IV KO 100/11

Sąd Najwyższy2011-12-13
SAOSKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniastan wojennydekretTrybunał KonstytucyjnySąd Najwyższykodeks postępowania karnegokara pozbawienia wolnościgrzywna

Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania karnego, uznając, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący dekretu o stanie wojennym nie miał zastosowania do sprawy zakończonej po zniesieniu stanu wojennego.

Obrońca skazanego Władysława K. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność z Konstytucją dekretu o postępowaniach szczególnych w czasie stanu wojennego. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, wskazując, że wyrok sądu pierwszej instancji zapadł już po zniesieniu stanu wojennego, a postępowanie toczyło się w trybie zwyczajnym, co wyklucza zastosowanie przepisów dekretu.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy skazanego Władysława K. o wznowienie postępowania karnego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego z 1985 r. Wniosek oparto na wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2011 r., który uznał dekret o postępowaniach szczególnych w czasie stanu wojennego za niezgodny z Konstytucją. Obrońca argumentował, że zachodzi podstawa do wznowienia postępowania na podstawie art. 540 § 2 k.p.k. Sąd Najwyższy uznał wniosek za oczywiście bezzasadny. Kluczowe znaczenie miało ustalenie, że wyrok Sądu Wojewódzkiego zapadł w czerwcu 1984 r., a więc po zniesieniu stanu wojennego. Zgodnie z art. 23 wspomnianego dekretu, postępowania nieukończone do dnia zniesienia stanu wojennego były przekazywane do postępowania zwyczajnego. Sąd Najwyższy stwierdził, że w tej sprawie postępowanie było prowadzone w trybie zwyczajnym, a przepisy dekretu nie były stosowane wobec skazanego. W związku z tym, wskazana we wniosku przesłanka wznowienia postępowania nie została spełniona, a wniosek podlegał oddaleniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok TK nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania, jeśli postępowanie karne było prowadzone w trybie zwyczajnym i zakończyło się po zniesieniu stanu wojennego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że wyrok Sądu Wojewódzkiego zapadł po zniesieniu stanu wojennego, a postępowanie toczyło się w trybie zwyczajnym. Zgodnie z art. 23 dekretu, postępowania doraźne nieukończone do dnia zniesienia stanu wojennego były przekazywane do postępowania zwyczajnego. Ponieważ dekret nie był stosowany, przesłanka z art. 540 § 2 k.p.k. nie została spełniona.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie wniosku

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w domyśle)

Strony

NazwaTypRola
Władysław K. (z d. P.)osoba_fizycznaskazany
Obrońca skazanegoinnewnioskodawca
Prokurator Prokuratury Generalnejorgan_państwowyinna

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 542 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 540 § 2

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

Dekret o postępowaniach szczególnych w sprawach o przestępstwa i wykroczenia w czasie obowiązywania stanu wojennego art. 1

Wprowadzał doraźny tryb postępowania na czas obowiązywania stanu wojennego.

Dekret o postępowaniach szczególnych w sprawach o przestępstwa i wykroczenia w czasie obowiązywania stanu wojennego art. 23

Postępowanie karne prowadzone w trybie postępowania doraźnego, nie ukończone do dnia zniesienia stanu wojennego zostało przekazane do postępowania zwyczajnego.

k.k. art. 210 § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok Sądu Wojewódzkiego zapadł po zniesieniu stanu wojennego. Postępowanie było prowadzone w trybie zwyczajnym, a nie doraźnym. Przepisy dekretu o stanie wojennym nie były stosowane wobec skazanego.

Odrzucone argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność dekretu o stanie wojennym z Konstytucją RP stanowi podstawę do wznowienia postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Uszło jednak uwadze obrońcy, że wyrok Sądu Wojewódzkiego [...] zapadł w dniu 25 czerwca 1984 r., czyli po zniesieniu stanu wojennego. W tej sytuacji pozostaje stwierdzić, że wskazana we wniosku przesłanka wznowienia postępowania [...] nie została spełniona.

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący-sprawozdawca

Małgorzata Gierszon

sędzia

Henryk Gradzik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o wznowieniu postępowania w kontekście orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego dotyczących dekretów z okresu stanu wojennego, zwłaszcza gdy postępowanie zakończyło się po jego zniesieniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z dekretami stanu wojennego i ich zastosowaniem po jego zniesieniu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z dziedzictwem stanu wojennego i jego wpływem na prawomocne orzeczenia sądowe, a także roli Trybunału Konstytucyjnego.

Czy wyrok TK o dekrecie stanu wojennego otwiera drzwi do wznowienia starych spraw? Sąd Najwyższy odpowiada.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KO 100/11 P O S T A N O W I E N I E Dnia 13 grudnia 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie: Przewodniczący: SSN Wiesław Kozielewicz (sprawozdawca) Sędziowie: SSN Małgorzata Gierszon SSN Henryk Gradzik po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 13 grudnia 2011 r., wniosku obrońcy skazanego Władysława K. (z d. P.) o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 1 lutego 1985 r. w sprawie [...], zmieniającego wyrok Sądu Wojewódzkiego z dnia 25 czerwca 1984 r., w sprawie [...], p o s t a n o w i ł: wniosek oddalić U Z A S A D N I E N I E Wskazanym na wstępie wyrokiem Sądu Wojewódzkiego z dnia 25 czerwca 1984 r., sygn. Akt [...], (zmienionym wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 1 lutego 1985 r., sygn. Akt [...]), Władysław K. (uprzednio P.) został uznany winnym popełnienia czynów określonych w art. 210 § 1 k.k. z 1969 r. i skazany na karę łączną 14 lat pozbawienia wolności, karę 100.000 zł grzywny i karę 5 lat pozbawienia praw publicznych. 2 Obecnie obrońca skazanego złożył wniosek o wznowienie przedmiotowego postępowania na podstawie art. 542 § 1 k.p.k. w zw. z art. 540 § 2 k.p.k. tj. w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2011 r., sygn. K 35/08, w którym to orzeczeniu Trybunał stwierdził, że dekret Rady Państwa z dnia 12 grudnia 1981 r. o postępowaniach szczególnych w sprawach o przestępstwa i wykroczenia w czasie obowiązywania stanu wojennego jest niezgodny z Konstytucją RP. Biorąc to pod uwagę – zdaniem skarżącego – zgodnie z treścią art. 540 § 2 k.p.k., zachodzi przesłanka do wznowienia postępowania. Prokurator Prokuratury Generalnej, ustosunkowując się na piśmie do powyższego wniosku, wniósł o jego oddalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek o wznowienie postępowania jest oczywiście bezzasadny. Poza sporem jest, że na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2011 r., sygn. K 35/08 (Dz. U. 2011 nr 64 poz. 342) dekret z dnia 12 grudnia 1981 r. o postępowaniach szczególnych w sprawach o przestępstwa i wykroczenia w czasie obowiązywania stanu wojennego (Dz. U. Nr 29, poz. 156) został uznany za niezgodny z art. 7 Konstytucji RP w związku z art. 31 ust. 1 Konstytucji PRL oraz z art. 15 ust. 1 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych. Dekret ten w art. 1 wprowadzał doraźny tryb postępowania „na czas obowiązywania stanu wojennego”. Uszło jednak uwadze obrońcy, że wyrok Sądu Wojewódzkiego sygn. akt [...] zapadł w dniu 25 czerwca 1984 r., czyli po zniesieniu stanu wojennego. Zgodnie zaś z art. 23 Dekretu z 12 grudnia 1981 r., postępowanie karne prowadzone w trybie postępowania doraźnego, nie ukończone do dnia zniesienia stanu wojennego zostało przekazane do postępowania zwyczajnego. Analiza akt sprawy SW nie pozostawia wątpliwości, że w niniejszej sprawie postępowanie było prowadzone w trybie zwyczajnym. 3 W tej sytuacji pozostaje stwierdzić, że wskazana we wniosku przesłanka wznowienia postępowania, przewidziana w art. 540 § 2 k.p.k., nie została spełniona, gdyż nie zastosowano w stosunku do skazanego Władysława K. (P.) przepisów wskazanych w orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2011 r. Kierując się powyższym Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI