IV KK 94/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił środek karny przepadku korzyści majątkowej orzeczony wobec skazanych, uznając, że nie można go orzec, gdy korzyść podlega zwrotowi pokrzywdzonemu.
Prokurator Generalny wniósł kasację na korzyść skazanych od wyroku Sądu Rejonowego, który orzekł m.in. środek karny w postaci przepadku korzyści majątkowej. Zarzucono rażące naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, wskazując, że przepadku nie można orzec, gdy korzyść lub jej równowartość podlega zwrotowi pokrzywdzonemu. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną i uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej przepadku korzyści majątkowej.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść skazanych M. B. i innych, którzy zostali skazani za przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. i art. 297 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Wyrok Sądu Rejonowego w R. z dnia 11 kwietnia 2012 r. uprawomocnił się, a strony nie wniosły od niego apelacji. Kasacja dotyczyła części wyroku orzekającej środki karne z art. 45 § 1 k.k. w postaci przepadku korzyści majątkowej. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 343 § 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k.) i materialnego (art. 45 § 1 k.k.). Podniesiono, że przepadku korzyści majątkowej nie można orzec, gdy jednocześnie orzeczono obowiązek naprawienia szkody na rzecz pokrzywdzonego (art. 46 § 1 k.k.) lub obowiązek wykonania orzeczeń sądów cywilnych w zakresie nadania klauzuli wykonalności bankowym tytułom egzekucyjnym związanym z umowami kredytowymi (art. 72 § 1 pkt 8 k.k.). Sąd Najwyższy podzielił argumentację kasacji, stwierdzając, że korzyści majątkowe uzyskane przez oskarżonych pochodziły ze środków wypłaconych przez banki, a tym samym stanowiły część szkody wyrządzonej przestępstwem. Ponieważ orzeczono już naprawienie szkody lub inne formy zadośćuczynienia, zaistniała negatywna przesłanka do orzeczenia przepadku korzyści majątkowej, zgodnie z art. 45 § 1 zd. 2 k.k. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił wyrok w zaskarżonej części.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, przepadku korzyści majątkowej nie orzeka się w całości lub części, jeżeli korzyść lub jej równowartość podlega zwrotowi pokrzywdzonemu lub innemu podmiotowi.
Uzasadnienie
Przepis art. 45 § 1 zd. 2 k.k. stanowi negatywną przesłankę do orzeczenia przepadku korzyści majątkowej, gdy korzyść ta lub jej równowartość podlega zwrotowi pokrzywdzonemu. W niniejszej sprawie orzeczono już obowiązek naprawienia szkody lub inne formy zadośćuczynienia, co wyklucza możliwość orzeczenia przepadku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku w zaskarżonej części
Strona wygrywająca
oskarżeni (na korzyść których wniesiono kasację)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "interpretację art. 45 § 1 k.k. w kontekście zbiegu z obowiązkiem naprawienia szkody lub innymi formami zadośćuczynienia."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy korzyść majątkowa stanowi jednocześnie szkodę podlegającą zwrotowi pokrzywdzonemu lub innemu podmiotowi.
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV KK 94/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 kwietnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Dołhy (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jacek Sobczak SSN Józef Szewczyk Protokolant Jolanta Grabowska w sprawie: M. B. i in., […] skazanych z art. 286 § 1 i in. kk po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w trybie art. 535 § 5 kpk, w dniu 24 kwietnia 2013 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanych od wyroku Sądu Rejonowego w R. z dnia 11 kwietnia 2012 r., 1. uchyla wyrok Sądu Rejonowego w R. w zaskarżonej części, dotyczącej orzeczonych na podstawie art. 45 § 1 kk środków karnych w postaci przepadku korzyści majątkowej, wobec oskarżonych […]; 2. wydatkami związanymi z rozpoznaniem kasacji obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w R. wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2012 r., wydanym w trybie art. 335 § 1 k.p.k., po modyfikacjach wniosku przez strony, skazał 2 oskarżonych M. B., S. G., Ł. W., W. K. K., S. W. D., Ł. A., M. A. C., M. S. Ż., Z. C., J. A. F., S. J. C. i G. P. za przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. i art. 297 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., orzekając m.in. środki karne z art. 45 § 1 k.k. - przepadku korzyści majątkowej. Wyrok ten nie został zaskarżony przez strony i uprawomocnił się w dniu 19 kwietnia 2012 r. Od tego wyroku kasację na korzyść wymienionych wyżej oskarżonych wniósł Prokurator Generalny. Zaskarżając wyrok w części dotyczącej orzeczonych wobec oskarżonych na podstawie art. 45 § 1 k.k. środków karnych w postaci przepadku korzyści majątkowej, zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 343 § 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k. polegające na uwzględnieniu zawartych w akcie oskarżenia, zmodyfikowanych na posiedzeniu za zgodą prokuratora i oskarżonych wniosków i wymierzenie oskarżonym […] uzgodnionych z nimi kar, pomimo braku ku temu podstaw, w wyniku czego doszło do rażącego i mającego istotny wpływ na orzeczenie naruszenia przepisu prawa karnego materialnego, tj. art. 45 § 1 k.k. poprzez orzeczenie środka karnego w postaci przepadku korzyści majątkowej osiągniętej z popełnienia przestępstwa pomimo braku ku temu podstaw, bowiem jednocześnie wobec oskarżonego Z. C. orzeczono na podstawie art. 46 § 1 k.k. obowiązek naprawienia szkody w całości na rzecz pokrzywdzonego, a wobec pozostałych orzeczono na podstawie art. 71 § 1 pkt 8 k.k. obowiązek wykonania orzeczenia właściwego sądu rejonowego w zakresie nałożenia klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu Rejonowego w R. w zaskarżonej części. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym. W sprawie bezsporne jest, że korzyści majątkowe, które oskarżeni osiągnęli z popełnienia przestępstwa (stanowiące procent od udzielonych im kredytów bądź pożyczek), pochodziły ze środków wypłaconych przez banki i 3 tym samym stanowiły część szkody wyrządzonej przestępstwem. Zaskarżonym wyrokiem na oskarżonego Z. C. nałożono – na podstawie art. 46 § 1 k.k. – obowiązek naprawienia szkody w całości, zaś na pozostałych oskarżonych obowiązek wykonania w okresie próby – na postawie art. 72 § 1 pkt 8 k.k. – prawomocnych orzeczeń sądów cywilnych w zakresie nadania klauzuli wykonalności bankowym tytułem egzekucyjnym związanym z zawartymi przez nich umowami kredytowymi. Skarżący zasadnie podnosi, że w świetle powyższego zaistniała negatywna przesłanka orzeczenia środka karnego w postaci przepadku korzyści majątkowej, gdyż zgodnie z treścią zdania drugiego przepisu art. 45 § 1 k.k. przepadku nie orzeka się w całości lub części, jeżeli korzyść lub jej równowartość podlega zwrotowi pokrzywdzonemu lub innemu podmiotowi. Podzielając w całości zarzut kasacji i jej końcowy wniosek Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI