IV KO 11/19

Sąd Najwyższy2019-03-19
SNinneustrój sądówŚrednianajwyższy
przekazanie sprawydobro wymiaru sprawiedliwościwyłączenie sędziegosąd najwyższysąd rejonowybezstronnośćobiektywizm

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o przekazanie sprawy do innego sądu, uznając, że znajomość sędziów z byłym sędzią, obecnie radcą prawnym, nie podważa obiektywizmu postępowania.

Sąd Rejonowy w R. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadniono to tym, że sędziowie Sądu Rejonowego w R. znają osobiście B. K., którego czyny były przedmiotem dochodzenia, ponieważ w przeszłości był on sędzią tego sądu. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, stwierdzając, że znajomość służbowa czy towarzyska nie podważa obiektywizmu, zwłaszcza że B. K. nie jest już sędzią i zarzuty nie dotyczą jego poprzedniej funkcji.

Sąd Rejonowy w R. złożył wniosek do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia dochodzenia do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Jako podstawę wskazano dobro wymiaru sprawiedliwości, argumentując, że sędziowie Sądu Rejonowego w R. znają osobiście B. K., który miał dopuścić się przestępstw na szkodę M. K. i N. K., a B. K. w przeszłości był sędzią tego sądu. Sąd Najwyższy uznał jednak, że przedstawione okoliczności nie uzasadniają przekazania sprawy. Podkreślono, że przez „dobro wymiaru sprawiedliwości” rozumie się potrzebę ukształtowania przekonania o obiektywnym działaniu sądów. Sąd Najwyższy stwierdził, że znajomość służbowa czy towarzyska sędziów Sądu Rejonowego w R. z B. K. nie podważa tego przekonania. Po pierwsze, B. K. był sędzią tego sądu wiele lat temu i obecnie nie łączą go bliższe relacje zawodowe ani towarzyskie z obecnymi sędziami. Po drugie, zarzuty wobec B. K. nie mają związku z jego poprzednim stanowiskiem sędziego, a dotyczą jego aktualnej działalności jako radcy prawnego. Sąd Najwyższy powołał się na wcześniejsze postanowienia Sądu Rejonowego w R., które już oceniły te okoliczności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sama znajomość służbowa lub towarzyska, zwłaszcza gdy osoba ta nie pełni już funkcji w sądzie, a zarzuty nie dotyczą jej poprzedniej działalności, nie uzasadnia przekazania sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości, rozumiane jako potrzeba ukształtowania przekonania o obiektywnym działaniu sądów, nie jest podważone przez znajomość sędziów z byłym sędzią, który obecnie jest radcą prawnym. Kluczowe jest, że zarzuty nie mają związku z jego poprzednią funkcją, a relacje nie są już bliskie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie uwzględnić wniosku

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznawnioskodawca
N. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Prokuratura Okręgowa w T.organ_państwowyorgan prowadzący postępowanie przygotowawcze
Sąd Rejonowy w R.organ_państwowywnioskujący o przekazanie sprawy
B. K.osoba_fizycznaosoba, której czyny dotyczyły dochodzenia

Przepisy (1)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przez „dobro wymiaru sprawiedliwości” należy rozumieć w szczególności potrzebę ukształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywnym działaniu sądów i bezstronności w rozpoznaniu każdej sprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Znajomość służbowa czy towarzyska sędziów z byłym sędzią, który obecnie jest radcą prawnym, nie podważa obiektywizmu postępowania. Zarzuty wobec B. K. nie mają związku z zajmowanym uprzednio stanowiskiem sędziego Sądu Rejonowego w R.

Odrzucone argumenty

Procedowanie przez Sąd Rejonowy w R. mogłoby być postrzegane jako nieobiektywne z uwagi na znajomość sędziów z B. K.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości potrzeba ukształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywnym działaniu sądów i bezstronności w rozpoznaniu każdej sprawy

Skład orzekający

Eugeniusz Wildowicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia „dobra wymiaru sprawiedliwości” w kontekście znajomości sędziów z uczestnikami postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy osoba, której czyny są przedmiotem dochodzenia, była w przeszłości sędzią tego samego sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje, jak sądy podchodzą do kwestii potencjalnego konfliktu interesów i jak interpretują pojęcie obiektywizmu, co jest istotne dla prawników.

Czy znajomość sędziów z byłym kolegą po fachu dyskwalifikuje sąd?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KO 11/19
POSTANOWIENIE
Dnia 19 marca 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Eugeniusz Wildowicz
w sprawie z zażalenia
M. K.
i
N. K.
na postanowienie prokuratora Prokuratury Okręgowej w T.
z dnia 13 października 2017 r., sygn. akt PO I Ds
[…]
o odmowie wszczęcia dochodzenia
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 19 marca 2019 r.
wniosku Sądu Rejonowego w R.
z dnia 17 stycznia 2019 r.
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 17 stycznia 2019 r. Sąd Rejonowy w R. wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania – na podstawie art. 37 k.p.k. – sprawy z zażalenia M. K. i N. K. na postanowienie prokuratora Prokuratury Okręgowej w T. z dnia 13 października 2017 r., sygn. akt PO I Ds
[…]
o odmowie wszczęcia dochodzenia do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości.
Uzasadniając wniosek stwierdził, że w zaistniałej w sprawie sytuacji procesowej procedowanie przez Sąd Rejonowy w R. mogłoby być postrzegane zarówno przez strony, jak i w odbiorze społecznym, jako nieobiektywne. Wskazał, że postępowanie przygotowawcze, które zostało zakończone postanowieniem prokuratora Prokuratury Okręgowej w T. z dnia 13 października 2017 r., sygn. akt PO I Ds
[…]
o odmowie wszczęcia dochodzenia dotyczyło m.in. czynów B. K., który to miał rzekomo dopuścić się przestępstw na szkodę M. K. i N. K., a jak wynika z treści części oświadczeń złożonych przez sędziów Sądu Rejonowego w R., w tym oświadczenia sędziego referenta, znają oni osobiście B. K. z racji kontaktów służbowych, bowiem był on w przeszłości sędzią tego Sądu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek
nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedstawione w nim okoliczności nie uzasadniają przekazania sprawy w trybie właściwości delegacyjnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Przypomnieć należy, że przez „dobro wymiaru sprawiedliwości” w myśl przepisu art. 37 k.p.k. należy rozumieć w szczególności potrzebę ukształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywnym działaniu sądów i bezstronności w rozpoznaniu każdej sprawy.
W niniejszej sprawie tego przekonania nie może podważyć powołana we wniosku okoliczność znajomości służbowej czy towarzyskiej tak sędziego referenta, jego żony, jak również innych sędziów Sądu Rejonowego w R. z B. K.. Po pierwsze, sędzią tego Sądu był on wiele lat temu; obecnie nie łączą ich bliższe relacje zawodowe ani towarzyskie. Po drugie, zarzuty podnoszone wobec B. K. nie mają żadnego związku z zajmowanym uprzednio stanowiskiem sędziego Sądu Rejonowego w R., a wyłącznie aktualnie wykonywanym zawodem radcy prawnego. Tak te okoliczności ocenił już Sąd Rejonowy w R. w postanowieniu z dnia 10 kwietnia 2018 r. i z dnia 26 lipca 2018 r., rozpoznając wnioski sędziego referenta o wyłączenie go od rozpoznania sprawy oraz wniosek skarżącego M. K. o wyłączenie „wszystkich sędziów orzekających w Sądzie Rejonowym w R.”.
Mając powyższe na uwadze, uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości nie przemawia za skorzystaniem w rozważanej sprawie z instytucji przewidzianej w art. 37 k.p.k., Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI