IV KK 753/18

Sąd Najwyższy2019-10-23
SNKarneprzestępstwa skarboweWysokanajwyższy
przestępstwo skarbowegry hazardowekasacjaskład sądunaruszenie przepisów proceduralnychSąd Najwyższykodeks karny skarbowykodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego w K. z powodu orzekania w jednoosobowym składzie sądu w sytuacji, gdy wymagany był skład trzyosobowy, i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację obrońcy skazanego K.K. od wyroku Sądu Okręgowego w K., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego skazujący oskarżonego za przestępstwa skarbowe. Głównym zarzutem kasacji było naruszenie przepisów o składzie sądu, polegające na orzekaniu w jednoosobowym składzie sądu odwoławczego, mimo że postępowanie przygotowawcze toczyło się w formie śledztwa, co wymagało składu trzyosobowego. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając rażące naruszenie przepisów proceduralnych, i uchylił zaskarżony wyrok, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego K.K. od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 22 czerwca 2018 r., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 30 czerwca 2017 r. Sąd Rejonowy uznał oskarżonego za winnego popełnienia przestępstw skarbowych z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 37 § 1 pkt 2 k.k.s., polegających na urządzaniu i prowadzeniu gier na automatach bez zezwolenia, czyniąc sobie z tego stałe źródło dochodu. Wymierzono mu karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na 3 lata oraz karę 500 stawek dziennych grzywny. Kasacja zarzucała naruszenie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. przez wydanie wyroku przez sąd nienależycie obsadzony, tj. w składzie jednoosobowym, podczas gdy postępowanie przygotowawcze toczyło się w formie śledztwa, co wymagało składu trzyosobowego zgodnie z art. 29 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając rażące naruszenie przepisów określających skład sądu, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą. W związku z tym uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Zarządzono również zwrot uiszczonej opłaty od kasacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd odwoławczy nie może orzekać w składzie jednoosobowym, gdy postępowanie przygotowawcze toczyło się w formie śledztwa. W takiej sytuacji właściwy jest skład trzyosobowy.

Uzasadnienie

Przepis art. 449 § 2 k.p.k. zezwala na orzekanie w składzie jednoosobowym przez sąd odwoławczy tylko w przypadku, gdy postępowanie przygotowawcze zakończyło się dochodzeniem. Skoro w niniejszej sprawie prowadzone było śledztwo, zastosowanie miał ogólny przepis art. 29 § 1 k.p.k. nakazujący orzekanie w składzie trzech sędziów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

oskarżony K.K.

Strony

NazwaTypRola
K. K.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (8)

Główne

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

Naruszenie przepisu określającego skład sądu właściwego do rozpoznania sprawy jest bezwzględną przyczyną odwoławczą.

k.p.k. art. 29 § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

k.k.s. art. 107 § 1

Kodeks karny skarbowy

Podstawa skazania za urządzanie i prowadzenie gier na automatach bez zezwolenia.

k.k.s. art. 6 § 2

Kodeks karny skarbowy

Podstawa skazania za czyn popełniony w warunkach ciągu przestępstw.

k.k.s. art. 37 § 1

Kodeks karny skarbowy

Podstawa skazania za czyn popełniony jako stałe źródło dochodu.

Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych

Przepisy naruszone przez oskarżonego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 449 § 2

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten pozwala na orzekanie przez sąd odwoławczy w składzie jednoosobowym tylko w sytuacji, gdy postępowanie przygotowawcze zakończyło się w formie dochodzenia.

k.k.s. art. 151a § 2

Kodeks karny skarbowy

Przewiduje obligatoryjne śledztwo w sprawach o przestępstwa skarbowe popełnione w warunkach określonych w art. 37 § 1 k.k.s.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. przez orzekanie w jednoosobowym składzie sądu odwoławczego, podczas gdy postępowanie przygotowawcze toczyło się w formie śledztwa, co wymagało składu trzyosobowego.

Godne uwagi sformułowania

rażące naruszenie przepisu art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k. sąd nienależycie obsadzony orzekający w składzie jednoosobowym (...) zamiast trzyosobowego postępowanie przygotowawcze (...) toczyło się od 24 października 2014 r. w formie śledztwa brak było podstaw do rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym w składzie jednoosobowym

Skład orzekający

Andrzej Stępka

przewodniczący

Dariusz Kala

członek

Paweł Wiliński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów o składzie sądu w postępowaniu karnym, zwłaszcza w kontekście przestępstw skarbowych i trybu postępowania przygotowawczego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postępowanie przygotowawcze toczyło się w formie śledztwa, a sąd odwoławczy orzekał jednoosobowo.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii proceduralnej - prawidłowego składu sądu, co jest kluczowe dla zapewnienia sprawiedliwego procesu. Pokazuje, jak błąd formalny może doprowadzić do uchylenia wyroku.

Błąd w składzie sądu: dlaczego wyrok może zostać uchylony?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KK 753/18
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 23 października 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Andrzej Stępka (przewodniczący)
‎
SSN Dariusz Kala
‎
SSN Paweł Wiliński (sprawozdawca)
Protokolant Małgorzata Gierczak
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Jerzego Engelkinga,
‎
w sprawie
K. K.
‎
skazanego z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art 6 § 2 k.k.s w zw. z art. 37 § 1 pkt. 2 k.k.s,
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie
‎
w dniu 23 października 2019 r.,
‎
kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanego
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w K.
‎
z dnia 22 czerwca 2018 r., sygn. akt II Ka (…)
‎
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K.
‎
z dnia 30 czerwca 2017 r., sygn. akt II K (…),
1. uchyla zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w K. i przekazuje sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym;
2. zarządza zwrot oskarżonemu uiszczonej opłaty od kasacji w kwocie 450 zł.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 30 czerwca 2017 r., sygn. akt II K (…), Sąd Rejonowy w K.
uznał oskarżonego K.K. za winnego popełnienia przestępstw skarbowych z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 37 § 1 pkt 2 k.k.s., polegających na tym, że
będąc Prezesem Zarządu G. sp. z
o.o. z siedzibą w B., działając w warunkach ciągu przestępstw, w K. i w D. wbrew przepisom ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, urządzał i prowadził gry na automatach do gier bez wymaganego zezwolenia na urządzanie i prowadzenie gier na automatach, czyniąc sobie z popełnienia zarzuconych czynów stałe źródło dochodu
i za te czyny wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności oraz karę 500 stawek dziennych grzywny, przyjmując jedną stawkę dzienną za równoważną kwocie 80 zł, a jednocześnie warunkowo zawiesił oskarżonemu wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres próby 3 lat.
Po rozpoznaniu apelacji
obrońcy
oskarżonego
Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z dnia 22 czerwca 2018 r., sygn. II Ka (…), utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w K..
Od powyższego prawomocnego orzeczenia kasację wniósł obrońca skazanego, zarzucając „
naruszenie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., polegające na wydaniu zaskarżonego wyroku przez sąd nienależycie obsadzony, tj. orzekający w składzie jednoosobowym (art. 449 § 2 k.p.k.) zamiast trzyosobowego (art. 29 § 1 k.p.k.), mimo że nie było podstaw do zastosowania art. 449 §
2 k.p.k., albowiem postępowanie przygotowawcze zakończyło się w formie śledztwa”.
Podnosząc powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego
wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, obciążenie Skarbu Państwa kosztami postępowania kasacyjnego oraz zwrot skazanemu opłaty od kasacji.
W odpowiedzi na kasację Prokurator Rejonowy w K. wniósł o uznanie jej za zasadną.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się zasadna.
Orzekający w niniejszej sprawie Sąd Okręgowy w K. dopuścił się rażącego naruszenia przepisu art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k., rozpoznając apelację obrońcy od wyroku
Sądu Rejonowego w K., uznającego K.K.  winnym p
opełnienia przestępstw skarbowych z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 37 § 1 pkt 2 k.k.s., w składzie jednoosobowym.
Jak wynika jednoznacznie z akt sprawy postępowanie przygotowawcze, choć pierwotnie wszczęte w formie dochodzenia toczyło się od 24 października 2014 r. w formie śledztwa. Postanowieniem o przedstawieniu zarzutów wydanym wobec
K.K.
objęte zostały czyny z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 37 § 1 pkt. 2 i 3 k.k.s. Ta sama kwalifikacja prawna przyjęta została w postanowieniu o zamknięciu śledztwa i w skierowanym do sądu akcie oskarżenia. Tryb postępowania przygotowawczego ustalony został w zgodzie z treścią art. 151a § 2 pkt. 1 k.k.s., przewidującego obligatoryjne śledztwo w sprawach o przestępstwa skarbowe popełnione w warunkach określonych w art. 37 § 1 k.k.s.
W tym układzie procesowym przepisem określającym skład sądu na rozprawie apelacyjnej jest bez wątpienia ogólny przepis art. 29 § 1 k.p.k., przewidujący, że sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Rację ma skarżący, że zastosowania w niniejszej sprawie w zakresie ustalenia składu sądu nie mógł mieć art. 449 § 2 k.p.k. Przepis ten jest co prawda przepisem szczególnym wobec regulacji zawartej w art. 29 § 1 k.p.k., pozwala on jednak na orzekanie przez sąd odwoławczy w składzie jednoosobowym wyłącznie w sytuacji, gdy postępowanie przygotowawcze zakończyło się w formie dochodzenia (a po zmianach wprowadzonych ustawą z dnia 19 lipca 2019 r., Dz. U. z 2019 r., poz. 1694, także w sprawach z oskarżenia prywatnego). Skoro zaś w niniejszej sprawie prowadzone było śledztwo, brak było podstaw do rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym w składzie jednoosobowym.
Stwierdzając powyższe, uznać należy, że w sprawie doszło do rażącego naruszenia przepisów określających skład sądu właściwego do rozpoznania sprawy, stanowiącego jednocześnie bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k. W konsekwencji wyrok Sądu Okręgowego w K. należało uchylić i sprawę przekazać temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.
Uznając kasację za zasadną Sąd Najwyższy zarządził zwrot
oskarżonemu uiszczonej opłaty od kasacji, jednocześnie, ze względu na wydane rozstrzygnięcie przekazujące sprawę do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, pozostawiając wniosek w zakresie kosztów postępowania kasacyjnego do rozstrzygnięcia w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.
Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
as

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI