IV KK 451/20

Sąd Najwyższy2020-10-22
SNKarnewykroczeniaŚrednianajwyższy
wykroczeniekodeks wykroczeńkara aresztukara grzywnykasacjaSąd Najwyższyprawo o ruchu drogowym

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Rejonowego w części dotyczącej kary aresztu za wykroczenia, uznając ją za rażąco niezgodną z prawem i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego dotyczącą wyroku Sądu Rejonowego w K., który skazał M. W. na 30 dni aresztu za popełnienie wykroczeń. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że za przypisane wykroczenia nie przewidziano kary aresztu, a jedynie grzywnę lub naganę. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że orzeczenie kary aresztu było niezgodne z przepisami Kodeksu wykroczeń i istotnie wpłynęło na treść wyroku. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kary i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść ukaranego M. W. od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 21 grudnia 2018 r. Sąd Rejonowy uznał obwinionego za winnego popełnienia szeregu wykroczeń, w tym z art. 94 § 1 k.w., art. 98 k.w. i art. 97 k.w. w zw. z innymi przepisami, i skazał go na karę 30 dni aresztu. Dodatkowo orzeczono środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat. Kasacja Prokuratora Generalnego zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego, polegające na orzeczeniu kary aresztu, która nie jest przewidziana za wskazane wykroczenia, zagrożone jedynie grzywną lub naganą. Sąd Najwyższy stwierdził, że kasacja jest oczywiście zasadna. Zgodnie z przepisami Kodeksu wykroczeń, za przypisane wykroczenia przewidziano karę grzywny lub nagany, a nie aresztu. Orzeczenie kary aresztu stanowiło rażące naruszenie prawa materialnego i miało istotny wpływ na treść wyroku, gdyż była to kara surowsza niż przewidziana ustawowo. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w K. do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, kara aresztu nie może być orzeczona za wykroczenia, za które Kodeks wykroczeń przewiduje jedynie karę grzywny lub nagany.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że orzeczenie kary aresztu za wykroczenia z art. 94 § 1 k.w., art. 98 k.w. i art. 97 k.w. stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, ponieważ przepisy te nie przewidują takiej kary, a jedynie grzywnę lub naganę. Kara aresztu jest karą rodzajowo surowszą niż grzywna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w części dotyczącej kary i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

ukarany (M. W.)

Strony

NazwaTypRola
M. W.osoba_fizycznaukarany

Przepisy (11)

Główne

k.w. art. 94 § § 1

Kodeks wykroczeń

Kara aresztu nie jest przewidziana za to wykroczenie.

k.w. art. 98

Kodeks wykroczeń

Kara aresztu nie jest przewidziana za to wykroczenie.

k.w. art. 97

Kodeks wykroczeń

Kara aresztu nie jest przewidziana za to wykroczenie.

Pomocnicze

k.w. art. 81 § ust. 1

Kodeks wykroczeń

Ustawa – Prawo o ruchu drogowym, w kontekście wykroczenia z art. 97 k.w.

k.w. art. 9 § § 2

Kodeks wykroczeń

Dotyczy wymiaru kary łącznej.

k.w. art. 24 § § 1

Kodeks wykroczeń

Określa wysokość grzywny.

k.w. art. 24 § § 3

Kodeks wykroczeń

k.w. art. 94 § § 3

Kodeks wykroczeń

Dotyczy orzekania środka karnego.

k.w. art. 29 § § 1

Kodeks wykroczeń

Dotyczy orzekania środka karnego.

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Tryb rozpoznawania kasacji na posiedzeniu.

k.w. art. 45 § § 1

Kodeks wykroczeń

Dotyczy przedawnienia ścigania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzeczenie kary aresztu za wykroczenia, za które Kodeks wykroczeń przewiduje jedynie karę grzywny lub nagany, stanowi rażące naruszenie prawa materialnego. Kara aresztu jest karą rodzajowo surowszą niż kara grzywny.

Godne uwagi sformułowania

rażące naruszenie prawa materialnego kara nieprzewidziana za popełnienie wskazanego wykroczenia kara rodzajowo łagodniejszą, mniej dolegliwą dla skazanego niż kara aresztu

Skład orzekający

Marek Pietruszyński

przewodniczący-sprawozdawca

Jacek Błaszczyk

członek

Barbara Skoczkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Kodeksu wykroczeń dotyczących rodzajów kar i ich stosowania, zwłaszcza w kontekście wykroczeń drogowych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów Kodeksu wykroczeń, które mogły ulec zmianie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnego błędu proceduralnego sądu niższej instancji w zakresie wymiaru kary, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie wykroczeń i karnym.

Sąd Najwyższy koryguje błąd: kara aresztu za wykroczenie drogowe była niezgodna z prawem.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt IV KK 451/20
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 22 października 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marek Pietruszyński (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Jacek Błaszczyk
‎
SSN Barbara Skoczkowska
Protokolant Małgorzata Gierczak
w sprawie
M. W.
skazanego za wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. i innych
po rozpoznaniu w dniu 22 października 2020 r. w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
kasacji Prokuratora Generalnego wniesionej na korzyść ukaranego od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w K.  z dnia 21 grudnia 2018 r., sygn. akt II W (…),
uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze i sprawę M.  W., w tym zakresie przekazuje Sądowi Rejonowemu w K.  do ponownego rozpoznania.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w K.  wyrokiem z dnia 21 grudnia 2018 r., sygn. akt II W (…) uznał obwinionego M. W.  za winnego popełnienia w dniu 2 listopada 2017 r.: trzech wykroczeń z art. 94
§
1 k.w., dwóch wykroczeń z art. 98 k.w. oraz w okresie od dnia 1 maja 2017 r. do 2 listopada 2017 r. wykroczenia z art. 97 k.w. w zw. z art. 81 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym w zw. z art. 9
§
2 k.w. i za to na podstawie art. 94
§
1 k.w. w zw. z art. 9
§
2 k.w. i w zw. z art. 24
§
1 i
§
3 k.w. skazał go na karę 30 dni aresztu.
Na podstawie art. 94
§
3 k.w. w zw. z art. 29
§
1 k.w. orzeczony został wobec obwinionego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym przez okres 3 lat. Nadto Sąd rozstrzygnął w przedmiocie kosztów procesu.
Wyrok ten nie został zaskarżony przez żadną ze stron i uprawomocnił się 29 grudnia 2018 r.
Od tego wyroku kasację na korzyść ukaranego wniósł Prokurator Generalny i zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego – art. 94
§
1 k.w., polegające na orzeczeniu na jego podstawie wobec ukaranego za popełnienie wykroczeń z art. 94
§
1 k.k., art. 98 k.w. i art. 97 k.w. w zw. z art. 81 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym kary 30 dni aresztu, to jest kary nieprzewidzianej za popełnienie wskazanego wykroczenia, które jest zagrożone sankcją w postaci grzywny.
W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w K. do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się oczywiście zasadna.
Sąd wymierzając w zaskarżonym wyroku, na podstawie art. 9
§
2 k.w. łącznie karę aresztu za popełnienie sześciu przypisanych mu wykroczeń wyczerpujących znamiona określone w art. 94
§
1 k.w., art. 97 k.w. i art. 98 k.w. dopuścił się rażącego naruszenia prawa materialnego, to jest art. 94
§
1 kw., stanowiącego podstawę jej orzeczenia, gdyż taka kara nie została przewidziana w kodeksie wykroczeń za wskazany czyn zabroniony. Nadto kary tego rodzaju nie przewidywały przepisy kodeksu wykroczeń stanowiące podstawę ukarania obwinionego.
Za przypisane ukaranemu wykroczenia ustawodawca przewidział karę grzywny (art. 94
§
1 k.w.), karę grzywny do 3000 zł albo karę nagany ( art. 97 k.w.), karę grzywny albo karę nagany (art. 98 k.w.). Zgodnie z treścią art. 24
§
1 k.w. karę grzywny wymierza się w wysokości od 20 do 5000 zł, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z opisanych granic ustawowego zagrożenia za wskazane wykroczenia wynika, że najsurowszą karę, w rozumieniu art. 9
§
2 k.w. stanowiła kara grzywny orzekana za popełnienie wykroczenia z art. 94
§
1 k.w.
Stwierdzone uchybienie miało istotny wpływ na treść wyroku, gdyż sprawcy wymierzono karę surowszą niż przewidziano to w ustawie. Kara grzywny jest karą rodzajowo łagodniejszą, mniej dolegliwą dla skazanego niż kara aresztu, co wynika z systematyki kar przyjętej w kodeksie wykroczeń.
Z tego powodu należało stwierdzić, że wyrok Sądu Rejonowego w K. zapadł z rażącym naruszeniem przepisu art. 94
§
1 k.w. i dlatego należało go uchylić i sprawę w zaskarżonej części, w zakresie rozstrzygnięcia o karze, przekazać temu Sądowi do ponownego rozpoznania, mając również na względzie fakt wszczęcia postępowania o te wykroczenia w dniu 4 stycznia 2018 r. oraz treść art. 45
§
1 k.w.
Z tych względów orzeczono jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI