IV KK 445/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońców R. T. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach. Sąd Okręgowy stwierdził, że R. T. złożył niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne, orzekając wobec niego utratę prawa wybieralności i zakaz pełnienia funkcji publicznych na okres 3 lat. Obrońcy w apelacji zarzucali błędy w ustaleniach faktycznych, naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 7 k.p.k., art. 5 § 2 k.p.k., art. 170 k.p.k.) oraz naruszenie prawa materialnego (art. 21a ustawy lustracyjnej, art. 28 § 1 k.k.). Sąd Apelacyjny utrzymał wyrok w mocy. Kasacja wniesiona przez obrońców powtarzała zarzuty apelacyjne, wskazując na naruszenie standardów kontroli instancyjnej i brak należytego odniesienia się do zarzutów. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że sąd drugiej instancji dokonał wnikliwej kontroli instancyjnej i prawidłowo odniósł się do zarzutów apelacji. Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie kasacyjne nie jest etapem ponownej analizy materiału dowodowego. Oddalono również wnioski dowodowe jako nieprzydatne. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się naruszenia prawa materialnego, w tym kwestii 'tajności' współpracy z SB, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem. W konsekwencji kasację oddalono jako oczywiście bezzasadną, obciążając lustrowanego kosztami sądowymi.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie standardów kontroli instancyjnej w postępowaniu kasacyjnym, ocena zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego w sprawach lustracyjnych, interpretacja przesłanki 'tajności' współpracy z SB.
Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i spraw lustracyjnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd drugiej instancji dokonał należytej kontroli instancyjnej zarzutów apelacji dotyczących błędów w ustaleniach faktycznych i naruszenia przepisów postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd drugiej instancji dokonał wnikliwej i kompetentnej kontroli instancyjnej, prawidłowo odnosząc się do zarzutów apelacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że uzasadnienie wyroku sądu drugiej instancji wskazuje na adekwatne do ustawowego obowiązku odniesienie się do wszystkich zarzutów apelacji, logiczne wyjaśnienie braku błędów w ustaleniach faktycznych czy naruszeń norm procesowych. Fakt odmiennego postrzegania jakości kontroli przez skarżącego nie dowodzi zasadności kasacji.
Czy sąd drugiej instancji prawidłowo ocenił zarzut naruszenia art. 170 k.p.k. w zakresie oddalenia wniosków dowodowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd drugiej instancji logicznie i przekonująco wyjaśnił powody odmowy uwzględnienia wniosków dowodowych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd drugiej instancji dostatecznie scharakteryzował istotę dowodu z badania reakcji organizmu lustrowanego i narastające z biegiem czasu jego ułomności, uznając go za nieprzydatny. Nie było podstaw do naruszenia reguł kontroli instancyjnej z powodu nieakceptowania tego stanowiska przez skarżącego.
Czy sąd drugiej instancji prawidłowo zinterpretował i zastosował art. 3a ust. 1 ustawy lustracyjnej w zakresie przesłanki 'tajności' współpracy z SB?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd drugiej instancji prawidłowo ocenił, że przypisane lustrowanemu działanie miało charakter 'tajny', zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny zwrócił uwagę na elementy sprawy, które mimo poinformowania przez lustrowanego kilku zaprzyjaźnionych osób o fakcie kontaktów, nie dezaktualizowały warunku 'tajności' współpracy, takie jak nieprzekazanie istotnych szczegółów, brak powszechnej wiedzy o współpracy w środowisku studenckim oraz brak wiedzy osób, co do których lustrowany miał udzielać informacji. Sąd Najwyższy przywołał orzecznictwo SN potwierdzające takie stanowisko.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. T. | osoba_fizyczna | lustrowany |
Przepisy (17)
Główne
ustawa lustracyjna art. 21a § ust. 2
Ustawa o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów
Stwierdzenie, że lustrowany złożył niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne.
ustawa lustracyjna art. 21a § ust. 2 a
Ustawa o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów
Orzeczenie utraty prawa wybieralności.
ustawa lustracyjna art. 21a § ust. 2 b
Ustawa o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów
Orzeczenie zakazu pełnienia funkcji publicznej.
ustawa lustracyjna art. 3a § ust. 1
Ustawa o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów
Przesłanka 'tajności' współpracy z SB.
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.k. art. 5 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść oskarżonego.
k.p.k. art. 170
Kodeks postępowania karnego
Oddalenie wniosków dowodowych.
k.k. art. 28 § § 1
Kodeks karny
Usprawiedliwiony błąd co do prawa.
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Zakres kontroli odwoławczej.
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Obowiązek zawarcia w uzasadnieniu wyroku informacji o podstawie wyrokowania.
ustawa lustracyjna art. 19
Ustawa o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów
Kontrola instancyjna w sprawach lustracyjnych.
k.p.k. art. 6
Kodeks postępowania karnego
Prawo do obrony.
EKPC art. 6 § ust. 3 lit. d
Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności
Prawo do obrony.
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
Ocena całokształtu okoliczności ujawnionych na rozprawie.
ustawa lustracyjna art. 33 § ust. 1
Ustawa o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów
Wykładnia przesłanki braku tajności współpracy.
Konstytucja RP art. 190 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Moc prawna orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja jest oczywiście bezzasadna, gdyż powtarza zarzuty apelacyjne i nie wykazuje naruszenia standardów kontroli instancyjnej ani prawa materialnego. • Sąd drugiej instancji dokonał należytej kontroli instancyjnej, prawidłowo odnosząc się do zarzutów apelacji. • Wnioski dowodowe zostały prawidłowo oddalone jako nieprzydatne. • Przesłanka 'tajności' współpracy z SB została prawidłowo zinterpretowana i zastosowana.
Odrzucone argumenty
Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia. • Naruszenie art. 7 k.p.k. poprzez dowolną ocenę dowodów. • Naruszenie art. 170 k.p.k. poprzez niezasadne oddalenie wniosków dowodowych. • Naruszenie art. 5 § 2 k.p.k. poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości na niekorzyść lustrowanego. • Naruszenie art. 21a ustawy lustracyjnej. • Naruszenie art. 28 § 1 k.k. poprzez zaniechanie zastosowania. • Naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. poprzez nieprawidłową kontrolę odwoławczą. • Naruszenie art. 3a ust. 1 ustawy lustracyjnej poprzez błędną wykładnię.
Godne uwagi sformułowania
kasacja okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym • stanowiła bowiem powtórzenie zarzutów apelacyjnych ze wskazaniem, iż doszło w ramach ich rozpoznania do naruszenia standardów rzetelnej kontroli instancyjnej • nie spełniało to eksponowanego kryterium możliwości oparcia kasacji na zarzutach apelacyjnych dla wykazania tzw. efektu przeniesienia • nie nosiła również cech wadliwości ocena zachowania lustrowanego dokonana w świetle normy art. 28 § 1 k.k. • analogicznie przedstawiała się sytuacja w przypadku odmownych decyzji w ramach zgłaszanych wniosków dowodowych • w sferze faktycznej oscylował zarzut z pkt 8 kasacji, wskazujący na naruszenie art. 3a ust. 1 ustawy lustracyjnej • nie było zatem mowy o obrazie prawa materialnego przy uznaniu, że przypisane lustrowanemu działanie miało charakter „tajny”
Skład orzekający
Igor Zgoliński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie standardów kontroli instancyjnej w postępowaniu kasacyjnym, ocena zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego w sprawach lustracyjnych, interpretacja przesłanki 'tajności' współpracy z SB."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i spraw lustracyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy lustracji i oceny pracy sądów niższych instancji przez Sąd Najwyższy, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tym obszarze. Pokazuje mechanizmy kontroli kasacyjnej.
“Sąd Najwyższy rozstrzyga: czy kontrola apelacyjna była wystarczająca w sprawie lustracyjnej?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.