IV KO 113/17

Sąd Najwyższy2017-12-07
SNKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚrednianajwyższy
zniesławieniesędziabezstronnośćprzekazanie sprawySąd Najwyższywymiar sprawiedliwościobiektywizm

Sąd Najwyższy przekazał sprawę karną dotyczącą zniesławienia sędziego innemu sądowi okręgowemu w celu zapewnienia obiektywizmu i uniknięcia wątpliwości co do bezstronności.

Sąd Okręgowy w K. wystąpił z inicjatywą przekazania sprawy karnej, w której oskarżonym jest J.F., a pokrzywdzonym sędzia tego sądu, do innego sądu. Uzasadniono to potrzebą zapewnienia odbioru społecznego o bezstronności sądów i uniknięcia wątpliwości co do obiektywizmu rozpoznania sprawy przez sąd, w którym orzeka pokrzywdzona. Sąd Najwyższy podzielił to stanowisko, uznając, że takie okoliczności uzasadniają przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu.

Sąd Najwyższy rozpoznał inicjatywę przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zainicjowaną przez Sąd Okręgowy w K. Sprawa dotyczyła oskarżonego J.F., skazanego nieprawomocnie przez Sąd Rejonowy w K. za przestępstwa zniesławienia i znieważenia sędziego Sądu Okręgowego w K. Sąd Okręgowy uzasadnił wniosek tym, że rozpoznanie apelacji przez sąd, w którym orzeka pokrzywdzona, może rodzić w odbiorze społecznym przekonanie o braku pełnego obiektywizmu. Podkreślono, że dobro wymiaru sprawiedliwości obejmuje również kształtowanie zaufania do bezstronności sądów. Sąd Najwyższy przychylił się do tego stanowiska, uznając, że sytuacja, w której stroną pokrzywdzoną jest sędzia tego samego sądu, może realnie narazić wizerunek wymiaru sprawiedliwości. W związku z tym, na podstawie art. 37 k.p.k., sprawę przekazano do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w P., jako sądowi równorzędnemu położonemu w innej apelacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, należy przekazać sprawę innemu sądowi równorzędnemu.

Uzasadnienie

Rozpoznanie sprawy przez sąd, w którym orzeka pokrzywdzona osoba, może rodzić w odbiorze społecznym przekonanie o braku pełnego obiektywizmu. Dobro wymiaru sprawiedliwości obejmuje również kształtowanie zaufania do bezstronności sądów, co uzasadnia odstępstwo od ogólnych reguł właściwości miejscowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi

Strony

NazwaTypRola
J.F.osoba_fizycznaoskarżony
sędzia Sądu Okręgowego w K.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Instytucja przewidziana do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w celu ochrony dobra wymiaru sprawiedliwości, gdy rozpoznanie sprawy przez sąd właściwy miejscowo mogłoby narazić wizerunek i prestiż wymiaru sprawiedliwości.

Pomocnicze

k.k. art. 212 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 226 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 91 § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potrzeba ochrony wizerunku i prestiżu wymiaru sprawiedliwości. Kształtowanie w odbiorze społecznym przekonania o całkowitej bezstronności sądów. Możliwość naruszenia obiektywizmu w sytuacji, gdy pokrzywdzonym jest sędzia sądu rozpoznającego sprawę.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości kształtowania w odbiorze społecznym przekonania o całkowitej bezstronności sądów narazić wizerunek i prestiż wymiaru sprawiedliwości

Skład orzekający

Roman Sądej

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy innemu sądowi w sytuacjach budzących wątpliwości co do bezstronności lub obiektywizmu, zwłaszcza gdy stroną jest sędzia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zastosowania art. 37 k.p.k.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy dbają o swój wizerunek i zaufanie społeczne, nawet w sytuacjach, gdy pokrzywdzonym jest sędzia. Podkreśla znaczenie postrzegania bezstronności.

Czy sędzia może być stronniczy we własnej sprawie? Sąd Najwyższy reaguje.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KO 113/17
POSTANOWIENIE
Dnia 7 grudnia 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Roman Sądej
w sprawie
J.F. ,
oskarżonego o przestępstwa z art. 212 § 1 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k., art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
‎
w dniu 7 grudnia 2017 r.,
‎
inicjatywy przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,
wyrażonej w postanowieniu Sądu Okręgowego w K. z dnia 19 października 2017r., sygn. akt IX Ka (…),
na podstawie art. 37 k.p.k.
postanowił:
przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w P..
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w K. wystąpił z inicjatywą przekazania do rozpoznania innemu sądowi środka odwoławczego od wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 10 maja 2017r., na mocy którego J.F.  nieprawomocnie został skazany za popełnienie czynów z art. 212 § 1 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k. oraz 226 § 1 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k. na szkodę sędziego Sądu Okręgowego w K. (277-278v). Wskazał, iż stan powyższy może w odbiorze społecznym rodzić przekonanie, że rozpoznanie sprawy przez sąd, w którym orzeka pokrzywdzona, nie gwarantuje pełnego obiektywizmu. Dobro wymiaru sprawiedliwości, jako przesłankę wskazaną w art. 37 k.p.k., postrzegać należy również jako potrzebę kształtowania w odbiorze społecznym przekonania o całkowitej bezstronności sądów. Jest to zatem szczególna okoliczność uzasadniająca odstępstwo od ogólnych reguł dotyczących właściwości miejscowej sądu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Stanowisko zawarte w wystąpieniu Sądu Okręgowego w K. zasługiwało na podzielenie. Niewątpliwie unikać należy sytuacji, w których rozpoznanie sprawy (apelacji od wyroku) przez sąd właściwy miejscowo mogłoby narazić wizerunek i  prestiż wymiaru sprawiedliwości.
Takie prawdopodobieństwo
in concreto
pozostawało realne z uwagi na fakt, że stroną pokrzywdzoną pozostaje sędzia Sądu Okręgowego w K., w sposób zupełnie naturalny utrzymująca kontakty co najmniej zawodowe z innymi sędziami tego Sądu.
Realia te uzasadniają zatem wykorzystanie wyjątkowej instytucji przewidzianej w art. 37 k.p.k. i na jego podstawie przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Sprawę przekazano do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w P. , jako położonemu w niedużej odległości od Sądu właściwego, ale już na obszarze innej apelacji.
as

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI