IV KK 696/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Rejonowego w części dotyczącej braku określenia okresu stosowania środków karnych w postaci zakazu zbliżania się i kontaktowania z pokrzywdzoną, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego, który skazał S. W. za groźby karalne i orzekł wobec niego zakazy zbliżania się i kontaktowania z pokrzywdzoną. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego polegające na braku wskazania okresu obowiązywania tych środków karnych. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił wyrok w zaskarżonej części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność określenia okresu stosowania środków karnych zgodnie z przepisami.
Wyrok Sądu Najwyższego dotyczy kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia 4 lipca 2017 r., sygn. akt II K (…), którym S. W. został uznany za winnego popełnienia dwóch czynów z art. 190 § 1 k.k. (groźby karalne). Sąd Rejonowy orzekł kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem ich wykonania, a także środki karne w postaci zakazu zbliżania się do pokrzywdzonej A. W. na odległość mniejszą niż 50 metrów oraz zakazu kontaktowania się z nią w jakikolwiek sposób. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 43 § 1 k.k. w zw. z art. 41a § 1 k.k. i art. 39 pkt 2b k.k., polegające na orzeczeniu tych zakazów bez wskazania okresu ich obowiązywania, podczas gdy przepis art. 43 § 1 k.k. nakazuje orzekanie takich zakazów w latach, od roku do lat 15. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną. Wskazał, że przepisy art. 41a § 1 i 4 k.k. oraz art. 43 § 1 k.k. jednoznacznie wymagają określenia okresu obowiązywania środków karnych, a brak takiego wskazania stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na treść wyroku, gdyż środki karne stają się bezterminowe. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w zakresie braku wskazania okresu stosowania środków karnych i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, zobowiązując go do uwzględnienia powyższych uwag.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi rażące naruszenie przepisów prawa materialnego.
Uzasadnienie
Przepis art. 43 § 1 k.k. nakazuje orzekanie środków karnych wymienionych w art. 39 pkt 2b k.k. w latach, od roku do lat 15. Brak wskazania okresu obowiązywania tych zakazów czyni je bezterminowymi, co jest sprzeczne z intencją ustawodawcy i stanowi istotne naruszenie prawa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. W. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| A. W. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
Przepisy (6)
Główne
k.k. art. 190 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 41a § 1
Kodeks karny
k.k. art. 41a § 4
Kodeks karny
k.k. art. 39 § 2b
Kodeks karny
k.k. art. 43 § 1
Kodeks karny
Nakazuje określenie okresu obowiązywania środków karnych wymienionych w art. 39 pkt 2b k.k. w latach, od roku do lat 15.
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § 5
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wskazania okresu stosowania środków karnych w postaci zakazu zbliżania się i kontaktowania z pokrzywdzoną stanowi rażące naruszenie art. 43 § 1 k.k. w zw. z art. 41a § 1 k.k. i art. 39 pkt 2b k.k.
Godne uwagi sformułowania
brak wskazania okresu stosowania środków karnych z art. 41a § 1 k.k. środki karne bezterminowe rażące naruszenie przepisu art. 43 § 1 k.k. istotny wpływ na treść wyroku
Skład orzekający
Andrzej Siuchniński
przewodniczący
Marek Pietruszyński
członek
Paweł Wiliński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Konsekwentne stosowanie przepisów dotyczących orzekania środków karnych, w szczególności konieczność określenia ich okresu obowiązywania."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw karnych, w których orzekane są środki karne z art. 39 pkt 2b k.k.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy istotnego błędu proceduralnego w orzekaniu środków karnych, który ma bezpośrednie przełożenie na prawa i obowiązki skazanego. Pokazuje, jak ważne jest precyzyjne formułowanie orzeczeń.
“Brak okresu obowiązywania zakazu zbliżania? Sąd Najwyższy naprawia błąd sądu niższej instancji.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt IV KK 696/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 lutego 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński (przewodniczący) SSN Marek Pietruszyński SSN Paweł Wiliński (sprawozdawca) Protokolant Olga Tyburc - Żelazek w sprawie S. W. skazanego z art. 190 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 25 lutego 2022 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia 4 lipca 2017 r., sygn. akt II K (…), ma podstawie art. 535 § 5 k.p.k. uchyla zaskarżony wyrok w zakresie braku wskazania okresu stosowania środków karnych z art. 41a § 1 k.k. (pkt. VI wyroku) i w tym zakresie przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w S. do ponownego rozpoznania . UZASADNIENIE Sygn. akt IV KK (…) Wyrokiem z dnia 4 lipca 2017 r., sygn. akt II K (…), Sąd Rejonowy w S. uznał S. W. za winnego dwóch czynów stanowiących występki z art. 190 § 1 k.k. i za to, na mocy powołanego przepisu wymierzył mu za każdy z nich kary po 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę łączną 7 miesięcy pozbawienia wolności. Sąd warunkowo zawiesił oskarżonemu wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres próby wynoszący 3 lata oraz oddał oskarżonego na okres próby pod dozór kuratora i zobowiązał do informowania kuratora o przebiegu okresu próby. Nadto w pkt. 6 wyroku Sąd Rejonowy orzekł zakaz zbliżania się oskarżonego do pokrzywdzonej A. W. na odległość mniejszą niż 50 metrów oraz orzekł zakaz kontaktowania się oskarżonego z pokrzywdzoną w jakikolwiek sposób. Sąd orzekł także od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonej A. W. nawiązkę w kwocie 700 zł. Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez żadną ze stron i uprawomocnił się z dniem 12 lipca 2017 r. Kasację od wskazanego wyżej wyroku Sądu Rejonowego wniósł Prokurator Generalny. Zaskarżył orzeczenie na korzyść S. W. zarzucając „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 43 § 1 k.k. w zw. z art. 41a § 1 k.k. w zw. z art. 39 pkt 2b k.k., polegające na orzeczeniu wobec oskarżonego S. W. środków karnych w postaci zakazu zbliżania się do pokrzywdzonej A. W. na odległość mniejszą niż 50 metrów oraz zakazu kontaktowania się z nią w jakikolwiek sposób, bez wskazania okresów obowiązywania tych środków, podczas gdy przepis art. 43 § 1 k.k. wskazuje, że zakazy wymienione w art. 39 pkt 2 - 2b k.k. orzeka się w latach, od roku do lat 15 co obliguje sąd do określenia czasookresu obowiązywania środków karnych”. Podnosząc powyższe, autor kasacji wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w S. do ponownego rozpoznania Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja Prokuratora Generalnego okazała się oczywiście zasadna, co skutkowało jej uwzględnieniem w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Podstawą orzeczonych wobec skazanego zakazów zbliżania się do pokrzywdzonej na odległość 50 metrów oraz kontaktowania się skazanego z pokrzywdzoną w jakikolwiek sposób były przepisy art. 41a § 1 i 4 k.k., określające zasady stosowania środka karnego, o którym mowa w art. 39 pkt 2b k.k. Z kolei zgodnie z art. 43 § 1 k.k. środki karne o którym mowa w art. 39 pkt. 2b orzeka się w latach, od roku do 15 lat. Treść tych przepisów w sposób niebudzący wątpliwości wskazuje, że koniecznym elementem wymiaru wskazanych środków karnych jest nie tylko wskazanie zachowania zakazanego czy nakazanego, ale także określenie okresu ich obowiązywania. Oczywistym jest również, że brak wskazania tego okresu w wyroku nakładającym na skazanego takie obowiązki stanowi rażące naruszenie przepisu art. 43 § 1 k.k., a także że uchybienie to ma istotny wpływ na treść wyroku, skoro brak określenia czasu, a zatem w istocie końca obowiązywania środków karnych przekształca je wbrew woli ustawodawcy w środki bezterminowe. Rację ma zatem skarżący wskazując w kasacji, że brak wskazania okresu stosowania tych środków powoduje, iż nie wiadomo jak długo mają być one wykonywane wobec skazanego. Jak zaś wskazuje w swoim orzecznictwie Sąd Najwyższy czasu trwania tego środka nie da się określić ani sprecyzować w postępowaniu wykonawczym (por. wyrok SN z 14 listopada 2008 r., V KK 256/08, wyrok SN z 21 lutego 2021 r., IV KK 520/21). Nie ulega zatem wątpliwości, że Sąd Rejonowy w S. orzekając na podstawie art. 41a § 1 i 4 k.k. zakaz zbliżania się oskarżonego do pokrzywdzonej na odległość mniejszą niż 50 metrów oraz orzekając zakaz kontaktowania się oskarżonego z pokrzywdzoną w jakikolwiek sposób bez wskazania okresu obowiązywania tych zakazów, dopuścił się obrazy art. 43 § 1 k.k. w zw. z art. 41a § 1 k.k. w zw. z art. 39 pkt 2b k.k. o charakterze rażącym i mającym istotny wpływ na treść wyroku. Konsekwencją powyższego stwierdzenia jest konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku w zakresie braku określenia okresu obowiązywania nałożonych środków karnych i przekazania w tym zakresie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Rozstrzygając ponownie sprawę Sąd Rejonowy w S. będzie zobowiązany do wzięcia pod uwagę powyższych uwag i respektowania reguł określonych w art. 43 § 1 k.k. Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI