IV KK 485/16

Sąd Najwyższy2017-06-01
SNKarneprzestępstwa przeciwko zdrowiu i życiuWysokanajwyższy
posiadanie narkotykówustawa o przeciwdziałaniu narkomaniiart. 62 ust. 2skazanie bez rozprawyart. 335 k.p.k.kasacjaSąd Najwyższywarunkowe zawieszenie karyart. 69 k.k.

Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu rejonowego z powodu naruszenia przepisów prawa procesowego i materialnego przy uwzględnieniu wniosku o skazanie bez rozprawy, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Rejonowego w C., zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego. Sąd Rejonowy uwzględnił wniosek prokuratora o wydanie wyroku skazującego bez rozprawy, warunkowo zawieszając karę roku i miesiąca pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji nieprawidłowo zastosował przepis o warunkowym zawieszeniu kary, który w brzmieniu obowiązującym w dacie czynu i wyroku nie zezwalał na zawieszenie kary przekraczającej rok pozbawienia wolności. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sprawa dotyczy kasacji wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego K. G. od wyroku Sądu Rejonowego w C. z dnia 17 maja 2016 r. Zarzucono rażące naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 343 § 3 i § 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k.) oraz prawa materialnego (art. 69 § 1 k.k.). Prokurator skierował do Sądu Rejonowego wniosek o wydanie wyroku skazującego bez rozprawy, uzgadniając z oskarżonym karę roku i miesiąca pozbawienia wolności, warunkowe zawieszenie jej wykonania na 2 lata, przepadek dowodów rzeczowych oraz zobowiązanie do powstrzymania się od używania środków odurzających. Sąd Rejonowy uwzględnił ten wniosek, skazując K. G. za posiadanie znacznej ilości marihuany. Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd pierwszej instancji nie dokonał należytej kontroli wniosku prokuratora. W szczególności, sąd nieprawidłowo zastosował przepis art. 69 § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2015 r., który nie zezwalał na warunkowe zawieszenie kary pozbawienia wolności w wymiarze przekraczającym rok. Sąd Rejonowy powinien był albo zmodyfikować wniosek prokuratora, obniżając karę do roku pozbawienia wolności, albo zwrócić wniosek prokuratorowi. Z uwagi na te uchybienia, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując, że sąd pierwszej instancji będzie musiał rozpoznać wniosek prokuratora z poszanowaniem przepisów prawa lub rozpoznać sprawę na zasadach ogólnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie może uwzględnić takiego wniosku bez jego modyfikacji lub zwrócenia prokuratorowi.

Uzasadnienie

Sąd rozpoznający wniosek w trybie art. 335 § 1 k.p.k. musi dokonać kontroli formalnej i merytorycznej wniosku, w tym zgodności z przepisami prawa materialnego. W przypadku, gdy proponowana kara nie spełnia warunków do warunkowego zawieszenia (np. przekracza rok pozbawienia wolności zgodnie z art. 69 § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym w dacie czynu i wyroku), sąd nie może jej uwzględnić bez modyfikacji lub zwrócenia wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator Generalny (w sensie uwzględnienia kasacji)

Strony

NazwaTypRola
K. G.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (17)

Główne

k.p.k. art. 335 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wniosku o wydanie wyroku skazującego bez rozprawy.

k.p.k. art. 343 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Sąd może uwzględnić wniosek po jego modyfikacji, za zgodą oskarżonego.

k.p.k. art. 343 § § 7

Kodeks postępowania karnego

Sąd nie może uwzględnić wniosku, jeśli nie spełnia on wymogów formalnych lub merytorycznych, i powinien go zwrócić prokuratorowi.

k.k. art. 69 § § 1

Kodeks karny

Warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności nie może być orzeczone, gdy kara przekracza rok pozbawienia wolności (w brzmieniu obowiązującym w dacie czynu i wyroku).

u.p.n. art. 62 § ust. 2

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Dotyczy posiadania znacznej ilości środków odurzających.

k.p.k. art. 521 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do uwzględnienia kasacji na niekorzyść skazanego.

Pomocnicze

k.k. art. 70 § § 1

Kodeks karny

u.p.n. art. 70 § ust. 2

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

k.k. art. 44 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 72 § § 1 pkt 5

Kodeks karny

k.p.k. art. 524 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 69 § § 1 i 2

Kodeks karny

k.k. art. 70 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 44 § § 2

Kodeks karny

u.p.n. art. 70 § ust. 2

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

k.k. art. 72 § § 1 pkt 5

Kodeks karny

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym art. 343 § 3 i § 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k., polegające na uwzględnieniu wadliwego wniosku prokuratora. Rażące naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, tj. art. 69 § 1 k.k., poprzez warunkowe zawieszenie kary pozbawienia wolności przekraczającej rok, podczas gdy przepis ten w brzmieniu obowiązującym w dacie czynu i wyrokowania nie zezwalał na takie zawieszenie.

Godne uwagi sformułowania

sąd... zobligowany jest do szczegółowej: tak formalnej, jak i merytorycznej kontroli takiego pisma procesowego. sąd nie może uwzględnić wniosku, co rodzi konieczność postąpienia po myśli art. 343 § 7 k.p.k., chyba że na posiedzeniu, za zgodą oskarżonego (art. 343 § 3 k.p.k.), dojdzie do modyfikacji konwalidującej uchybienia art. 69 § 1 k.k. w brzmieniu ustalonym przez ustawę z dnia 20 lutego 2015 r. ... nie zezwalał na warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności orzeczonej w wymiarze przekraczającym rok.

Skład orzekający

Kazimierz Klugiewicz

przewodniczący

Andrzej Stępka

członek

Eugeniusz Wildowicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Należytego stosowania przepisów o postępowaniu w przedmiocie skazania bez rozprawy (art. 335 k.p.k.) oraz warunkowego zawieszenia kary (art. 69 k.k.), zwłaszcza w kontekście zmian legislacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów dotyczących warunkowego zawieszenia kary i ich wpływu na procedurę skazania bez rozprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje istotne błędy proceduralne sądu pierwszej instancji przy stosowaniu instytucji skazania bez rozprawy i warunkowego zawieszenia kary, co jest ważną kwestią praktyczną dla prawników karnistów.

Błąd sądu przy skazaniu bez rozprawy: SN uchyla wyrok z powodu nieprawidłowego zawieszenia kary.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KK 485/16
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 1 czerwca 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kazimierz Klugiewicz (przewodniczący)
‎
SSN Andrzej Stępka
‎
SSN Eugeniusz Wildowicz (sprawozdawca)
Protokolant Anna Kowal
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Józefa Gemry
‎
w sprawie
K. G.
‎
skazanego z art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2015 r. o przeciwdziałaniu narkomanii
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie
‎
w dniu 1 czerwca 2017 r.,
‎
kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego na niekorzyść
‎
od wyroku Sądu Rejonowego w C.
‎
z dnia 17 maja 2016 r., sygn. akt II K (…)
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w C. do ponownego rozpoznania.
UZASADNIENIE
W dniu 29 lutego 2016 r. prokurator skierował do Sądu Rejonowego w C. wniosek o wydanie w trybie art. 335 § 1 k.p.k. w stosunku do K. G., oskarżonego o to, że w dniu 4 listopada 2015 r. w C., wbrew obowiązującym przepisom, posiadał przy ul. Ł. środek odurzający w postaci marihuany w ilości 2,96 grama oraz na ul. P. ten sam środek w ilości 31,2 grama, co stanowi znaczną ilość środków odurzających, tj.o popełnienie przestępstwa z art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r.o przeciwdziałaniu narkomanii, wyroku skazującego bez przeprowadzenia rozprawy i orzeczenie:
- za zarzucony oskarżonemu czyn z art. 62 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii kary roku i miesiąca pozbawienia wolności;
- na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k. i art. 70 § 1 k.k. warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności na okres próby wynoszący 2 lata;
- na podstawie art. 44 § 2 k.k. i art. 70 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii przepadku dowodów rzeczowych;
- na podstawie art. 70 § 1 pkt 5 k.k. zobowiązania oskarżonego do powstrzymania się od używania środków odurzających.
Treść wniosku została uzgodniona z oskarżonym w trakcie jego przesłuchania w charakterze podejrzanego w dniu 22 lutego 2016 r.
Sąd Rejonowy w C., uwzględniając złożony przez prokuratora wniosek, wyrokiem z dnia 17 maja 2016 r., uznał K. G. za winnego tego, że w dniu 4 listopada 2015 r. w C. wbrew obowiązującym przepisom posiadał znaczną ilość środka odurzającego w postaci marihuany o wadze około 17,844 grama, tj. czynu z art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i za to wymierzył mu karę roku i miesiąca pozbawienia wolności. Na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k. i art. 70 § 1 k.k. wykonanie kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres próby 2 lat. Na mocy art. 72 § 1 pkt 5 k.k. zobowiązał K. G. do powstrzymywania się od używania środków odurzających, a na podstawie art. 70 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i art. 44 § 2 k.k. orzekł wobec oskarżonego przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodów rzeczowych opisanych w punkcie VIII opinii biegłego zarządzając jednocześnie zniszczenie środka odurzającego w postaci marihuany. Na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił oskarżonego z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, wydatkami obciążając Skarb Państwa.
Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 28 maja 2016 r. wobec nie zaskarżenia go przez strony postępowania.
Od powyższego wyroku kasację na niekorzyść skazanego K. G., w całości, złożył Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny i zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 343 § 3 i § 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k., polegające na uwzględnieniu przez sąd wadliwego wniosku prokuratora o wydanie na posiedzeniu wyroku skazującego i orzeczenie uzgodnionej z oskarżonym kary za popełnienie przestępstwa z art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, w następstwie czego doszło do rażącego naruszenia przepisu prawa karnego materialnego, tj. art. 69 § 1 k.k., polegającego na warunkowym zawieszeniu orzeczonej wobec K. G. kary roku i miesiąca pozbawienia wolności, podczas gdy w dacie popełnienia przez niego przedmiotowego występku oraz w dacie wyrokowania możliwe było warunkowe zawieszenie orzeczonej kary pozbawienia wolności w wymiarze nieprzekraczającym roku,
wniósł o uchylenie
zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w C.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Podniesiony przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego zarzut mającego istotny wpływ na treść orzeczenia rażącego naruszenia powołanych w petitum kasacji przepisów prawa procesowego, a w konsekwencji również wskazanej tam normy prawno-materialnej, jest oczywiście zasadny, co – wobec wniesienia kasacji z zachowaniem terminu określonego w art. 524 § 3 k.p.k. – umożliwiło uwzględnienie nadzwyczajnego środka zaskarżenia wywiedzionego na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. na niekorzyść skazanego K. G.
Przypomnieć w tym miejscu należy, że sąd, do którego oskarżyciel publiczny kieruje wniosek w trybie art. 335 § 1 k.p.k., z uwagi na treść art. 343 § 7 k.p.k., zobligowany jest do szczegółowej: tak formalnej, jak i merytorycznej kontroli takiego pisma procesowego. W jej ramach niezbędne jest sprawdzenie, czy przedłożone przez prokuratora propozycje pozostają zgodne z uprzednimi ustaleniami stron, a także czy nie popadają w sprzeczność z przepisami prawa materialnego. W przypadku braku pozytywnego wyniku tej weryfikacji sąd nie może uwzględnić wniosku, co rodzi konieczność postąpienia po myśli art. 343 § 7 k.p.k., chyba że na posiedzeniu, za zgodą oskarżonego (art. 343 § 3 k.p.k.), dojdzie do modyfikacji konwalidującej uchybienia, która będzie czyniła zadość kryteriom z art. 335 § 1 k.p.k. Sąd, rozpoznając wniosek prokuratora uzgodniony z oskarżonym i złożony w oparciu o powołany przepis związany jest treścią wniosku, co nie oznacza obowiązku jego uwzględnienia wobec treści wskazanych przepisów prawa (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 17 czerwca 2015 r., V KK 177/15, LEX nr 1733692; z dnia 10 czerwca 2015 r., V KK 96/15, LEX nr 1744200; z dnia 9 kwietnia 2015 r., IV KK 79/15, LEX nr 1681892; z dnia 30 marca 2015 r., II KK 75/15, LEX nr 1659231; z dnia 5 grudnia 2013 r., V KK 342/13, LEX nr 1402697; z dnia 25 marca 2009 r., III KK 33/09, LEX nr 491165 i z dnia 8 września 2009 r., sygn. akt IV KK 287/09, LEX nr 519609).
Odnosząc powyższe uwagi do realiów rozpoznawanej sprawy zauważyć należy, że Sąd Rejonowy w C. nie dokonał weryfikacji złożonego w niniejszej sprawie, w trybie art. 335 § 1 k.p.k., wniosku prokuratora o wydanie na posiedzeniu wyroku skazującego i orzeczenie uzgodnionej z oskarżonym kary i środka probacyjnego. Zaakceptował bowiem zawarty w nim postulat warunkowego zawieszenia wykonania kary roku i miesiąca pozbawienia wolności (o wymierzenie której wnosił prokurator) na okres 2 lat próby na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k. oraz art. 70 § 1 k.k. Tymczasem art. 69 § 1 k.k. w brzmieniu ustalonym przez ustawę z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r. poz. 396) i obowiązującym od dnia 1 lipca 2015 r., a więc zarówno w czasie popełnienia przez oskarżonego przypisanego mu czynu, czyli w dniu 4 listopada 2015 r., jak i w dacie wyrokowania, tj. w dniu 17 maja 2016 r., nie zezwalał na warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności orzeczonej w wymiarze przekraczającym rok. Przesłanka warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności nie była zatem spełniona. Sąd Rejonowy, jak trafnie podnosi skarżący, w zaistniałej sytuacji winien był uzależnić wydanie wyroku na wniosek prokuratora, po uprzednim dokonaniu w nim zmiany polegającej na skorygowaniu wymiaru kary pozbawienia wolności do wysokości nieprzekraczającej roku (art. 343 § 3 k.p.k.), bądź zwrócić wniosek prokuratorowi na podstawie art. 343 § 7 k.p.k., czego jednakże nie uczynił.
W świetle powyższego uznać należy, że złożony przez prokuratora w trybie art. 335 § 1 k.p.k. wniosek został w powyższym zakresie sformułowany z naruszeniem art. 69 § 1 k.k., a jego uwzględnienie przez Sąd meriti doprowadziło do rażącej obrazy wskazanych przepisów prawa procesowego.
Mając to na uwadze, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok
w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w C.
Ponownie rozpoznając sprawę Sąd ten będzie
zobligowany rozpoznać złożony w trybie art. 335 § 1 k.p.k. wniosek prokuratora
z poszanowaniem przepisów Kodeksu karnego
i uniknie stwierdzonych powyżej uchybień
albo rozpozna sprawę na zasadach ogólnych
Z tych względów orzeczono, jak w wyroku.
r.g.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI