IV KK 72/16

Sąd Najwyższy2016-03-23
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚrednianajwyższy
kasacjakara pozbawienia wolnościwarunkowe zawieszenie karykodeks karnySąd Najwyższyprzestępstwa przeciwko mieniuprostytucja

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego, uznając ją za oczywiście bezzasadną, ponieważ kara łączna pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania została orzeczona zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Obrońca skazanego wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego skazujący jego klienta za przestępstwa związane z czerpaniem korzyści z prostytucji oraz kradzieżą. Główny zarzut kasacji dotyczył rzekomego orzeczenia kary nieznanej prawu, jednak Sąd Najwyższy uznał go za bezzasadny, wskazując, że kara łączna pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania została orzeczona zgodnie z przepisami obowiązującymi w czasie popełnienia czynów.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego B. B., który został skazany za przestępstwa z art. 204 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. (czerpanie korzyści z prostytucji) oraz art. 278 § 1 k.k. i art. 276 k.k. (kradzież i ukrycie dokumentów). Sąd Rejonowy wymierzył karę łączną 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 4 lat, a Sąd Okręgowy utrzymał ten wyrok w mocy. Obrońca zarzucił naruszenie art. 439 § 1 pkt 5 k.p.k. poprzez orzeczenie kary nieznanej prawu, a także inne uchybienia procesowe i materialne. Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k., dopuścił rozpoznanie kasacji jedynie w zakresie zarzutu z art. 439 § 1 k.p.k., ponieważ kara nie była bezwzględnym pozbawieniem wolności. Sąd Najwyższy uznał zarzut za oczywiście bezzasadny, wyjaśniając, że przepisy dotyczące warunkowego zawieszenia kary pozbawienia wolności (art. 69 i 70 k.k.) w brzmieniu obowiązującym w 2014 roku pozwalały na takie rozstrzygnięcie. Podkreślono, że nowelizacja przepisów z 2015 roku, na którą powoływał się obrońca, w rzeczywistości eliminowałaby możliwość zawieszenia kary pozbawienia wolności orzeczonej w wymiarze przekraczającym rok. Wobec braku podstaw z art. 439 § 1 k.p.k., kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna, a skazany został obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, orzeczenie kary było zgodne z prawem.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że kara została orzeczona zgodnie z przepisami Kodeksu karnego obowiązującymi w czasie popełnienia czynów. Podkreślono, że nowelizacja przepisów z 2015 roku, na którą powoływał się obrońca, w rzeczywistości ograniczałaby możliwość zawieszenia kary pozbawienia wolności do wymiaru nieprzekraczającego roku, co czyniłoby zarzut obrońcy jeszcze bardziej bezzasadnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
B. B.osoba_fizycznaskazany
K. G.osoba_fizycznapokrzywdzona
Z. G.osoba_fizycznapokrzywdzona
K. P. (dawniej G.)osoba_fizycznapokrzywdzona

Przepisy (26)

Główne

k.k. art. 204 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.k. art. 91 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 33 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 278 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 276

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 3

Kodeks karny

k.k. art. 86 § § 1 i 2

Kodeks karny

k.k. art. 91 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 69 § § 1 i 2

Kodeks karny

Możliwość warunkowego zawieszenia kary pozbawienia wolności nieprzekraczającej 2 lat (stan prawny do 30.06.2015 r.).

k.k. art. 70 § § 1 pkt 1

Kodeks karny

Okres próby od 2 do 5 lat przy warunkowym zawieszeniu kary pozbawienia wolności (stan prawny do 30.06.2015 r.).

k.k. art. 45 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 72 § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 523 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 4 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 447

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457

Kodeks postępowania karnego

Dz. U. z 2015 r., poz. 396 art. nowela

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw

Zmiana przepisów art. 69 i 70 k.k. wprowadzająca ograniczenie możliwości warunkowego zawieszenia kary pozbawienia wolności do wymiaru nieprzekraczającego roku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja obrońcy jest oczywiście bezzasadna. Kara została orzeczona zgodnie z przepisami obowiązującymi w czasie popełnienia czynów. Przepisy Kodeksu karnego w brzmieniu sprzed nowelizacji z 2015 r. dopuszczały warunkowe zawieszenie kary pozbawienia wolności do lat 2. Nowelizacja z 2015 r. w rzeczywistości ograniczałaby możliwość zawieszenia kary.

Odrzucone argumenty

Orzeczenie kary pozbawienia wolności w zawieszeniu na okres próby 4 lat jest karą nieznaną polskiemu prawu karnemu. Nienależyte zastosowanie przez Sąd Okręgowy ustawy nowej (art. 4 § 1 k.k. w zw. z art. 70 § 1 k.k.). Obraza przepisów prawa procesowego (art. 410, 424, 433 § 2 w zw. z art. 7, 438, 447, 457 k.p.k.). Obraza prawa materialnego (art. 91 k.k. i art. 12 k.k. w zw. z art. 204 § 2 k.k. i art. 278 k.k., art. 276 k.k.).

Godne uwagi sformułowania

kasacja jako oczywiście bezzasadna kara nieznana obecnemu systemowi polskiego prawa karnego przepisy w brzmieniu dotychczasowym wspomniana nowela eliminowałaby w ogóle zawieszenie wobec skazanego orzeczonej wobec niego kary pozbawienia wolności

Skład orzekający

Jacek Sobczak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów intertemporalnych w prawie karnym, dopuszczalność kasacji w przypadku kary z warunkowym zawieszeniem wykonania, zasady orzekania kary łącznej i warunkowego zawieszenia jej wykonania."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji z 2015 r. i konkretnego przypadku skazanego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów intertemporalnych w prawie karnym, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje, jak Sąd Najwyższy analizuje zarzuty dotyczące rzekomego stosowania nieistniejących przepisów.

Czy kara z zawieszeniem mogła być nielegalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia przepisy intertemporalne.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KK 72/16
POSTANOWIENIE
Dnia 23 marca 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Sobczak
po rozpoznaniu na posiedzeniu
‎
w dniu 23 marca 2016 r.,
sprawy
B. B.
‎
skazanego z art. 204 § 2 k.k. w zw. 12 k.k. i inne
‎
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w G.
‎
z dnia 13 października 2015 r.,
‎
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w G.
‎
z dnia 1 grudnia 2014 r.,
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążyć skazanego.
UZASADNIENIE
B. B.
wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia 1 grudnia 2014 r., został skazany za to, że:
w okresie od 4 czerwca 2012 r. do 29 czerwca 2012 r. w G. w klubie
[…],
działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, czerpał, korzyści majątkowe z uprawiania prostytucji przez K. G. pobierając od niej kwotę nie mniejszą niż 4.500 zł, i
w okresie od 18 maja 2012 r. do 29 czerwca 2012 r. w G. w klubie
[…],
działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, czerpał korzyści majątkowe z uprawiania prostytucji przez Z. G. pobierając od niej kwotę nie mniejszą niż 20.000 zł, przy czym przyjęto, iż każdy z ww. czynów wyczerpał znamiona przestępstwa z
art.
204 § 2 k.k. w zw. z
art.
12 k.k. i jednocześnie przyjęto, iż czynów tych oskarżony dopuścił się w podobny sposób w krótkich odstępach czasu działając w warunkach ciągu przestępstw i za to na podstawie
art.
204 § 2 k.k. w zw. z
art.
91 § 1 k.k. i
art.
33 § 2 k.k. skazano go na karę 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności i karę grzywny w wymiarze 100 (stu) stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na równoważną kwocie 150 (sto pięćdziesiąt) zł (pkt 1 wyroku); także tego, że:
w bliżej nieustalonym dniu pomiędzy 29 a 30 czerwca 2012 r. w G., działając wspólnie i w porozumieniu z inną nieustaloną osobą, z mieszkania przy ulicy K. zabrał w celu przywłaszczenia mienie w postaci: komputera marki Asus o wartości 1.000 zł, telefonu komórkowego marki Motorola o wartości 499 zł, kosmetyków o wartości 500 zł, ubrań i bielizny osobistej o wartości 500 zł, kołdry o wartości 50 zł, prześcieradła o wartości 20 zł, kubków, garnków, talerzy i talerzyków marki lkea wartości 700 zł, modemu do Internetu wartości 50 zł o łącznej wartości 3. 269 zł na szkodę K. P. (dawniej G.) oraz dokonał ukrycia należących do niej dokumentów w postaci świadectw ukończenia klas szkoły podstawowej, gimnazjum i zasadniczej szkoły zawodowej, książeczki zdrowia, potwierdzenia złożenia zeznania podatkowego w Urzędzie Skarbowym w P., umowy wynajmu mieszkania w W. i umowy internet z siecią Play, czym wyczerpał znamiona przestępstwa z
art.
278 § 1 k.k. i
art.
276 k.k. w zw. z
art.
11 §2 k.k. i za to na podstawie
art.
278 § 1 k.k. w zw. z
art.
11 § 3 k.k. i
art.
33 § 2 k.k. skazano go na karę 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności i karę grzywny w wymiarze 60 (sześćdziesięciu) stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na równoważna kwocie 150 (stu pięćdziesięciu) złotych (pkt 2 wyroku).
Na podstawie
art.
86 § 1 i 2 k.k. i
art.
91 § 2 k.k. połączono wymierzone oskarżonemu B. B. w punktach 1 i 2 wyroku jednostkowe kary pozbawienia wolności i jednostkowe kary grzywny i wymierzono mu karę łączną 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności i karę łączną grzywny w wymiarze 120 (stu dwudziestu) stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na równoważną kwocie 150 (sto pięćdziesiąt) złotych. Na podstawie
art.
69 § 1 i 2 k.k. i
art.
70 § 1 pkt 1 k.k. wykonanie wymierzonej oskarżonemu kary łącznej pozbawienia wolności warunkowo zawieszono na okres próby 4 (czterech) lat. Na podstawie art. 45 § 1 k.k. orzeczono wobec oskarżonego przepadek na rzecz Skarbu Państwa korzyści majątkowej uzyskanej z popełnienia przestępstw mu przypisanych w punkcie 1 wyroku w kwocie 24.500 (dwadzieścia cztery tysiące pięćset) złotych;
na podstawie art. 72 § 2 k.k. zobowiązano oskarżonego do naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem mu przypisanym w punkcie 2 wyroku poprzez zapłatę kwoty 3.319 (trzy tysiące trzysta dziewiętnaście) złotych na rzecz K.P. (dawniej G.) w terminie 6 (sześciu) miesięcy od daty uprawomocnienia się wyroku; rozstrzygnięto także w przedmiocie kosztów sądowych.
Na skutek apelacji wywiedzionych od tego orzeczenia, Sąd Okręgowy w G. wyrokiem z dnia 13 października 2015 r., utrzymano zaskarżone orzeczenie w mocy.
Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wywiódł obrońca skazanego zarzucając naruszenie art. 439 § 1 pkt 5 k.p.k., poprzez orzeczenie, nieznanej obecnemu systemowi polskiego prawa karnego, kary pozbawienia wolności w zawieszeniu na okres próby lat 4.
W związku z powyższym – jak określił skarżący - zarzucono uzupełniająco naruszenie art 4 § 1 k.k. w zw. z art 70 § 1 k.k., poprzez nienależyte zastosowanie przez Sąd Okręgowy ustawy nowej a wyniku tego orzeczenie kary nieznanej w obecnym systemie prawnym.
Obrońca podniósł nadto szereg zarzutów dotyczących obrazy przepisów prawa procesowego, tj. art. 410 k.p.k., art. 424 k.p.k., art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k., art. 438 k.p.k., art. 447 k.p.k., art. 457 k.p.k., oraz prawa materialnego, tj. art. 91 k.k. i art. 12 k.k. w zw. z art. 204 § 2 k.k. i art. 278 k.k., art. 276 k.k.
W konkluzji wniósł o uniewinnienie skazanego ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania właściwemu Sądowi.
Prokurator w odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie, jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja obrońcy skazanego B. B. okazała się bezzasadna i to w stopniu oczywistym, co nakazywało jej oddalenie w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
Już na wstępie niniejszych rozważań wskazać należy, iż zgodnie z art. 523 § § 2 k.p.k., kasację na korzyść można wnieść jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na krę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. W przypadku skazania na inną karę, niż kara bezwzględnego pozbawienia wolności, kasacja wniesiona przez strony może być oparta wyłącznie na zarzucie opartym o jedną z przesłanek określonych w art. 439 § 1 k.p.k. (art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k.).
Jak wynika z analizy skazania B. B., wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia 1 grudnia 2014 r., utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w G. z dnia 13 października 2015 r., został on skazany za szereg czynów z art. 204 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i inne, na karę łączną 2 lat pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres próby wynoszący 4 lata.
W tej sytuacji kasacja wywiedziona przez obrońcę tego skazanego mogła doczekać się rozpoznania li tylko w zakresie zarzutu dotyczącego naruszenia art. 439 § 1 pkt 5 k.p.k. - stanowiącego bezwzględną przyczynę odwoławczą, pomimo zgłoszenia także innych zarzutów odnoszących się w szczególności do naruszenia rozmaitych przepisów prawa procesowego i materialnego.
Odnosząc się, zatem do zgłoszonego w kasacji zarzutu podniesionego, jako obraza art. 439 § 1 pkt 5 k.p.k., sprowadzającego się do twierdzenia, iż B. B. wymierzono przywołanym wyżej wyrokiem karę nieznaną ustawie, stwierdzić należy, iż oskarżenie tej treści jest oczywiście bezzasadne.
B. B. został skazany przez Sąd Rejonowy 1 grudnia 2014 r., za czyny popełnione w 2012 r., za które wymierzono mu karę łączną 2 lat pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres próby 4 lat. Sąd II instancji podzielił w pełnym zakresie orzeczenie Sądu Rejonowego, w tym zarówno kary jednostkowe wymierzone za poszczególne przestępstwa, jak i ostatecznie karę łączną wymierzoną temu skazanemu.
Oczywistym było, zatem wbrew wszelkim twierdzeniom skarżącego, że w toku procedowania wobec ww. skazanego, zastosowanie znajdowały przepisy w brzmieniu dotychczasowym.
Zgodnie z brzmieniem art. 69 § 1 k.k., do 30 czerwca 2015 r., można było zawiesić wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności nie przekraczającej 2 lat. Zawieszenie wykonania kary następowało na okres próby, który biegł od uprawomocnienia się orzeczenia i wynosił od 2 do 5 lat w wypadku warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności (art. 70 § 1 pkt 1 k.k.).
Prawidłowym było zarówno wymierzenie skazanemu kary w orzeczonym wymiarze jak i określenie okresu jej zawieszenia.
Obrońca nie ma racji dowodząc, iż w odniesieniu do oceny sytuacji prawnej tego skazanego nalazło posłużyć się we wskazany przez niego sposób regułą intertemporalną art. 4 k.k., wobec zmiany przepisu art. 69 i 70 k.k. na mocy ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 396).
Po pierwsze nie zachodziły w odniesieniu do sytuacji prawnej B. B. okoliczności nakazujące stosowanie znowelizowanych przepisów, po drugie - czego nie dostrzega obrońca - wspomniana nowela eliminowałaby w ogóle zawieszenie wobec skazanego orzeczonej wobec niego kary pozbawienia wolności. Wprawdzie zawieszenie wykonania kary następuje obecnie na okres próby, który wynosi od roku do 3 lat i biegnie od uprawomocnienia się wyroku (art. 70 § 1 k.k.). Jednakże zgodnie z art. 69 § 1 k.k. sąd może warunkowo zawiesić wykonanie kary pozbawienia wolności orzeczonej w wymiarze nie przekraczającym roku.
Mając na uwadze powyższe, i nie znajdując podstaw z art. 439 § 1 k.p.k., Sąd Najwyższy, orzekł, jak w sentencji postanowienia.
kc