IV KO 101/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy przekazał sprawę o zniesławienie innemu sądowi okręgowemu ze względu na potencjalne powiązania rodzinne i zawodowe sędziów z sądu pierwotnie właściwego, co mogłoby budzić wątpliwości co do bezstronności.
Sąd Okręgowy w Rybniku zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy o zniesławienie (art. 212 § 2 k.k.) innemu sądowi równorzędnemu, powołując się na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wskazano na potencjalny konflikt interesów wynikający z powiązań rodzinnych i zawodowych między sędziami Sądu Okręgowego w Rybniku a osobami związanymi ze stroną pokrzywdzoną (szpitalem). Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, podkreślając potrzebę eliminowania sytuacji budzących wątpliwości co do bezstronności sądu.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Okręgowego w Rybniku o przekazanie sprawy o zniesławienie (art. 212 § 2 k.k.) innemu sądowi równorzędnemu, zgodnie z art. 37 k.p.k. Wniosek uzasadniono dobrem wymiaru sprawiedliwości. Sprawa dotyczyła prywatnego aktu oskarżenia wniesionego przez SP ZOZ Państwowy Szpital w R. przeciwko S. F., który pełnił funkcję rzecznika praw pacjenta w tym szpitalu. Oskarżony zarzucał szpitalowi nieprawidłowości w funkcjonowaniu. Sąd Okręgowy w Rybniku zwrócił uwagę na potencjalny konflikt interesów: ordynator jednego z oddziałów szpitala jest siostrą sędziego Sądu Okręgowego w Rybniku, a lekarz związany ze szpitalem i przesłuchiwany w sprawie jest wspólnikiem tejże ordynatorki. Ponadto, sąd okręgowy miał zasięgać opinii od biegłych powiązanych ze szpitalem. Sąd wnioskujący uznał, że takie powiązania mogą budzić w społeczeństwie podejrzenia o brak obiektywizmu. Sąd Najwyższy przychylił się do wniosku, wskazując, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga eliminowania sytuacji, które mogą wywołać przeświadczenie o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, wniosek o przekazanie sprawy jest zasadny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że okoliczności wskazujące na powiązania rodzinne i zawodowe między sędziami Sądu Okręgowego w Rybniku a osobami związanymi ze stroną pokrzywdzoną (szpitalem) mogą budzić w społeczeństwie podejrzenia o brak obiektywizmu, co uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi dla dobra wymiaru sprawiedliwości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uwzględniono wniosek o przekazanie sprawy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. F. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| SP ZOZ Państwowy Szpital (…) w R. | instytucja | pokrzywdzony |
Przepisy (2)
Główne
k.p.k. art. 37
Kodeks postępowania karnego
Przepis ten pozwala na przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy w grę wchodzi dobro wymiaru sprawiedliwości, co obejmuje eliminowanie sytuacji mogących wywołać przeświadczenie o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy.
Pomocnicze
k.k. art. 212 § 2
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Potencjalne powiązania rodzinne i zawodowe między sędziami sądu rozpoznającego apelację a stronami postępowania mogą budzić wątpliwości co do bezstronności. Przekazanie sprawy innemu sądowi jest konieczne dla dobra wymiaru sprawiedliwości i utrzymania zaufania społecznego do sądownictwa.
Godne uwagi sformułowania
dobro wymiaru sprawiedliwości przeświadczenie o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy wzbudzałoby w społeczeństwie – z racji podanych wyżej okoliczności i charakteru powiązań między pracownikami Szpitala a wymiarem sprawiedliwości – ,,emocje, obiekcje i podejrzenia o brak obiektywizmu”
Skład orzekający
Wiesław Kozielewicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o przekazanie sprawy ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości i potencjalny brak bezstronności sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i konkretnych powiązań, ale stanowi przykład stosowania art. 37 k.p.k.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sąd najwyższej instancji dba o pozory bezstronności i zaufanie do wymiaru sprawiedliwości, nawet w przypadku potencjalnych, choć nieudowodnionych, konfliktów interesów.
“Czy powiązania rodzinne sędziów mogą wpłynąć na sprawiedliwy wyrok? Sąd Najwyższy reaguje.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN IV KO 101/23 POSTANOWIENIE Dnia 12 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz w sprawie S. F. oskarżonego z art. 212 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 12 grudnia 2023 r. wniosku zawartego w postanowieniu Sądu Okręgowego w Rybniku z dnia 23 października 2023 r., sygn. akt VI Ka 246/23, o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: uwzględnić wniosek i na podstawie art. 37 k.p.k. sprawę Sądu Okręgowego w Rybniku, sygn. akt VI Ka 246/23, przekazać do rozpoznania Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu. UZASADNIENIE Sad Rejonowy w Rybniku wyrokiem z dnia 9 lutego 2023 r., sygn. akt III K 53/19, uznał oskarżonego S. F. za winnego popełnienia występku z art. 212 § 2 k.k. na szkodę SP ZOZ Państwowy Szpital (…) w R. Apelację od powyższego wyroku złożył obrońca oskarżonego S. F.. Właściwy do rozpoznania tej apelacji Sąd Okręgowy w Rybniku, zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy apelacyjnej innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. Zdaniem Sądu wnioskującego w niniejszej sprawie występują szczególne okoliczności uzasadniające przekazanie sprawy, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, innemu sądowi równorzędnemu. W rozpoznawanej sprawie prywatny akt oskarżenia został skierowany przez SP ZOZ Państwowy Szpital (…) w R. przeciwko S. F., pełniącemu w tymże Szpitalu funkcję rzecznika praw pacjenta. W akcie oskarżenia między innymi podniesiono, że oskarżony jest skonfliktowany ze Szpitalem. Przedmiotem postępowania zainicjowanego przez oskarżyciela prywatnego jest zarzut pomówienia o nieprawidłowości w funkcjonowaniu i działalności leczniczej Szpitala. Ordynatorem Oddziału […] Państwowego Szpitala (…) w R. jest lek. M. M.-K., będąca siostrą SSO J. M., który pełni funkcję Przewodniczącego Wydziału […] Odwoławczego Sądu Okręgowego w Rybniku. Wymieniona prowadzi nadto działalność w formie spółki jawnej M. (…) z lek. M. K., który w sprawie był jednym ze świadków przesłuchanych na wniosek oskarżyciela prywatnego na okoliczność prawidłowego, zgodnego ze sztuką lekarską, ordynowania leków pacjentom, niestosowania wobec pacjentów tzw. „lekowania” i przymusu bezpośredniego oraz konfliktu z oskarżonym (str. 3 prywatnego aktu oskarżenia). Wskazano, że Sąd Okręgowy w Rybniku zasięga opinii sądowo- psychiatrycznych wydawanych przez biegłych lek. M. M.-K. i lek. M. K., będących wspólnikami spółki jawnej M. W ocenie Sądu wnioskującego, rozpoznanie przez ten Sąd, w opisanej sytuacji, apelacji od wyroku skazującego S.F. wzbudzałoby w społeczeństwie – z racji podanych wyżej okoliczności i charakteru powiązań między pracownikami Szpitala a wymiarem sprawiedliwości – ,,emocje, obiekcje i podejrzenia o brak obiektywizmu”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Okręgowego w Rybniku zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 37 k.p.k. pozwala na ,,wyjęcie sprawy” spod rozpoznania sądu miejscowo właściwego w razie zaistnienia przesłanki w nim wskazanej, to jest wtedy, kiedy w grę wchodzi dobro wymiaru sprawiedliwości. Co należy rozumieć pod tym pojęciem, ustawa nie wyjaśnia, niemniej w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że chodzi tu między innymi o konieczność eliminowania sytuacji mogących wywołać u stron lub w opinii społecznej przeświadczenie o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 grudnia 1999 r., sygn. akt III KO 98/99, Prok. i Pr. 2000, z. 3, poz. 7). W niniejszej sprawie zaistniała właśnie taka sytuacja. Kierując się powyższym Sąd Najwyższy rozstrzygnął jak na wstępie. [ał]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI