IV KK 559/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść skazanej B. D. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Dąbrowie Górniczej. Sąd Rejonowy uznał oskarżoną za winną popełnienia trzech przestępstw paserstwa z art. 291 § 1 k.k., przyjmując, że zostały popełnione w krótkich odstępach czasu i wymierzył jedną karę ograniczenia wolności. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym art. 500 § 1 i 3 k.p.k., poprzez wydanie wyroku nakazowego mimo wątpliwości co do kwalifikacji prawnej czynów. Podkreślono, że wartość przedmiotu paserstwa (22,80 zł, 49,40 zł, 49,40 zł) nie przekraczała 500 zł, co oznacza, że czyny te powinny być kwalifikowane jako wykroczenia z art. 122 § 1 k.w., a nie przestępstwa z art. 291 § 1 k.k. Sąd Najwyższy przychylił się do argumentacji kasacji, stwierdzając, że skazanie w postępowaniu nakazowym nastąpiło z rażącą obrazą przepisów prawa procesowego i materialnego, mającą istotny wpływ na treść orzeczenia. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWskazanie na konieczność prawidłowej kwalifikacji prawnej czynów przy wydawaniu wyroków nakazowych oraz rozróżnienie między przestępstwem paserstwa a wykroczeniem paserstwa w zależności od wartości przedmiotu czynu.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (wyrok nakazowy) i konkretnej wartości przedmiotu czynu, ale jego zasady dotyczące kwalifikacji prawnej są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (2)
Czy można wydać wyrok nakazowy, gdy istnieją wątpliwości co do kwalifikacji prawnej czynu (przestępstwo vs. wykroczenie)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok nakazowy można wydać tylko wtedy, gdy okoliczności czynu i wina oskarżonego, w tym kwalifikacja prawna, nie budzą żadnych wątpliwości.
Uzasadnienie
Procedowanie w trybie nakazowym wymaga pewności co do wszystkich elementów czynu, w tym jego kwalifikacji prawnej. W przypadku wątpliwości, konieczne jest przeprowadzenie rozprawy głównej.
Jaka jest granica wartości mienia dla kwalifikacji paserstwa jako przestępstwa, a jaka jako wykroczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Paserstwo stanowi przestępstwo z art. 291 § 1 k.k. tylko wtedy, gdy wartość przedmiotu czynu przekracza 500 zł (obecnie 800 zł). Poniżej tej kwoty jest to wykroczenie z art. 122 § 1 k.w.
Uzasadnienie
Nowelizacje przepisów Kodeksu wykroczeń podwyższyły próg wartościowy dla kwalifikacji paserstwa jako wykroczenia. Wartości poniżej tego progu nie wypełniają znamion przestępstwa.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. D. | osoba_fizyczna | skazana |
| S. G. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| M. B. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | skarżący |
Przepisy (15)
Główne
k.k. art. 291 § § 1
Kodeks karny
Dotyczy paserstwa. Wartość przedmiotu czynu poniżej 500 zł (obecnie 800 zł) nie wypełnia znamion tego przestępstwa.
k.p.k. art. 500 § § 1 i 3
Kodeks postępowania karnego
Warunki wydania wyroku nakazowego; nie można go wydać, gdy istnieją wątpliwości co do kwalifikacji prawnej czynu.
k.w. art. 122 § § 1
Kodeks wykroczeń
Kwalifikuje paserstwo o wartości do 500 zł (obecnie 800 zł) jako wykroczenie.
Pomocnicze
k.k. art. 278 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 34 § § 1a pkt 1, § 2 pkt 1 i 3
Kodeks karny
k.k. art. 35 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 37a § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 46 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 43b
Kodeks karny
k.k. art. 91 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 443
Kodeks postępowania karnego
Zakaz reformationis in peius.
k.w. art. 9 § § 2
Kodeks wykroczeń
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks wykroczeń oraz niektórych innych ustaw art. 1 pkt 9
Dotyczy nowelizacji art. 122 k.w. z dnia 15 listopada 2018 r.
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw art. 4 pkt 7
Dotyczy podwyższenia kwoty granicznej dla wykroczenia paserstwa od 1 października 2023 r.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wartość przedmiotów paserstwa nie przekraczała 500 zł, co kwalifikuje czyny jako wykroczenia, a nie przestępstwa. • Istniały wątpliwości co do kwalifikacji prawnej czynów, co wyłączało możliwość wydania wyroku nakazowego. • Wydanie wyroku nakazowego w sytuacji wątpliwości co do kwalifikacji prawnej stanowi rażące naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego.
Godne uwagi sformułowania
skazanie oskarżonej w postępowaniu nakazowym, za przestępstwa umyślnego paserstwa, nastąpiło z rażącą obrazą przepisów prawa procesowego art. 500 § 1 i 3 k.p.k. mającą istotny wpływ na treść orzeczenia • przypisane B. D. zachowania stanowią wykroczenia • w przypadku prawidłowego procedowania w niniejszej sprawie, z pominięciem postępowania nakazowego, zapadłoby po wyjaśnieniu wątpliwości odnośnie kwalifikacji prawnej zarzucanych czynów odmienne - w tym także w zakresie wymierzenia łagodniejszej kary, niż orzeczona - rozstrzygnięcie
Skład orzekający
Jacek Błaszczyk
przewodniczący-sprawozdawca
Andrzej Stępka
członek
Marek Pietruszyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wskazanie na konieczność prawidłowej kwalifikacji prawnej czynów przy wydawaniu wyroków nakazowych oraz rozróżnienie między przestępstwem paserstwa a wykroczeniem paserstwa w zależności od wartości przedmiotu czynu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (wyrok nakazowy) i konkretnej wartości przedmiotu czynu, ale jego zasady dotyczące kwalifikacji prawnej są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest prawidłowe rozróżnienie między przestępstwem a wykroczeniem, nawet przy niewielkich kwotach, oraz jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia orzeczenia. Jest to praktyczny przykład dla prawników i ciekawostka dla szerszej publiczności.
“Czy sprzedaż złomu za 50 zł to przestępstwo? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.