IV KO 104/22

Sąd Najwyższy2022-12-07
SNKarnewznowienie postępowaniaŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniaSąd Najwyższykara śmiercizabójstwozgwałcenieKodeks postępowania karnegobezzasadność wniosku

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zabójstw i zgwałceń ze względu na oczywistą bezzasadność i brak nowych okoliczności.

Córka skazanego za wielokrotne zabójstwa i zgwałcenia złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego z 1985 roku. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., odmówił przyjęcia wniosku z powodu jego oczywistej bezzasadności. Podkreślono, że wnioskodawczyni nie przedstawiła żadnych nowych okoliczności mogących stanowić podstawę do wznowienia, a sprawa była już wcześniej procedowana w przedmiocie wznowienia.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek J. B., córki skazanego M. Z., o wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 11 lipca 1985 r. (sygn. II KR 158/85). Skazany M. Z. został pierwotnie skazany przez Sąd Wojewódzki w Katowicach za cztery zabójstwa ze zgwałceniem, dwanaście zgwałceń oraz kilkanaście kradzieży, a ostatecznie orzeczono wobec niego karę łączną śmierci. Wniosek o wznowienie postępowania został złożony przez córkę skazanego w dniu 6 września 2022 r. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., postanowił odmówić przyjęcia wniosku z powodu jego oczywistej bezzasadności. Uzasadnienie wskazuje, że przepis ten obliguje sąd do odmowy przyjęcia wniosku o wznowienie, jeśli nie został on sporządzony i podpisany przez obrońcę lub pełnomocnika, a jego bezzasadność jest oczywista. Sąd podkreślił, że w tej sprawie już wcześniej procedowano w przedmiocie wznowienia (sygn. IV KO 75/21), gdzie wnioskodawczyni wyznaczono pełnomocnika z urzędu, który stwierdził brak podstaw do nadzwyczajnego środka zaskarżenia. Wnioskodawczyni nie uzupełniła braków formalnych wniosku, co skutkowało odmową przyjęcia jej osobistego wniosku. Obecny wniosek również nie zawierał żadnych konkretnych okoliczności uprawdopodabniających podstawy wznowieniowe, co uzasadniało odmowę przyjęcia go w trybie art. 545 § 3 k.p.k. bez dalszych czynności procesowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek taki podlega odmowie przyjęcia na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. z powodu oczywistej bezzasadności.

Uzasadnienie

Art. 545 § 3 k.p.k. obliguje sąd do odmowy przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, jeśli nie spełnia on wymogów formalnych (np. brak podpisu obrońcy) i jego bezzasadność jest oczywista, bez konieczności wzywania do uzupełnienia braków.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmówiono przyjęcia wniosku

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w reprezentacji Sądu Najwyższego)

Strony

NazwaTypRola
M. Z.osoba_fizycznaskazany
J. B.osoba_fizycznawnioskodawczyni (córka skazanego)

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 545 § 3

Kodeks postępowania karnego

Przepis obliguje do odmowy przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania złożonego przez stronę (w tym osobę najbliższą), która nie dopełniła wymogu sporządzenia i podpisania go przez obrońcę lub pełnomocnika, wobec jego oczywistej bezzasadności, bez konieczności uprzedniego wzywania do uzupełnienia braku formalnego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 542 § 2

Kodeks postępowania karnego

Określa krąg osób najbliższych, które mogą złożyć wniosek o wznowienie postępowania.

k.p.k. art. 545 § 2

Kodeks postępowania karnego

Określa wymóg sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie przez obrońcę lub pełnomocnika.

k.p.k. art. 120

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku.

k.k. art. 148 § 1

Kodeks karny

Dotyczy przestępstwa zabójstwa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oczywista bezzasadność wniosku o wznowienie postępowania. Brak przedstawienia przez wnioskodawczynię nowych okoliczności mogących stanowić podstawę wznowienia. Niespełnienie wymogu formalnego sporządzenia wniosku przez obrońcę lub pełnomocnika. Wcześniejsze procedowanie w przedmiocie wznowienia postępowania i brak podstaw do jego wznowienia.

Godne uwagi sformułowania

oczywista bezzasadność złożonego wniosku o wznowienie postępowania przepis powyższy obliguje do przeprowadzenia kontroli wniosku o wznowienie postępowania złożonego przez stronę (...) która nie dopełniła wymogu sporządzenia i podpisania go przez obrońcę lub pełnomocnika (...) - bez konieczności uprzedniego wzywania do uzupełnienia braku formalnego Oczywistą bezzasadność wniosku wiązać należy między innymi z sytuacją, w której w sposób jaskrawy i nie wymagający szczególnie pogłębionego badania widoczny jest brak podstaw wznowieniowych

Skład orzekający

Igor Zgoliński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania karnego, w szczególności art. 545 § 3 k.p.k. w kontekście wniosków składanych przez osoby najbliższe i oczywistej bezzasadności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i braku nowych okoliczności w sprawie o bardzo poważnych przestępstwach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy wniosku o wznowienie postępowania w sprawie o bardzo poważne przestępstwa, w tym karę śmierci, co nadaje jej pewien ciężar gatunkowy. Jednakże, rozstrzygnięcie jest czysto proceduralne i opiera się na braku nowych okoliczności i formalnych wymogach.

Czy można wznowić postępowanie w sprawie o zabójstwo i zgwałcenie po kilkudziesięciu latach? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt IV KO 104/22
POSTANOWIENIE
Dnia 7 grudnia 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Igor Zgoliński
w sprawie M.
Z.
‎
skazanego z art. 148 § 1 k.k. i in.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
‎
w dniu 7 grudnia 2022 r.,
‎
wniosku J. B. (córki skazanego) o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 11 lipca 1985 r., sygn. II KR 158/85, utrzymującym w mocy wyroki Sądu Wojewódzkiego w Katowicach
‎
z dnia 17 grudnia i 19 grudnia 1984 r., sygn. akt IV K 110/84,
na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.
postanowił:
odmówić przyjęcia wniosku J. B. wobec jego oczywistej bezzasadności.
UZASADNIENIE
Wskazanymi powyżej wyrokami Sądu Wojewódzkiego w Katowicach M. Z. został skazany za dokonanie czterech zabójstw ze zgwałceniem, dwunastu zgwałceń oraz kilkunastu kradzieży na karę łączną 5 lat pozbawienia wolności i 100.000 zł grzywny (wyrok z dnia 17 grudnia 1984 r.) oraz karę łączną śmierci z pozbawieniem praw publicznych na zawsze (wyrok z dnia 19 grudnia 1984 r.). W konsekwencji rozpoznania rewizji Sąd Najwyższy utrzymał te orzeczenia w mocy.
W dniu 6 września 2022 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo córki skazanego – J. B., w którym domagała się wznowienia powyższego postępowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Z uwagi na oczywistą bezzasadność złożonego wniosku o wznowienie postępowania należało – zgodnie z treścią art. 545 § 3 k.p.k. - odmówić jego przyjęcia. Przepis powyższy obliguje do przeprowadzenia kontroli wniosku o wznowienie postępowania złożonego przez stronę (w tym wypadku osobę najbliższą – art. 542 § 2 k.p.k.), która nie dopełniła wymogu sporządzenia i podpisania go przez obrońcę lub pełnomocnika (art. 545 § 2 k.p.k.) - bez konieczności uprzedniego wzywania do uzupełnienia braku formalnego. Oczywistą bezzasadność wniosku wiązać należy między innymi z sytuacją, w której w sposób jaskrawy i nie wymagający szczególnie pogłębionego badania widoczny jest brak podstaw wznowieniowych, określonych przepisach rozdziału 56 Kodeksu postępowania karnego, oraz gdy nie występują przesłanki do wznowienia postępowania
ex officio.
Taka sytuacja ma natomiast miejsce w niniejszej sprawie, w której - co należy podkreślić - procedowano już wcześniej w przedmiocie wznowienia postępowania. W postępowaniu o sygn. IV KO 75/21 Sąd Najwyższy wyznaczył bowiem wnioskodawczyni pełnomocnika z urzędu, który przedstawił stanowisko o braku podstaw do złożenia nadzwyczajnego środka zaskarżenia (k. 52 akt IV KO 75/21). Wnioskodawczyni, będąc wezwana na podstawie art. 120 k.p.k. do uzupełnienia braku formalnego wniosku poprzez jego złożenie w terminie 7 dni w formie czyniącej zadość przymusowi adwokackiemu, tego wymogu nie zrealizowała, co skutkowało odmową przyjęcia jej osobistego wniosku (k. 68).
Uwzględniając powyższe okoliczności, jak również fakt, że również obecnie J. B. nie przytoczyła żadnych konkretnych, odnoszących się do sprawy okoliczności, które mogłyby w najmniejszym stopniu uprawdopodobniać wystąpienie podstaw wznowieniowych, zasadna okazała się odmowa przyjęcia wniosku w trybie art. 545 § 3 k.p.k., bez konieczności podejmowania dalszych czynności procesowych.
l.n

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI