IV KK 711/21

Sąd Najwyższy2022-06-14
SNKarneprawo karne materialneWysokanajwyższy
kara łącznakara pozbawienia wolnościkodeks karnykasacjaSąd Najwyższygranice karynaruszenie prawa materialnego

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w części dotyczącej kary łącznej, stwierdzając rażące naruszenie prawa materialnego poprzez orzeczenie kary przekraczającej sumę kar jednostkowych.

Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego, zarzucając rażące naruszenie art. 86 § 1 k.k. poprzez wymierzenie kary łącznej pozbawienia wolności w wymiarze 4 lat i 8 miesięcy, co przekraczało sumę kar jednostkowych (4 lata i 5 miesięcy). Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając oczywiste naruszenie prawa materialnego i uchylił zaskarżony wyrok w zaskarżonej części, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Apelacyjnego, który zmienił wyrok Sądu Okręgowego w K. w zakresie kwalifikacji prawnej czynu i kary łącznej. Sąd Okręgowy pierwotnie orzekł karę łączną 4 lat pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny, m.in. zmieniając kwalifikację czynu z art. 280 § 2 k.k. na art. 280 § 2 k.k. i art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., a także orzekając obowiązek naprawienia szkody, wymierzył karę łączną pozbawienia wolności w wymiarze 4 lat i 8 miesięcy. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie art. 86 § 1 k.k., wskazując, że kara łączna nie może przekraczać sumy kar jednostkowych, która wynosiła 4 lata i 5 miesięcy. Sąd Najwyższy przychylił się do tego zarzutu, stwierdzając oczywiste naruszenie prawa materialnego i uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w części dotyczącej kary łącznej, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, kara łączna nie może przekraczać sumy kar jednostkowych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z art. 86 § 1 k.k., kara łączna wymierzana jest w granicach od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy. Wymierzenie kary łącznej w wymiarze przekraczającym sumę kar jednostkowych stanowi rażące naruszenie tego przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator Generalny

Strony

NazwaTypRola
S. U.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (12)

Główne

k.k. art. 85 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 86 § § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.k. art. 280 § § 2

Kodeks karny

u.p.n. art. 62 § ust. 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

k.k. art. 178a § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 157 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 455

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 3

Kodeks karny

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 288 § § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kara łączna pozbawienia wolności wymierzona przez Sąd Apelacyjny w wymiarze 4 lat i 8 miesięcy przekroczyła sumę kar jednostkowych (4 lata i 5 miesięcy), co stanowi rażące naruszenie art. 86 § 1 k.k.

Godne uwagi sformułowania

kara łączna, której podstawą były wymienione kary jednostkowe powinna mieścić się w granicach powyżej najwyższej z tych kar, tj. powyżej 3 lat do ich sumy, która wynosiła 4 lata i 5 miesięcy. Orzeczenie kary łącznej w wymiarze 4 lat i 8 miesięcy, rażąco naruszyło art. 86 § 1 k.k., a wpływ tego naruszenia na treść zaskarżonego wyroku jest w sposób oczywisty istoty.

Skład orzekający

Antoni Bojańczyk

przewodniczący

Marek Siwek

sprawozdawca

Igor Zgoliński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów dotyczących kary łącznej (art. 86 § 1 k.k.), w szczególności zasady, że kara łączna nie może przekraczać sumy kar jednostkowych."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw karnych, w których orzekana jest kara łączna pozbawienia wolności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy istotnego zagadnienia z zakresu prawa karnego materialnego – prawidłowego wymiaru kary łącznej, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

Sąd Najwyższy: Kara łączna nie może być wyższa niż suma kar cząstkowych!

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt IV KK 711/21
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 czerwca 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Antoni Bojańczyk (przewodniczący)
‎
SSN Marek Siwek (sprawozdawca)
‎
SSN Igor Zgoliński
w sprawie
S. U.
skazanego z art. 280 § 2 k.k. i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
na posiedzeniu w dniu 14 czerwca 2022 r.,
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego
od wyroku Sądu Apelacyjnego w
[…]
z dnia 4 lutego 2021 r., sygn. akt II AKa
[…]
zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w K.
z dnia 19 czerwca 2020 r., sygn. akt II K
[…]
uchyla wyrok w zaskarżonej części, tj. jego pkt. I ppkt. 2 w zakresie orzeczenia o karze łącznej i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym,
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z 19 czerwca 2020 r., sygn. akt II K
[…]
, uznał S. U. za winnego popełnienia czynów wyczerpujących dyspozycję:
- art. 280 § 2 k.k. za który wymierzył mu karę 3 lat pozbawienia wolności;
- art. 62 ust. 1 ustawy z 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, za który wymierzył karę 3 miesięcy pozbawienia wolności;
- art. 178a § 1 k.k., za który wymierzył karę 6 miesięcy pozbawienia wolności
- art. 157 § 1 k.k. za który wymierzył karę 8 miesięcy pozbawienia wolności (pkt I).
Sąd ten orzeczone kary jednostkowe połączył i wymierzył jako karę łączną karę 4 lat pozbawienia wolności (pkt II), na poczet której zaliczył także okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie (pkt IV). Wyrokiem tym orzeczono także na podstawie art. 42 § 2 k.k. środek karny wobec oskarżonego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 3 lat (pkt IV), świadczenie pieniężne, przepadek oraz rozstrzygnięto o kosztach sądowych (pkt. V-IX).
Sąd Apelacyjny w
[…]
, po rozpoznaniu apelacji wniesionych przez obrońcę oskarżonego oraz prokuratora, wyrokiem z 4 lutego 2021 r., sygn. akt II AKa
[…]
wyrok Sądu I instancji:
1.
zmienił w ten sposób, że:
1.
w pkt. I - w zakresie przypisanego czynu z art. 280 § 2 k.k.:
1.
przy zastosowaniu art. 455 k.p.k.:
1.
zmienił
częściowo opis czynu w ten sposób, że po słowach „powodując straty w kwocie 2 263,20 zł” oraz po słowach „a następnie zabrał kasetkę z zawartością pieniędzy w kwocie 1 167,56 zł”
-
dopisał: „na szkodę Gminnej Spółdzielni „S.
[…]
” w K.”,
2.
poprawił
błędną kwalifikację prawną w ten sposób, że zakwalifikował czyn z art. 280 § 2 k.k. i art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.,
3.
za podstawę wymiaru kary przyjął
art. 280 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k.
4.
na podstawie art. 46 § 1 k.k. orzekł w stosunku do oskarżonego S. U. obowiązek naprawienia w całości wyrządzonej przestępstwem szkody przez zapłatę na rzecz Gminnej Spółdzielni „S. C.” w K. kwoty 2 263,20 złotych,
5.
w pkt. II - rozwiązał
orzeczoną karę łączną pozbawienia wolności w wymiarze 4 lat i na podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 k.k. wymierzył
oskarżonemu S. U. karę łączną pozbawienia wolności w wymiarze 4 lat i 8 miesięcy,
6.
w pkt. III - w miejsce określenia „zalicza oskarżonemu na poczet kary pozbawienia wolności” wpisał:
„zalicza oskarżonemu S. U. na poczet wymierzonej kary łącznej pozbawienia wolności”,
1.
utrzymał w mocy zaskarżony wyrok w pozostałej części,
2.
zasądzając koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu
3.
orzekł o kosztach za postępowanie odwoławcze.
Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł Prokurator Generalny, który zaskarżył wyrok w pkt. I ppkt 2, zmieniającym rozstrzygniecie o karze łącznej pozbawienia wolności, na korzyść S. U., zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyrok naruszenie przepisu prawa materialnego, a mianowicie art. 86 § 1 k.k. polegające na wymierzeniu kary łącznej pozbawienia wolności w wymiarze 4 lat i 8 miesięcy, tj. przekraczającym sumę kar jednostkowych orzeczonych za zbiegające się przestępstwa w wysokości: 3 lat, 3 miesięcy, 6 miesięcy i 8 miesięcy pozbawienia wolności, która wynosi 4 lata i 5 miesięcy pozbawienia wolności.
Wskazując na ten zarzut skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Apelacyjnemu w
[…]
do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja jest oczywiście zasadna, dlatego podlegała uwzględnieniu na posiedzeniu bez udziału stron, zgodnie z art. 535 § 5 k.p.k.
Oczywiste jest w niniejszej sprawie doszło do naruszenia wskazanego w
petitum
kasacji przepisu prawa materialnego. Zgodnie brzmieniem art. 86 § 1 k.k. sąd wymierza karę łączną w granicach powyżej najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy, nie przekraczając jednak 20 lat pozbawienia wolności.
Skoro zatem Sąd Okręgowy w K. za poszczególne przestępstwa przypisane S. U. wymierzył kary: 3 lat pozbawienia wolności (za czyn art. 280 § 2 k.k.), 3 miesięcy pozbawienia wolności (za czyn z art. 62 ust. 1 ustawy z 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii), 6 miesięcy pozbawienia wolności (za czyn z art. 178a § 1 k.k.) oraz 8 miesięcy pozbawienia wolności (za czyn z art. 157 § 1 k.k.), a Sąd Apelacyjny w
[…]
w postępowaniu odwoławczym nie zmienił wymiaru tych kar, to orzeczona kara łączna, której podstawą były wymienione kary jednostkowe powinna mieścić się w granicach powyżej najwyższej z tych kar, tj. powyżej 3 lat do ich sumy, która wynosiła 4 lata i 5 miesięcy. Orzeczenie kary łącznej w wymiarze 4 lat i 8 miesięcy, rażąco naruszyło art. 86 § 1 k.k., a wpływ tego naruszenia na treść zaskarżonego wyroku jest w sposób oczywisty istoty.
Z tego względu należało uchylić zaskarżony wyrok i sprawę przekazać w zaskarżonym zakresie do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, w którym Sąd Apelacyjny w
[…]
uniknie stwierdzonego wyżej uchybienia.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku.
a.s.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI