IV KO 118/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił skazanemu ustanowienia obrońcy z urzędu i zwolnienia od opłaty, uznając, że posiada on wystarczające środki finansowe.
Skazany M.W. złożył wniosek o zwolnienie od opłaty i ustanowienie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, wskazując, że skazany nie wykazał braku środków na obronę, a dysponuje kwotą 3394,02 zł.
Skazany M.W. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o zwolnienie od opłaty oraz ustanowienie obrońcy z urzędu, aby móc sporządzić wniosek o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnymi wyrokami Sądu Apelacyjnego w [...] z lat 1997 i 2001. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek na posiedzeniu w dniu 19 marca 2019 r., postanowił go nie uwzględnić. Uzasadnienie opiera się na przepisach Kodeksu postępowania karnego (art. 545 § 2, art. 78 § 1 i 1a) oraz ustawy o opłatach w sprawach karnych. Sąd wskazał, że skazany nie wykazał w sposób należyty, iż nie jest w stanie ponieść kosztów obrony bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny. Podkreślono, że skazany posiada do dyspozycji kwotę 3394,02 zł, nie ma obciążeń finansowych i może nią swobodnie dysponować. Sam fakt przebywania w jednostce penitencjarnej nie jest wystarczającą przesłanką do przyznania obrońcy z urzędu i zwolnienia od opłat, gdy dostępne są środki finansowe.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, skazany nie może żądać ustanowienia obrońcy z urzędu i zwolnienia od opłaty, jeśli posiada środki finansowe pozwalające na pokrycie kosztów obrony i opłaty.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na przepisy k.p.k. i ustawy o opłatach w sprawach karnych, stwierdził, że skazany musi wykazać brak możliwości poniesienia kosztów obrony. W sytuacji, gdy skazany dysponuje znacznymi środkami finansowymi, jego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
nie uwzględnić wniosku
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M.W. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.k. art. 545 § § 2 zd. 1
Kodeks postępowania karnego
Wniosek o wznowienie postępowania, jeżeli nie pochodzi od prokuratora, powinien być sporządzony i podpisany przez obrońcę albo pełnomocnika.
k.p.k. art. 78 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Oskarżony, który nie ma obrońcy z wyboru, może żądać, aby mu wyznaczono obrońcę z urzędu, jeżeli w sposób należyty wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów obrony bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny.
k.p.k. art. 624 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Sąd może zwolnić oskarżonego w całości lub w części od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych, jeżeli istnieją podstawy do uznania, że uiszczenie ich byłoby dla niego zbyt uciążliwe ze względu na sytuację rodzinną, majątkową i wysokość dochodów, jak również wtedy, gdy przemawiają za tym względy słuszności.
u.o.p.k. art. 15 § ust. 1 pkt 10
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
Od wniosku o wznowienie postępowania uiszcza się opłatę w wysokości 150 zł.
Pomocnicze
k.p.k. art. 78 § § 1a
Kodeks postępowania karnego
Przepis art. 78 § 1 k.p.k. stosuje się odpowiednio, jeżeli oskarżony żąda wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu dokonania określonej czynności procesowej.
u.o.p.k. art. 17 § ust. 1 i 3
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
Do zwolnienia od opłat stosuje się odpowiednio przepisy o zwolnieniu od kosztów postępowania karnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skazany nie wykazał w sposób należyty, że nie jest w stanie ponieść kosztów obrony bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny. Skazany posiada do dyspozycji środki finansowe (3394,02 zł), które umożliwiają mu uiszczenie opłaty i pokrycie kosztów wynagrodzenia dla obrońcy z wyboru. Sam fakt pobytu skazanego w jednostce penitencjarnej nie jest wystarczającą przesłanką do ustanowienia obrońcy z urzędu i zwolnienia od opłaty.
Godne uwagi sformułowania
nie wykazał w sposób należyty, że nie jest w stanie ponieść kosztów obrony bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny posiada do dyspozycji 3394,02 zł, nie posiada obciążeń finansowych, zaś ww. kwotą może dysponować w każdym czasie Sam fakt pobytu skazanego w jednostce penitencjarnej [...] nie jest wystarczającą przesłanką
Skład orzekający
Małgorzata Wąsek-Wiaderek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o obrońcę z urzędu i zwolnienie od opłat w sprawach karnych, zwłaszcza w kontekście posiadanych środków finansowych przez skazanego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skazanego posiadającego środki finansowe, nie dotyczy osób faktycznie ubogich.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy rutynowej procedury wnioskowania o obrońcę z urzędu i zwolnienie od opłat, jednakże pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów w kontekście posiadanych przez skazanego środków finansowych.
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV KO 118/18 POSTANOWIENIE Dnia 19 marca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek w sprawie M.W. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 marca 2019 r., wniosku skazanego o zwolnienie od opłaty oraz ustanowienie obrońcy z urzędu celem sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 11 grudnia 1997 r., sygn. II AKa […] oraz prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 31 października 2001 r., sygn. II AKa […] postanowił nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE W złożonym w dniu 27 grudnia 2018 r. wniosku skazany M.W. wniósł o zwolnienie od opłaty oraz ustanowienie obrońcy z urzędu, z uwagi na brak środków na ustanowienie obrońcy z wyboru, celem sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 11 grudnia 1997 r., sygn. II AKa […], oraz prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 31 października 2001 r., sygn. II AKa […]. Sąd Najwyższy rozważył co następuje. Wniosek skazanego nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 545 § 2 zd. 1 k.p.k. stanowi, że wniosek o wznowienie postępowania, jeżeli nie pochodzi od prokuratora, powinien być sporządzony i podpisany przez obrońcę albo pełnomocnika. Zgodnie z art. 78 § 1 k.p.k. oskarżony, który nie ma obrońcy z wyboru, może żądać, aby mu wyznaczono obrońcę z urzędu, jeżeli w sposób należyty wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów obrony bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny. Z kolei, stosownie do art. 78 § 1a k.p.k., przepis art. 78 § 1 k.p.k. stosuje się odpowiednio, jeżeli oskarżony żąda wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu dokonania określonej czynności procesowej. Przepis art. 624 § 1 k.p.k. stanowi, że sąd może zwolnić oskarżonego w całości lub w części od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych, jeżeli istnieją podstawy do uznania, że uiszczenie ich byłoby dla niego zbyt uciążliwe ze względu na sytuację rodzinną, majątkową i wysokość dochodów, jak również wtedy, gdy przemawiają za tym względy słuszności. Z kolei zgodnie z przepisami art. 15 ust. 1 pkt 10 oraz art. 17 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (tj.: Dz. U. z 1983 r., Nr 49, poz. 223, ze zm.), od wniosku o wznowienie postępowania uiszcza się opłatę w wysokości 150 zł, przy czym do zwolnienia od opłat stosuje się odpowiednio przepisy o zwolnieniu od kosztów postępowania karnego. Skazany nie wykazał w żaden sposób, że „nie jest w stanie ponieść kosztów obrony bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny”, w sytuacji gdy ciężar dowodu istnienia tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy. Podkreślić też należy, że z informacji przekazanej przez Zakład Karny w R. wynika, iż skazany ma do dyspozycji 3394,02 zł, nie posiada obciążeń finansowych, zaś ww. kwotą może dysponować w każdym czasie. Sam fakt pobytu skazanego w jednostce penitencjarnej, do którego odwołuje się we wniosku M.W., nie jest wystarczającą przesłanką, aby ustanowić skazanemu obrońcę z urzędu i zwolnić od obowiązku uiszczenia stosownej opłaty, w sytuacji gdy posiada on do dyspozycji środki finansowe umożliwiające uiszczenie opłaty i pokrycie kosztów wynagrodzenia dla obrońcy z wyboru. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w na wstępie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI