IV KO 11/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania wniosek o wznowienie postępowania w sprawie odmowy udzielenia przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności, wskazując na niedopuszczalność takiego trybu dla orzeczeń incydentalnych.
Skazany S. G. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku, które utrzymało w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w Łomży o odmowie udzielenia przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy uznał, że postępowanie w przedmiocie udzielenia przerwy w odbywaniu kary jest postępowaniem incydentalnym, które nie podlega zasadzie stałości i może być zmieniane na podstawie art. 24 § 1 k.k.w. w przypadku ujawnienia się nowych okoliczności. W związku z tym, wniosek o wznowienie postępowania w oparciu o przepisy k.p.k. został uznany za niedopuszczalny.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek skazanego S. G. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 12 stycznia 2024 r. (sygn. akt II AKzw 2433/23), które utrzymało w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w Łomży z dnia 7 listopada 2023 r. (sygn. akt 1 Kow 1557/23) o odmowie udzielenia skazanemu przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności. Skazany zarzucał naruszenie przepisów k.p.k. i k.k.w. oraz kwestionował prawidłowość oceny jego stanu zdrowia. Sąd Najwyższy stwierdził, że postępowanie dotyczące udzielenia przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności jest postępowaniem incydentalnym w ramach postępowania wykonawczego. Orzeczenia tego typu nie podlegają zasadzie stałości i mogą być zmieniane lub uchylane w każdym czasie na podstawie art. 24 § 1 k.k.w. w przypadku ujawnienia się nowych lub nieznanych wcześniej okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia. W związku z tym, że istnieje możliwość korekty orzeczenia w trybie art. 24 § 1 k.k.w., a nie ujawniono przesłanek do wznowienia postępowania na podstawie przepisów k.p.k. (art. 540 § 1 pkt 1, art. 540 § 2 i 3, art. 542 § 3 k.p.k.), wniosek o wznowienie postępowania został uznany za niedopuszczalny. Sąd Najwyższy, na podstawie art. 545 § 1 k.p.k. w zw. z art. 430 § 1 i art. 429 § 1 k.p.k., pozostawił wniosek bez rozpoznania, a na podstawie art. 639 k.p.k. obciążył skazanego kosztami sądowymi postępowania wznowieniowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o wznowienie postępowania w przedmiocie odmowy udzielenia przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności nie jest dopuszczalny w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania karnego, jeśli orzeczenie incydentalne może być zmienione lub uchylone w trybie art. 24 § 1 k.k.w.
Uzasadnienie
Postępowanie w przedmiocie udzielenia przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności jest postępowaniem incydentalnym, które nie podlega zasadzie stałości. Orzeczenia w tym zakresie mogą być zmieniane lub uchylane w każdym czasie na podstawie art. 24 § 1 k.k.w. w przypadku ujawnienia się nowych lub nieznanych okoliczności. Brak wymaganej 'ostateczności orzeczenia' wyklucza możliwość wznowienia postępowania w trybie k.p.k.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
pozostawiono wniosek bez rozpoznania
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. G. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (12)
Główne
k.p.k. art. 545 § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do pozostawienia wniosku o wznowienie postępowania bez rozpoznania.
k.p.k. art. 639
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do rozstrzygnięcia o kosztach sądowych.
k.k.w. art. 24 § 1
Kodeks karny wykonawczy
Umożliwia zmianę lub uchylenie prawomocnego postanowienia wydanego na podstawie przepisów k.k.w. na korzyść skazanego bez ograniczeń czasowych, o ile ujawnią się nowe lub poprzednio nieznane okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia.
Pomocnicze
k.p.k. art. 430 § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy rozpoznawania zażaleń.
k.p.k. art. 429 § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy rozpoznawania zażaleń.
k.k.w. art. 1 § 2
Kodeks karny wykonawczy
Przyznaje pierwszeństwo wzruszenia prawomocnych postanowień w postępowaniu wykonawczym w oparciu o nowe lub nieznane okoliczności.
k.p.k. art. 540 § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa przesłanki wznowienia postępowania.
k.p.k. art. 438
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy podstaw kasacji.
k.p.k. art. 440
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy rozpoznawania kasacji.
k.k.w. art. 153 § 2
Kodeks karny wykonawczy
Dotyczy udzielenia przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności.
k.p.k. art. 542 § 3
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy bezwzględnych przyczyn odwoławczych.
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa bezwzględne przyczyny odwoławcze.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie w przedmiocie udzielenia przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności jest postępowaniem incydentalnym, które nie podlega zasadzie stałości i może być zmieniane w trybie art. 24 § 1 k.k.w. Brak wymaganej 'ostateczności orzeczenia' wyklucza możliwość wznowienia postępowania w trybie k.p.k. Istnieje możliwość złożenia nowego wniosku o udzielenie przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności, gdyż reasumpcja decyzji nie podlega limitowaniu.
Odrzucone argumenty
Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.k. i k.k.w. oraz kwestionowanie prawidłowości oceny stanu zdrowia skazanego jako podstawa do wznowienia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Orzeczenia incydentalne, takie jak te dotyczące udzielenia przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności (art. 153 § 2 k.k.w.), nie podlegają zatem zasadzie stałości. Brak wymaganej „ostateczności orzeczenia” skutkuje tym, że wniosek o wznowienie przedmiotowego postępowania w zaistniałej sytuacji procesowej jest niedopuszczalny.
Skład orzekający
Ryszard Witkowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Niedopuszczalność wznowienia postępowania w sprawach incydentalnych, które mogą być korygowane w trybie art. 24 § 1 k.k.w."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wznowienie postępowania w przedmiocie przerwy w karze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z wznowieniem postępowania w kontekście wykonywania kary. Choć istotna dla prawników procesowych, może być mniej interesująca dla szerszej publiczności.
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN IV KO 11/24 POSTANOWIENIE Dnia 18 czerwca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ryszard Witkowski po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 czerwca 2024 r. wniosku S. G. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego Białymstoku z 12 stycznia 2024 r. sygn. akt II AKzw 2433/23, utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w Łomży z 7 listopada 2023 r. sygn. akt 1 Kow 1557/23 o odmowie udzielenia przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności, na podstawie art. 545 § 1 k.p.k. w zw. z art. 430 § 1 i art. 429 § 1 oraz art. 639 k.p.k. 1. pozostawić wniosek skazanego bez rozpoznania. 2. obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania wznowieniowego. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w Białymstoku postanowieniem z 12 stycznia 2024 r. w sprawie o sygn. akt II AKzw 2433/23 utrzymał w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w Łomży z 7 listopada 2023 r. o sygn. akt 1 Kow 1557/23 o odmowie udzielenia skazanemu S. G. przerwy w wykonywaniu kary pozbawienia wolności, stwierdzając, iż zaskarżone przez obrońcę skazanego postanowienie, nie wykazuje uchybień natury faktycznej lub prawnej, mogących stanowić podstawę jego zmiany. Pismem datowanym na 22 stycznia 2024 r., skazany S. G. skierował do Sądu Najwyższego osobisty wniosek o wznowienie powyższego postępowania zażaleniowego, odwołując się w jego treści do art. 540 § 1 k.p.k. w zw. z art. 438 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k. w zw. z art. 1 § 2 k.k.w., zarzucając naruszenie również szeregu innych przepisów kodeksu postępowania karnego oraz kodeksu karnego wykonawczego, kwestionując prawidłowość oceny stanu jego zdrowia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Postępowanie, którego wznowienia domaga się skarżący, jest incydentalnym postępowaniem wykonawczym w przedmiocie udzielenia przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności . Wznowienie takiego postępowania jako nadzwyczajny sposób wzruszenia prawomocnych orzeczeń dotyczy tylko takich orzeczeń, które z racji swej prawomocności nie mogą być wzruszone w innym trybie. Przepisy Kodeksu karnego wykonawczego, w szczególności przepis art. 1 § 2 k.k.w., przyznają pierwszeństwo wzruszenia prawomocnych postanowień, zapadłych w postępowaniu wykonawczym, w oparciu o nowe lub nieznane okoliczności w trybie art. 24 § 1 k.k.w. [por. postanowienie Sądu Najwyższego (dalej SN) z 5 lutego 2003 r. sygn. akt V KK 241/02 ]. Skoro art. 24 k.k.w. zezwala (na wniosek stron oraz z urzędu) na zmianę lub uchylenie prawomocnego postanowienia wydanego na podstawie przepisów kodeksu karnego wykonawczego na korzyść skazanego bez ograniczeń czasowych, o ile ujawnią się nowe lub poprzednio nieznane okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia, to wówczas nie można stwierdzić, że takie orzeczenie jest ostateczne. Brak wymaganej „ostateczności orzeczenia” skutkuje tym, że wniosek o wznowienie przedmiotowego postępowania w zaistniałej sytuacji procesowej jest niedopuszczalny (por. postanowienie SN z 15 kwietnia 2010 r. sygn. akt III KO 33/10). Orzeczenia incydentalne, takie jak te dotyczące udzielenia przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności (art. 153 § 2 k.k.w.), nie podlegają zatem zasadzie stałości. Mogą być uchylone lub zmienione w każdym czasie poza trybem odwoławczym, stosownie do zmieniającej się sytuacji procesowej. Kontrola przeprowadzona w trybie art. 24 § 1 k.k.w., nie podlega kontroli w postępowaniu wznowieniowym, jeśli zarzuty dotyczą jedynie okoliczności natury faktycznej - in concreto oceny staniu zdrowia skazanego . Wprawdzie odmowa udzielenia przerwy w karze ma negatywne konsekwencje dla samego skazanego, niemniej jednak nie rozstrzyga w zakresie jego odpowiedzialności karnej. W postępowaniu wykonawczym, wznowienie wchodzi w rachubę jedynie w przypadku wystąpienia przesłanek prawnych, o których mowa w art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k., art. 540 § 2 i 3 k.p.k. albo gdy ujawni się jedna z bezwzględnych przyczyn odwoławczych (art. 542 § 3 k.p.k.). Należy również wziąć pod uwagę fakt, że wznowienie postępowania na podstawie przepisów kodeksu postępowania karnego w postępowaniu wykonawczym jest możliwe jedynie wówczas, gdy po pierwsze nie można dokonać korekty danego orzeczenia poprzez art. 24 § 1 k.k.w., a po drugie, gdy w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa (art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k.) albo gdy w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego lub organu międzynarodowego stracił moc lub uległ zmianie przepis prawny ( art. 540 § 2 i 3 k.p.k.), albo gdy ujawni się któraś z bezwzględnych przyczyn odwoławczych z art. 439 § 1 k.p.k.(art. 542 § 3 k.p.k.). W tym ostatnim przypadku tylko ex officio . Ponieważ żadnej z powyższych okoliczności w niniejszej sprawie nie ujawniono, a w świetle powyższego, nic nie stoi na przeszkodzie w złożeniu przez skazanego nowego wniosku o udzielenie przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności, gdyż reasumpcja decyzji o udzieleniu przerwy nie podlega żadnemu limitowaniu, na podstawie art. 545 § 1 k.p.k. w zw. z art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k., pozostawiono osobisty wniosek skazanego o wznowienie postępowania bez rozpoznania, zaś na podstawie art. 639 k.p.k., rozstrzygnięto o kosztach sądowych postępowania wznowieniowego. [PGW] [ms]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI