IV KK 430/20

Sąd Najwyższy2020-11-17
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
kradzieżkara pozbawienia wolnościkara łącznadolna granica ustawowego zagrożeniakasacjaSąd Najwyższyprawo karne materialne

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Rejonowego w części dotyczącej kary za kradzież, stwierdzając rażące naruszenie prawa materialnego poprzez orzeczenie kar poniżej ustawowej granicy.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego dotyczącą wyroku Sądu Rejonowego w R., który skazał T. G. za kradzież. Sąd Rejonowy wymierzył kary jednostkowe pozbawienia wolności w wymiarze 2 miesięcy, mimo że art. 278 § 1 k.k. przewiduje karę od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy uznał to za rażące naruszenie prawa materialnego, uchylił wyrok w części dotyczącej kary i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego T. G. od wyroku Sądu Rejonowego w R. z dnia 30 czerwca 2020 r. Sąd Rejonowy uznał oskarżonego za winnego popełnienia dwóch przestępstw kradzieży, za każde z nich wymierzając karę 2 miesięcy pozbawienia wolności, a następnie karę łączną 3 miesięcy pozbawienia wolności. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie art. 278 § 1 k.k. poprzez orzeczenie kar jednostkowych poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że Sąd Rejonowy rzeczywiście rażąco naruszył prawo materialne, orzekając kary jednostkowe po 2 miesiące pozbawienia wolności, podczas gdy minimalna kara wynosi 3 miesiące. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, wskazując, że orzeczenie kary poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia może być konwalidowane jedynie w toku ponownego rozpoznania sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, orzeczenie kary pozbawienia wolności poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia stanowi rażące naruszenie prawa karnego materialnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Rejonowy wymierzył kary jednostkowe po 2 miesiące pozbawienia wolności, podczas gdy art. 278 § 1 k.k. przewiduje karę od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności. Jest to rażące naruszenie prawa materialnego, które istotnie wpłynęło na treść wyroku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w części dotyczącej kary i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator Generalny (w zakresie kasacji)

Strony

NazwaTypRola
T. G.osoba_fizycznaskazany
J. Sp. z o.o.spółkapokrzywdzony
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca

Przepisy (7)

Główne

k.k. art. 278 § § 1

Kodeks karny

Przepis ten przewiduje karę od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności za przestępstwo kradzieży.

Pomocnicze

k.k. art. 85 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 86 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 521 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy obowiązku naprawienia szkody.

k.p.k. art. 638

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzeczenie kar jednostkowych poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia stanowi rażące naruszenie prawa karnego materialnego (art. 278 § 1 k.k.).

Godne uwagi sformułowania

rażące naruszenie przepisu prawa karnego materialnego kary w wymiarze poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia konwalidowane wyłącznie w toku ponownego rozpoznania sprawy

Skład orzekający

Michał Laskowski

przewodniczący

Małgorzata Gierszon

sprawozdawca

Marek Pietruszyński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 278 § 1 k.k. w zakresie dolnej granicy ustawowego zagrożenia oraz konsekwencje orzekania kar poniżej tej granicy."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw karnych, gdzie orzeczono karę pozbawienia wolności poniżej ustawowego minimum.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje istotny błąd proceduralny sądu niższej instancji, który miał wpływ na wymiar kary. Jest to ważna lekcja dla praktyków prawa karnego.

Sąd Najwyższy koryguje błąd: kara za kradzież nie może być niższa niż przewiduje prawo!

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt IV KK 430/20
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 listopada 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
Prezes SN Michał Laskowski (przewodniczący)
‎
SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca)
‎
SSN Marek Pietruszyński
Protokolant Danuta Bratkrajc
w sprawie
T. G.
‎
skazanego z art. 278 § 1 k.k.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 17 listopada 2020 r., w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
‎
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego
‎
od wyroku Sądu Rejonowego w R. z dnia 30 czerwca 2020 r., sygn. akt X K (…)
1. uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i przekazuje sprawę w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w R. do ponownego rozpoznania;
2. obciąża Skarb Państwa wydatkami postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w R. wyrokiem z dnia 30 czerwca 2020 r., sygn. akt X K (…) uznał T. G. za winnego popełnienia zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu, tj. tego, że w dniu 3 listopada 2018 r. około godz. 11:16 w miejscowości R. przy ul. G;, woj. (…), ze sklepu „H." dokonał zaboru w celu przywłaszczenia mienia w postaci artykułów kosmetycznych - perfum w ilości 9 sztuk marki P. oraz C. o łącznej wartości 2.079,91 złotych na szkodę J. Sp. z o.o. z siedzibą w K. , tj. czynu z art. 278 § 1 k.k. i za to na mocy art. 278 § 1 k.k. wymierzył mu karę 2 miesięcy pozbawienia wolności , zobowiązując jednocześnie oskarżonego, na mocy art. 46 § 1 k.k. do naprawienia szkody w całości poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonego J. Sp. z o.o. z siedzibą w K. kwoty 2.079,91 zł (dwa tysiące siedemdziesiąt dziewięć złotych 91/100).
Ponadto, Sąd uznał T. G. za winnego tego, że w dniu 8 listopada 2018 r. około godz. 16:45 w miejscowości R. przy ul. G. woj. (…), ze sklepu „H.” dokonał zaboru w celu przywłaszczenia mienia w postaci artykułów kosmetycznych - perfum w ilości 15 sztuk marki Burbery, Calvin Klein One Gold, Calvin Klein Euphoria, Azzaro Chrome, Paco Rabane Invictus oraz Guerlain o łącznej wartości 3.819,86 złotych na szkodę J. Sp. z o.o. z siedzibą w K.tj. czynu z art. 278 § 1 k.k. i za to na mocy art. 278 § 1 k.k. wymierzył mu karę 2 miesięcy pozbawienia wolności.
Działając na podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 k.k., w miejsce orzeczonych za przypisane czyny jednostkowych kar pozbawienia wolności, Sąd wymierzył oskarżonemu karę łączną 3 miesięcy pozbawienia wolności.
Sąd wydał ponadto rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów sądowych.
Wyrok uprawomocnił się w dniu 8 lipca 2020 r.
W dniu 29 września 2020 r. Prokurator Generalny na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. zaskarżył powyższy wyrok kasacją w części dotyczącej orzeczenia o karze na niekorzyść oskarżonego T. G. . Zarzucił w niej rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 278 § 1 k.k., polegające na orzeczeniu wobec oskarżonego, na podstawie powołanego przepisu, kar jednostkowych w wymiarze po 2 miesiące pozbawienia wolności za każde z dwóch przypisanych oskarżonemu przestępstw kradzieży, tj. kar w wymiarze poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia.
W związku z tym zarzutem Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w R. do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja jest oczywiście zasadna i jako taka podlega uwzględnieniu.
Niewątpliwie Sąd Rejonowy w zaskarżonym kasacją wyroku rażąco naruszył przepisy prawa materialnego, a mianowicie art. 278 § 1 k.k. Wprawdzie w prawidłowy sposób dokonał subsumpcji prawnej czynów przypisanych T. G. uznając , że stanowią one występki w tym przepisie opisane, ale pomimo tego, że tenże przepis art. 278 § 1 k.k. przewiduje z tytułu popełnienia tego przestępstwa karę od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności, Sąd wymierzył oskarżonemu kary jednostkowe po 2 miesiące pozbawienia wolności.
Opisane uchybienie – z racji swojego charakteru - ma niewątpliwie charakter rażący i wpłynęło w istotny sposób na treść zaskarżonego orzeczenia, gdyż skutkowało wymierzeniem oskarżonemu kar jednostkowych poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia, a w konsekwencji miało również znaczący wpływ na wymiar kary łącznej. Bezspornym jest, że prawidłowe zastosowanie przepisu art. 278 § 1 k.k. i orzeczenie kar jednostkowych nawet w dolnych granicach ustawowego zagrożenia, czyli po 3 miesiące pozbawienia wolności za każdy z przypisanych występków, podwyższyłoby granice, w jakich stosownie do art. 86 § 1 k.k., Sąd mógł wymierzyć karę łączną.
W zaistniałej sytuacji konieczne jest uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej orzeczenia o karze i przekazanie w tym zakresie sprawy Sądowi Rejonowemu w R. do ponownego rozpoznania. Orzeczenie kary poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia może być bowiem konwalidowane wyłącznie w toku ponownego rozpoznania sprawy w kwestionowanym zakresie (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 sierpnia 2009 r., sygn. IV KK 152/09, LEX nr 608264).
Orzeczenie o kosztach uzasadnia treść art. 638 k.p.k.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI