IV KK 472/17

Sąd Najwyższy2018-01-30
SNKarnewykroczeniaWysokanajwyższy
wykroczenieśmierć obwinionegokasacjaSąd Najwyższyuchylenie wyrokuumorzenie postępowaniaprawo procesowe

Sąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy skazujący zmarłego obwinionego i umorzył postępowanie z powodu rażącego naruszenia prawa procesowego.

Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w B., który skazał S. K. za wykroczenie z art. 124 § 1 k.w. mimo, że obwiniony zmarł przed wydaniem wyroku. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie, wskazując na rażące naruszenie przepisów procesowych.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w B., który uznał S. K. za winnego popełnienia wykroczenia z art. 124 § 1 k.w. i wymierzył mu karę grzywny. Kasacja została wniesiona z powodu rażącego naruszenia prawa procesowego, a mianowicie art. 5 § 1 pkt 5 k.p.w., polegającego na wydaniu wyroku nakazowego wobec osoby zmarłej przed jego wydaniem. Sąd Najwyższy stwierdził, że śmierć obwinionego przed wydaniem orzeczenia stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą (art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w.), co skutkuje koniecznością umorzenia postępowania. Pomimo braku wiedzy sądu pierwszej instancji o śmierci obwinionego, orzekanie wbrew zaistniałej przeszkodzie procesowej było niedopuszczalne. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie, obciążając kosztami procesu Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie wyroku nakazowego wobec osoby zmarłej przed jego wydaniem stanowi rażące naruszenie prawa procesowego i bezwzględną przyczynę odwoławczą.

Uzasadnienie

Śmierć obwinionego przed wydaniem orzeczenia jest negatywną przesłanką procesową, która skutkuje koniecznością umorzenia postępowania, niezależnie od stadium, w którym nastąpiła. Orzekanie wbrew tej przesłance jest niedopuszczalne i stanowi podstawę do uchylenia orzeczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (koszty)

Strony

NazwaTypRola
S. K.osoba_fizycznaobwiniony

Przepisy (4)

Główne

k.w. art. 124 § § 1

Kodeks wykroczeń

k.p.w. art. 5 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

k.p.w. art. 104 § § 1 pkt 7

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Pomocnicze

k.p.w. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obwiniony zmarł przed wydaniem wyroku nakazowego, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą. Wydanie wyroku nakazowego wobec zmarłego jest rażącym naruszeniem prawa procesowego.

Godne uwagi sformułowania

orzekania wbrew zaistnieniu negatywnej przesłanki procesowej w postaci śmierci oskarżonego bezwzględna przyczyna odwoławcza procesowa przeszkoda do orzekania

Skład orzekający

Michał Laskowski

przewodniczący-sprawozdawca

Małgorzata Gierszon

członek

Andrzej Stępka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Konsekwentne stosowanie przepisów proceduralnych dotyczących śmierci strony w toku postępowania, nawet w przypadku wyroków nakazowych."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy strona postępowania (obwiniony) zmarła przed wydaniem orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie podstawowych zasad proceduralnych, nawet w rutynowych sprawach wykroczeniowych, a konsekwencje błędów mogą być znaczące.

Sąd Najwyższy umorzył postępowanie przeciwko zmarłemu: kluczowa lekcja prawa procesowego.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KK 472/17
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 30 stycznia 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Michał Laskowski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Małgorzata Gierszon
‎
SSN Andrzej Stępka
w sprawie
S. K.
obwinionego z art. 124 § 1 k.w.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
‎
w dniu 30 stycznia 2018 r.,
‎
kasacji Prokuratora Generalnego
‎
od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w B. z dnia 8 września 2017 roku, sygn. akt IX W
[…]
,
1.uchyla zaskarżony wyrok w całości i umarza postępowanie;
2. kosztami procesu obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Wyrokiem nakazowym z dnia 8 września 2017 r. Sąd Rejonowy w B., w sprawie o sygn. IX W
[…]
, uznał S. K. za winnego popełnienia wykroczenia z art. 124 § 1 k.w. i wymierzył mu karę grzywny w kwocie 100 złotych. Powyższy wyrok uprawomocnił się w dniu 22 września 2017 roku.
Od tego prawomocnego wyroku kasację na korzyść obwinionego wniósł Prokurator Generalny, zarzucając w niej rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa procesowego, a mianowicie art. 5 § 1 pkt 5 k.p.w., polegające na wydaniu na posiedzeniu wyroku nakazowego wobec S. K., podczas gdy obwiniony ten zmarł przed jego wydaniem, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w. W konkluzji kasacji wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
.
Kasacja zasługuje na uwzględnienie.
Zarzut podniesiony w kasacji jawi się jako zasadny w stopniu oczywistym.
Istotnie przy wydawaniu zaskarżonego wyroku doszło do uchybienia mającego rangę bezwzględnej przyczyny odwoławczej, mianowicie orzekania wbrew zaistnieniu negatywnej przesłanki procesowej w postaci śmierci oskarżonego (art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w.). Trafnie zauważa skarżący, że w ślad za kategoryczną wypowiedzią ustawodawcy orzecznictwo sądowe jest w tym względzie stanowcze i przyjmuje konieczność umorzenia postepowania, niezależnie od stadium postępowania, na którym nastąpiła śmierć oskarżonego (zob. np. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 17 maja 2017 r., II AKa 31/17). Z dołączonego do akt sprawy zaświadczenia (k. 16-17) wynika, iż S. K. zmarł w dniu 17 sierpnia 2017 roku. Bez wpływu na sprawę pozostaje fakt, że Sąd Rejonowy w B. wydając w dniu 8 września 2017 roku zaskarżony wyrok nakazowy nie posiadał informacji o śmierci oskarżonego. Wyrok nakazowy został wydany mimo istnienia procesowej przeszkody do orzekania, pociągającej za sobą bezwzględną przyczynę odwoławczą. W konsekwencji niezbędne stało się uchylenie zaskarżonego wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w B. i umorzenie postępowania.
W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji.
aw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI