ape- lacyjny w K. W związku z tym należy stwierdzić, że kwestia zasadności wyłącze- nia sędziów Sądu Rejonowego w T., budzi wątpliwości w zakresie prawi- dłowości procedowania w tym przedmiocie z uwagi na wyłączenie sędziów na podstawie złożonych oświadczeń, a nie w związku z wydaniem decyzji procesowych o wyłączeniu konkretnych sędziów. Nie można bowiem wyłą- czyć sędziego „na przyszłość” od rozpoznania sprawy, jeżeli nie został on wyznaczony do jej rozpoznania. Jednakże z tego powodu, wskazany przez 3 Sąd Rejonowy w D. tryb przekazania sprawy na podstawie art. 37 k.p.k., jak należy wnioskować, z powrotem do Sądu Rejonowego w T., nie jest możliwy. Natomiast w kwestii wydania orzeczenia przez sędziego Sądu Okrę- gowego w T. w przedmiocie wyłączenia sędziów Sądu Rejonowego w T. i przekazania sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w D., to należy stwierdzić, że pomimo wcześniejszego wyłączenia tego sędziego od roz- poznania sprawy przez Sąd Apelacyjny w K., nie doszło do naruszenia art. 41 § 1 k.p.k. Zauważyć bowiem trzeba, że zmienił się układ procesowy w związku w uchyleniem wyroku i przekazaniem sprawy do ponownego roz- poznania sądowi właściwemu na zasadach ogólnych. Postanowienie Sądu Apelacyjnego w K. o wyłączeniu sędziów Sądu Okręgowego w T. wydane bowiem zostało w związku z koniecznością rozpoznania apelacji przez ten Sąd. W postanowieniu tym sprawę przekazano do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K. Wówczas wyłączenie sędziów Sądu Okręgowego w T. dotyczyło rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym, a więc ape- lacji od wyroku. Charakter przyczyny wyłączenia sędziego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. świadczy o tym, że ocena jej zaistnienia powinna zostać dokonana na czas orzekania w danej sprawie, gdyż – rebus sic stantibus – może w dalszym postępowaniu stracić na aktualności. Tym samym wyłą- czenie sędziego od rozpoznania apelacji w danej sprawie nie oznacza, że po przekazaniu tej sprawy do ponownego rozpoznania jest on także wyłą- czony od orzekania w kwestiach procesowych jakie ujawnią się w toku dal- szego postępowania. Nie było więc przeszkód, aby sędzia Sądu Okręgo- wego w T., w związku uchyleniem wyroku do ponownego rozpoznania przez Sąd Okręgowy w K., orzekał w sprawie wyłączenia sędziów Sądu, któremu przekazano sprawę do ponownego rozpoznania. Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w postano- wieniu.