Orzeczenie · 2025-01-29

IV KK 490/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-01-29
SNKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚrednianajwyższy
zniesławienieart. 212 k.k.kasacjaprzedawnienieakt oskarżeniaSąd Najwyższypostanowienie

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej, na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k., rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanej A.W. od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Mysłowicach. Skazana została uznana za winną zniesławienia (art. 212 § 1 k.k.) za anonimowy list, za co wymierzono jej karę grzywny oraz nawiązkę na rzecz pokrzywdzonych. Obrońca w kasacji podniósł zarzut rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zw. z art. 5 § 2 k.p.k. i art. 101 § 2 k.k., wskazując na przedawnienie karalności czynu. Argumentował, że pokrzywdzeni posiadali wiedzę o sprawcy przed 30 czerwca 2020 r., co oznaczałoby, że termin przedawnienia upłynął przed wniesieniem aktu oskarżenia. Sąd Najwyższy, analizując zebrany materiał dowodowy i orzecznictwo, uznał, że wiedza o osobie sprawcy została powzięta przez pokrzywdzonych we wrześniu 2022 r., po uzyskaniu informacji o przedstawieniu zarzutów A.W. w innym postępowaniu i po wydaniu opinii biegłego. Sąd podkreślił, że momentem rozpoczynającym bieg terminu przedawnienia jest dzień, w którym pokrzywdzony powziął wiadomość na tyle uprawdopodabniającą popełnienie czynu przez daną osobę, że możliwe jest wniesienie aktu oskarżenia. W ocenie Sądu Najwyższego, ustalenia sądów niższych instancji w tym zakresie były prawidłowe, a zarzut przedawnienia nie zasługiwał na uwzględnienie. W konsekwencji, kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna, a skazaną obciążono kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja momentu powzięcia wiadomości o sprawcy w kontekście przedawnienia karalności przestępstw prywatnoskargowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki ustalenia wiedzy o sprawcy w sprawach o zniesławienie, gdzie dowody mogą być zbierane etapami.

Zagadnienia prawne (2)

Czy czyn zniesławienia popełniony z oskarżenia prywatnego uległ przedawnieniu, jeśli pokrzywdzeni powzięli wiedzę o sprawcy po upływie terminu przedawnienia liczonego od momentu przekazania kopii listu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, czyn nie uległ przedawnieniu, ponieważ wiedza o osobie sprawcy została powzięta we wrześniu 2022 r., co mieści się w terminie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że momentem rozpoczynającym bieg rocznego okresu przedawnienia karalności przestępstwa ściganego z oskarżenia prywatnego jest dzień, w którym pokrzywdzony powziął wiadomość na tyle uprawdopodabniającą popełnienie czynu przez daną osobę, że staje się możliwe wniesienie prywatnego aktu oskarżenia. W tej sprawie taka wiedza została powzięta we wrześniu 2022 r., po uzyskaniu informacji o przedstawieniu zarzutów A.W. w innym postępowaniu.

Czy przekazanie kopii listu zawierającego zniesławienie córce pokrzywdzonych, która następnie przedłożyła go w innym postępowaniu, stanowi powzięcie przez pokrzywdzonych wiadomości o sprawcy w rozumieniu przepisów o przedawnieniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo przekazanie listu nie jest równoznaczne z powzięciem wiadomości o osobie sprawcy, która umożliwiałaby wniesienie aktu oskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przepis art. 101 § 2 k.k. nie mówi o momencie powstania podejrzeń, lecz o powzięciu informacji o osobie sprawcy, czyli uzyskaniu danych pozwalających na wniesienie prywatnego aktu oskarżenia. Przekazanie listu córce nie spełniało tego kryterium.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
SkarPaństwo (w imieniu wymiaru sprawiedliwości)

Strony

NazwaTypRola
A.W.osoba_fizycznaskazana
I.K.osoba_fizycznapokrzywdzona
P.K.osoba_fizycznapokrzywdzona
D.K.osoba_fizycznaświadk
M.B.osoba_fizycznaświadk

Przepisy (9)

Główne

k.k. art. 212 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 17 § 1 pkt 6

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 101 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 5 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § 1 pkt 9

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 33 § 1 i 3

Kodeks karny

k.k. art. 212 § 3

Kodeks karny

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Przedawnienie karalności czynu z uwagi na wcześniejsze powzięcie przez pokrzywdzonych wiedzy o sprawcy. • Naruszenie art. 5 § 2 k.p.k. poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości faktycznych na korzyść skazanej.

Godne uwagi sformułowania

momentem rozpoczynającym bieg rocznego okresu przedawnienia karalności przestępstwa ściąganego z oskarżenia prywatnego jest oznaczony datą dzień, w którym pokrzywdzony powziął wiadomość na tyle uprawdopodabniającą popełnienie czynu przez daną osobę, że staje się możliwe wniesienie przeciwko tej osobie prywatnego aktu oskarżenia • nie chodzi o moment powstania podejrzeń co do tożsamości osoby sprawcy, ale o powzięcie o niej informacji, a zatem uzyskanie takich danych, które – od strony subiektywnej stwarzałyby przekonanie o posiadaniu wiedzy o tym, kto jest sprawcą przestępstwa, zaś od strony obiektywnej - dawały podstawę do wystąpienia z prywatnym aktem oskarżenia.

Skład orzekający

Kazimierz Klugiewicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja momentu powzięcia wiadomości o sprawcy w kontekście przedawnienia karalności przestępstw prywatnoskargowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki ustalenia wiedzy o sprawcy w sprawach o zniesławienie, gdzie dowody mogą być zbierane etapami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia w sprawach o zniesławienie, które często budzi wątpliwości. Wyjaśnienie Sądu Najwyższego jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

Czy przedawnienie zniweczyło zniesławienie? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowy moment.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst